Loading ...

Direct informatie? 0528 23 60 30

Of mail naar planning@desteven.nl

Jezelf bekritiseren: positieve of negatieve zelfkritiek

Heb je  vaak kritiek op jezelf? Ben je overmatig zelfkritisch? Heb je vaak kritiek op wat je doet, hoe je eruit ziet, wat je hebt nagelaten? Of op wie je bent en wat je bereikt hebt?

In dit artikel ga ik in op:

  • Zelfkritiek en jezelf bekritiseren.
  • Positieve zelfkritiek en de voordelen ervan.
  • Negatieve zelfkritiek en de impact ervan.
  • De rol van de innerlijke criticus.
  • Zelfcompassie als tegenwicht tegen negatieve zelfkritiek.
     

Zelfkritiek: jezelf bekritiseren

Training assertiviteit

Ben je geïnteresseerd in het volgen van een assertiviteitstraining? Onze individuele coaching richt zich op jouw specifieke leerdoelen.

 Aarzel niet en neem contact met ons op voor uitgebreide informatie!

Training assertiviteit

E-books

Zelfvertrouwen en zelfverzekerd

Te bestellen via de webshop!

E-book: mag ik er 2 kilo zelfvertrouwen bij?

Doe de assertiviteitstest!

Hoe assertief ben jij? Ontdek het nu met onze gratis online test! Ontvang direct de resultaten in je inbox.

Doe de assertiviteitstest

Positieve zelfkritiek: zelfkritisch is toch niet verkeerd?

Ik begin met positieve zelfkritiek. Dat is positief. Het is prima om kritisch op jezelf te zijn! Dat zit in het hoekje van een gezonde zelfreflectie.  Positieve zelfkritiek:

  • Draagt bij aan zelfverbetering en het verleggen van grenzen.
  • Houdt je scherp.
  • Bewaart voor zelfingenomenheid.
  • Zorgt ervoor dat je blijft leren.
  • Helpt bij het ontwikkelen van zelfbewustzijn, omdat je jezelf grondig evalueert.
  • Zorgt dat je vaardiger wordt en dat je je sterke en zwakke punten kent.

Negatieve zelfkritiek

Negatieve zelfkritiek haalt je onderuit. Dan kom je in de zelfveroordeling en bij de afdeling zelfsabotage. Dat is nergens voor nodig.

De innerlijke criticus veroordeelt jou!

De innerlijke criticus is zo’n naar stemmetje in je hoofd die steeds vertelt wat jij verkeerd doet of wat je verkeerd hebt gedaan. De innerlijke criticus:

  • Veroordeelt je.
  • Spreekt je bestraffend toe in de vorm van goed en kwaad.
  • Wijst je af.
  • Wijst je terecht.
  • Laakt jouw eigen gedrag.
  • Beoordeelt jou negatief.
  • Geeft af op wat je doet of wie je bent.
  • Corrigeert je voortdurend.

Iedereen heeft wel eens last van die innerlijke criticaster. Maar wanneer je kritiek enorm op jezelf betrekt of overmatig zelfkritisch bent dan sla je door.

Is zelfkritiek hetzelfde als zelftwijfel?

Nee, zelftwijfel is wat anders dan zelfkritiek. Hoewel iemand die aan zichzelf twijfelt, ook vaak kritisch is op zichzelf. Zelftwijfel leidt tot vermijdingsdrang, besluiteloosheid, gebrek aan actie en kan verlammend werken terwijl (gezonde) zelfkritiek gericht is op positieve veranderingen.

Zelftwijfel

Waarom altijd kritisch over jezelf?

Waarom voortdurend zelfkritiek? Ik noem een aantal redenen:

  • Normen en waarden

    Een diepe bron voor de innerlijke criticaster zijn de waarden maar vooral ook de normen die je vanuit jouw opvoeding meekreeg. Normen vertellen wat je van jezelf niet mag of wat je van jezelf moet. Je kreeg ze mee van jouw vader en moeder, de leraren op school, de maatschappij. De innerlijke criticus vertelt wat je wat niet mag of wat je vooral moet.

  • Het rechte pad

    De innerlijke criticus wil je graag op het rechte pad houden. En wat het rechte pad is, dat zit wel in jouw hoofd. Je hebt gemaakt wat goed is en wat fout is, wat je moet, wat je vooral ook niet mag. De innerlijke stem wijst je voortdurend op wat je niet goed doet en waar je faalt, tekort schiet, tekort komt etc. Vaak overdreven zwaar aangezet, meedogenloos ook, keihard en ongenuanceerd.  De criticus zorgt er dus voor dat jij je netjes gedraagt.

