home / persoonlijke ontwikkeling / persoonlijk ontwikkeltraject / voelen gevoelens / innerlijke tweestrijd

Tweestrijd en innerlijke strijd

Sta je soms in tweestrijd? Voer je regelmatig een innerlijke strijd in de zin van: ja of nee? Oftewel: gaan of niet gaan, voor of tegen, goedkeuren of afkeuren? Ik duid hier niet op een strijd die gaat over de aanschaf van blauwe of zwarte potloden. Ook niet over situaties waarbij je enigszins twijfelt of waarbij je je besluiteloos voelt. Wie innerlijke strijd voert, voert een tweestrijd over een gewichtige zaak. Daarom hoort dit onderwerp bij voelen en gevoelens. Innerlijke tweestrijd ontstaat immers wanneer gedachten, gevoelens, behoeften, waarden of verlangens niet meer dezelfde richting aanwijzen.

Wanneer ontstaat een gewetensstrijd of gewetensconflict?

Innerlijke tweestrijd kan gewetensstrijd betekenen. Jouw geweten is in feite jouw innerlijke rechter die beslist over goed en kwaad of over goed en fout. Het is de plaats waar jouw normen en deels ook jouw waarden worden beheerd. Je kunt in gewetensstrijd komen wanneer je voor keuzes komt te staan die strijdig zijn. Zal ik een voorbeeld noemen?

Al jaren weet je dat het niet loopt binnen jouw relatie. Regelmatig is er spanning tussen jou en jouw partner en wanneer je heel erg eerlijk bent, weet je dat dit niet goed afloopt. Je hebt weleens aan scheiden gedacht of anders gezegd: je hebt er nooit aan willen denken. Wie het ook overkomt: jou niet! Naarmate jouw innerlijke strijd doorsuddert, weet je ook wel: doorgaan is geen optie. Wat doe je jouw kinderen aan als je doorgaat? Anderzijds: wat doe je de kinderen aan wanneer de scheiding zich voltrekt? Zie je de rode lijn in dit voorbeeld? Er is in feite geen ideale situatie meer en optimale keuzes zijn niet meer mogelijk. Het is maar een voorbeeld. Er zijn honderden voorbeelden te noemen. Maar het gaat om jouw voorbeeld en om jouw situatie.

Wat gebeurt er wanneer gevoel en gedachten strijdig zijn?

Innerlijke tweestrijd kan ook ontstaan wanneer gevoelens en gedachten om voorrang strijden. Jouw verstand zegt: ‘Het is beter om te stoppen bij deze werkgever, want het werken wordt me onmogelijk gemaakt.’ Maar jouw gevoel zegt: ‘Dacht je dat ik me zomaar aan de kant laat zetten door hen?’

Je kunt met jouw verstand tot een conclusie komen, terwijl jouw gevoel zich daartegen verzet. Andersom kan ook. Je gevoel wil ergens naartoe, maar jouw verstand komt met bezwaren, risico’s en mogelijke gevolgen. De strijd blijft bestaan zolang beide kanten niet werkelijk worden gehoord.

Wat kun je doen wanneer je tweestrijd ervaart?

Ervaar je tweestrijd? Wat kun je doen? Allereerst adviseer ik om het gesprek eens aan te gaan met jouw beste vriend of vriendin. In ieder geval met iemand die goed kan luisteren, die de moeite wil doen jou te begrijpen, maar die vooral de keuzes en de verantwoordelijkheid daarvoor bij jou laat liggen. Het gaat niet om hun oordeel over de situatie. Het gaat erom dat zij je willen helpen om zelf tot een oordeel en een keuze te komen.

Wat ik altijd belangrijk vind om te bedenken als ik in tweestrijd verkeer: neem de tijd! Laat je niet verleiden om een knoop door te hakken, alleen maar omdat tweestrijd zo’n vervelend gevoel is. Onderzoek beide kanten van de medaille en luister daarbij heel goed naar jouw gevoel. Vertrouwen is het toverwoord. Het zal zich openbaren.

Hoe hangen twijfel en aarzeling samen met tweestrijd?

Twijfel en aarzeling kunnen het begin vormen van een innerlijk conflict. Bij aarzelen voordat je handelt houd je jezelf nog even tegen. Je voelt een voorbehoud, een bedenking of onzekerheid waardoor je geen directe stap zet.

