home / persoonlijke ontwikkeling / stress / energiehuishouding / managen energie

Energiemanagement: manage je energie, niet je tijd

Manage je energie, niet je tijd. We weten het allemaal: werk kost energie, maar als het goed is, levert het ook energie op. Zolang het werk meer energie oplevert dan het kost, gaat het goed. Energiemanagement is daarom een belangrijk onderdeel van jouw energiehuishouding en energiebalans. Maar wat is energie eigenlijk? En wat gebeurt er als werk meer energie kost dan het oplevert?

Bruist de organisatie van energie?

Een organisatie kan ook veel of weinig energie hebben. Een organisatie die bruist van energie, is een organisatie waar telkens nieuwe creatieve ideeën ontstaan. Waar mensen mogen doen waar ze goed in zijn, waar bevlogen mensen werken aan producten die ertoe doen en waar nauwelijks ziekteverzuim voorkomt. Wie zou daar niet willen werken? Als er echter weinig organisatie-energie is, kan dit klachten opleveren. Medewerkers uiten dit vaak in klachten zoals:

• Gebrek aan gemeenschappelijke focus.
• Slechte communicatie.
• Overmatige bureaucratie.
• Een onduidelijke strategie, onvoldoende betrokkenheid bij de strategie of een gebrek aan draagvlak.
• Gebrek aan respect.
• Silovorming, waarbij de ene afdeling niet weet wat de andere doet.
• Een afrekencultuur of angstcultuur.

Een organisatie met weinig positieve energie vraagt structureel veel van medewerkers. Daardoor kan de balans tussen inspanning en herstel steeds verder verstoord raken.

Wat zijn de gevolgen voor de organisatie?

De gevolgen voor de organisatie kunnen ingrijpend zijn:

• Productiviteitsverlies.
• Hoog ziekteverzuim.
• Ontevreden klanten.
• Een slechte beoordeling in het medewerkerstevredenheidsonderzoek.

Wanneer medewerkers langdurig meer energie verbruiken dan zij terugkrijgen, kan de balans tussen werk en energie ernstig onder druk komen te staan.

Wat betekent energiemanagement?

Zowel medewerkers als organisaties kunnen dus veel of weinig energie hebben. Naast dit kwantitatieve aspect van energie is de kwaliteit van de energie minstens zo belangrijk. De kwaliteit uit zich in positieve of negatieve energie. Er bestaat een relatie tussen de kwaliteit en kwantiteit van energie: positieve energie levert energie op en negatieve energie kost energie. Het gaat dus om energiemanagement. Werk mag best veel energie kosten, als het maar genoeg positieve energie oplevert. Heb je zicht op jouw werkenergieleveranciers en energievreters?

Energiemanagement betekent dat je niet alleen kijkt hoeveel werk je verricht, maar ook wat dat werk met jou doet. Welke taken geven energie? Welke contacten kosten energie? Waar ontstaat bevlogenheid en waar loopt jouw batterij leeg?

Waarom is energie managen belangrijker dan tijd managen?

Tijd is voor iedereen begrensd. Je kunt een dag beter indelen, maar je kunt geen extra uren maken. Energie is wel beïnvloedbaar. De manier waarop je werkt, de taken die je uitvoert, de ruimte die je krijgt en de kwaliteit van samenwerking bepalen hoeveel energie werk kost en oplevert.

Dat betekent niet dat plannen onbelangrijk is. Het betekent dat een goede planning weinig oplevert wanneer je onvoldoende energie hebt om jouw werk goed uit te voeren. Wanneer je voortdurend over jouw grenzen gaat, helpt een strakke agenda niet om de onderliggende belasting op te lossen. Ook persoonlijke patronen kunnen invloed hebben. Wanneer je bijvoorbeeld voortdurend de lat te hoog legt voor jezelf, verbruik je mogelijk meer energie dan nodig is.

Hoe kun je jouw energie beter managen?

Energiemanagement begint met inzicht. Onderzoek niet alleen wanneer je moe wordt, maar ook waardoor jouw energie afneemt of juist toeneemt. Je kunt daarbij letten op:

• Werkzaamheden die jou energie geven.
• Taken waarbij jouw energie snel afneemt.
• Momenten waarop je geconcentreerd en scherp bent.
• Contacten die inspireren of juist uitputten.
• De verhouding tussen inspanning en herstel.
• De ruimte om werk te doen dat bij jouw kwaliteiten past.

Door regelmatig stil te staan bij deze factoren, kun je eerder ingrijpen. Je hoeft dan niet te wachten totdat jouw batterij bijna leeg is.

Veelgestelde vragen over energiemanagement

Hieronder lees je antwoorden op aanvullende vragen over energie op het werk, herstel en het managen van jouw energiebalans.

Is energiemanagement alleen de verantwoordelijkheid van de medewerker?

Nee. Medewerkers kunnen zelf keuzes maken rond grenzen, herstel en werkzaamheden, maar ook de organisatie heeft invloed. Denk aan werkdruk, autonomie, samenwerking, leiderschap en de verdeling van taken.

Kan werk ook energie opleveren?

Ja. Werk kan energie opleveren wanneer je betekenis ervaart, jouw kwaliteiten gebruikt, resultaten ziet en prettig samenwerkt. Inspanning hoeft daarom niet automatisch uitputtend te zijn.

Waarom helpt vakantie soms maar tijdelijk?

Vakantie kan helpen om te herstellen, maar verandert niet automatisch de omstandigheden op het werk. Wanneer dezelfde energievreters na de vakantie terugkeren, kan de batterij opnieuw snel leeglopen.

Hoe weet je of werk structureel te veel energie kost?

Let op signalen zoals aanhoudende vermoeidheid, prikkelbaarheid, concentratieverlies, weinig herstel na vrije dagen en steeds minder plezier in het werk.

Wanneer is begeleiding verstandig?

Begeleiding kan verstandig zijn wanneer je onvoldoende zicht hebt op jouw energievreters, moeite hebt om grenzen te bewaken of merkt dat werk langdurig meer energie kost dan het oplevert. Bespreek ernstige of aanhoudende lichamelijke en psychische klachten met jouw huisarts.