  • Ontlopen van verantwoordelijkheid

    Voortdurend kritiek op jezelf hebben, heeft een relatie met de eigen verantwoordelijkheid ontlopen. Wanneer je maar lang genoeg zegt dat je dom bent, lelijk, dat je te weinig inzicht hebt of dat je het niet snapt, dan heb je ook een excuus voor eigen gedrag. Wanneer je verantwoordelijkheid  neemt voor jouw leven, neem je  ook verantwoordelijkheid voor fouten, verkeerde inzichten. Met "ik ben nu eenmaal zo" kom je  niet veel verder.

  • Richtingaanwijzer naar jouw behoeften

    De innerlijke criticaster is ook een richtingaanwijzer naar jouw behoeften. Je  hebt behoefte aan waardering, aandacht. Je  wilt gezien en gehoord worden. En jouw innerlijke stem wijst er vooral op wat je wel en niet moet doen.

    • ‘Met die kleren kun je toch niet naar dat feestje gaan?’
    • ‘Je kunt je nu niet ziek melden hoor. Dan laat je de collega’s ervoor opdraaien.’
    • ‘Je moet wel representatief zijn.’
    • ‘Je moet je profileren.’

    Krachtiger is om niet bezig te gaan met wat je allemaal moet of niet mag, maar juist met wat je wilt en waar jouw werkelijke behoefte ligt. Waarom zou je jouw hart niet volgen en die dingen doen die bij jou passen?   

  • Combinatie met gevoelens

    Jouw innerlijke stem combineert gedachten met gevoelens. Gevoelens van schaamte of van schuldgevoel worden opgewekt omdat je niet aan jouw eigen normen voldoet of omdat je niet aan de normen van de omgeving voldoet. Rianne vertelde: ‘toen mijn vader ernstig ziek was, ging ik op een avond uit eten met mijn partner. En op een gegeven moment vond ik het vervelend dat ik voor de gezelligheid uit eten ging terwijl hij zo ziek was. Ik schaamde me ervoor’.

Overheerst de stem in negativiteit?

Merk je dat jouw innerlijke stem vaak negatief is? Dan wordt het tijd voor zelfcompassie. Je zou uit liefde voor jezelf mogen kiezen.

Leerdoelen assertiviteitstraining

De Steven heeft nog andere leerdoelen ontwikkeld voor de training assertiviteit.

Leerdoelen assertiviteit

Ebook of webinar

Meer weten over assertiviteit?

Of bekijk onze training assertiviteit!

Training Assertiviteit

Auteur

Dit artikel is geschreven door Jan Stevens.

Jan Stevens


Jezelf kwijtraken en jezelf hervinden

Bestel dit e-book (PDF) via de webshop! Titel: Jezelf kwijtraken & jezelf hervinden.

Ebook jezelf kwijtraken

Meer informatie

Nieuwste e-book!

Het nieuwste e-book gaat over burn-out, een error in je lijf en crisis in je hoofd! Mis dit e-book niet!

Burnout- cover

Meer informatie over het e-book

Webinar over burn-out op vrijdag 12 april aanstaande!

Webinar burn-out

Meer informatie

Nieuw: online training autonomie en persoonllijk leiderschap!

Online training autonomie

De online training Autonomie en Persoonlijk Leiderschap is een waardevolle reis naar persoonlijke groei. De 8 modules bieden diepgaande inzichten en praktische tools. Het werkboek, met 22 opdrachten, bevordert zelfreflectie en bevraagt je behoeften, gevoelens, en keuzes. Jan Stevens, de trainer, presenteert de video's, waarin hij de essentie van autonomie en leiderschap belicht. Het e-book en de video's bieden een holistische benadering, van zelfreflectie tot effectieve communicatie. Deze training, inclusief praktische informatie en de mogelijkheid tot downloaden van het werkboek en e-book, is een must voor wie streeft naar persoonlijke ontwikkeling. Een investering in jezelf die de moeite waard is.

Meer informatie

Onze nieuwsbrief

Ben jij leer- en nieuwsgierig? Meld je dan aan voor onze nieuwsbrief!
Met jouw aanmelding ga je akkoord met onze privacyverklaring en het ontvangen van onze nieuwsbrief. Je kunt je natuurlijk op elk moment weer afmelden.

Telefonisch contact? Heb je vragen? Bel ons op 0528 23 60 30 en vraag naar Monique van Nuil.