Bij twijfelen over een keuze weet je niet zeker welke gedachte, beslissing of richting juist is. Twijfel hoeft nog geen zware innerlijke strijd te zijn. Maar wanneer de keuze belangrijker wordt en beide mogelijkheden grote gevolgen hebben, kan twijfel uitgroeien tot een werkelijke tweestrijd.

Wat gebeurt er bij innerlijke tweestrijd?

Bij innerlijke tweestrijd trekken verschillende krachten in jou aan het stuur. Je kunt tegenstrijdige gevoelens ervaren. Je houdt van iemand en bent tegelijkertijd boos. Je verlangt naar verandering, maar wilt ook behouden wat vertrouwd is. Je wilt ergens mee stoppen, terwijl een ander deel van jou wil doorgaan.

Deze spanning kan leiden tot innerlijke onrust herkennen. Je voelt dat er iets schuurt, maar weet misschien nog niet precies welke gedachten, gevoelens, waarden of behoeften met elkaar botsen. De onrust is dan een signaal dat er vanbinnen iets onderzocht wil worden.

Hoe herken je ontregeling en desoriëntatie?

Een innerlijk conflict kan zo sterk worden dat je tijdelijk jouw evenwicht of richting verliest. Bij wisselingen in jouw stemming kan jouw gevoel snel omslaan. Het ene moment zie je mogelijkheden, terwijl je een ogenblik later vooral bezwaren, verdriet of irritatie ervaart.

Wanneer gedachten, gevoelens en indrukken door elkaar lopen, kan er verwarring in gedachten en gevoelens ontstaan. Je kunt dan moeilijk onderscheiden wat je denkt, voelt, wilt of nodig hebt.

Een ingrijpende gebeurtenis kan leiden tot ontredderd zijn na een gebeurtenis. Je raakt jouw houvast kwijt en weet tijdelijk niet meer hoe je verder moet. Soms ben je vooral van slag door wat er gebeurt. Er is iets voorgevallen wat jouw innerlijke evenwicht verstoort.

In andere situaties voel je je ongemakkelijk in een situatie. Je weet niet goed wat je moet zeggen, hoe je moet reageren of welke houding passend is. Ook dat kan wijzen op een botsing tussen wat je voelt, denkt en van jezelf verwacht.

Wat is het verschil tussen verbazing en verbouwereerdheid?

Niet ieder innerlijk conflict ontstaat langzaam. Soms gebeurt er plotseling iets wat niet past bij jouw verwachtingen. Bij verbazing over iets onverwachts word je geconfronteerd met een gebeurtenis, uitspraak of reactie die niet overeenkomt met jouw bestaande beeld.

Wanneer de verrassing sterker is en je werkelijk even niet weet wat je moet zeggen, denken of doen, kun je verbouwereerd en overdonderd zijn. Je hebt tijd nodig om te begrijpen wat er is gebeurd en om jouw gevoelens en gedachten opnieuw te ordenen.

Veelgestelde vragen over innerlijke tweestrijd

Innerlijke tweestrijd roept vragen op over twijfel, tegenstrijdige gevoelens, gewetensconflicten en het maken van moeilijke keuzes. Hieronder beantwoord ik vijf veelgestelde vragen.

Wat betekent innerlijke tweestrijd?

Innerlijke tweestrijd betekent dat verschillende gedachten, gevoelens, behoeften, waarden of belangen in jou met elkaar in conflict zijn.

Is tweestrijd hetzelfde als twijfel?

Nee. Twijfel betekent dat je ergens niet zeker van bent. Bij tweestrijd vertegenwoordigen twee of meer kanten in jou belangrijke en vaak tegengestelde belangen.

Waarom voelt innerlijke strijd zo zwaar?

Omdat er meestal geen ideale keuze bestaat. Iedere mogelijkheid heeft gevolgen en bij iedere keuze moet je misschien iets belangrijks loslaten.

Moet je bij tweestrijd snel een beslissing nemen?

Nee. Neem tijd om beide kanten te onderzoeken. Een snelle keuze om van het vervelende gevoel af te zijn, hoeft niet de keuze te zijn die werkelijk bij jou past.

Met wie kun je over innerlijke tweestrijd praten?

Praat bij voorkeur met iemand die goed luistert, geen beslissing voor jou neemt en jou helpt om jouw eigen gevoelens, waarden en afwegingen te onderzoeken.