home / leiderschapsontwikkeling / past een leidinggevende functie bij mij / type manager leidinggevende

Wat voor type manager of leidinggevende ben jij?

Stel dat je antwoord hebt op de vraag of een leidinggevende functie bij je past en je weet dat dit zo is. Dan volgt vanzelf de volgende vraag: wat voor leidinggevende functie past bij jou en wat voor type manager of leidinggevende ben jij eigenlijk? Deze pagina valt onder het thema past een leidinggevende functie bij mij?. Niet iedere leidinggevende heeft dezelfde natuurlijke voorkeuren, kwaliteiten en manier van aansturen. Juist die verschillen bepalen voor een belangrijk deel in welke managementrol je goed tot je recht komt en waar jouw ontwikkelpunten liggen.

Welke leiderschapsstijl past bij jou?

Naast het type manager dat je bent, heb je ook een natuurlijke leiderschapsstijl. Sommige leidinggevenden sturen gemakkelijk en houden graag controle. Anderen geven medewerkers juist veel ruimte en vertrouwen erop dat mensen zelf verantwoordelijkheid nemen. Daartussen zitten allerlei vormen van begeleiden, ondersteunen en delegeren. Meer over die natuurlijke voorkeuren lees je bij leiderschapsstijlen.

Als ik de mate van sturing in uitersten neerzet, kom je aan de ene kant uit bij de micromanager. Die houdt graag controle, kent details en zit dicht op de uitvoering. Dat wordt vaak negatief beoordeeld, maar er zijn situaties waarin tijdelijk intensief sturen juist nodig is. Aan het andere uiterste staat laissez-faire leiderschap, waarbij medewerkers veel vrijheid krijgen. Ook dat kan uitstekend werken, mits medewerkers die vrijheid en verantwoordelijkheid aankunnen.

Leiden, begeleiden, steunen of delegeren

De actieve rol van de leidinggevende kan afhankelijk van de medewerker en de situatie steeds verder afnemen. Je kunt veel sturen en instrueren wanneer iemand nog weinig ervaring heeft, maar steeds meer loslaten wanneer een medewerker zelfstandiger wordt. In grote lijnen kun je vier manieren onderscheiden:

• Leiden: de leidinggevende stuurt, instrueert en controleert.
• Begeleiden: de leidinggevende geeft richting en ondersteunt actief.
• Steunen: de medewerker kan veel zelf en de leidinggevende ondersteunt waar nodig.
• Delegeren: de medewerker krijgt veel verantwoordelijkheid en de leidinggevende bewaakt vooral kaders en resultaten.

Jouw natuurlijke voorkeur speelt daarbij een rol, maar goed leidinggeven vraagt dat je ook kunt schakelen. Wie van nature graag controle houdt, moet soms leren loslaten. Wie van nature veel vrijheid geeft, moet op andere momenten juist duidelijker sturen.

Waar liggen jouw managementkwaliteiten?

Er bestaat een duidelijk verband tussen jouw manier van leidinggeven en de kwaliteiten waarover je beschikt. Sommige managers denken gemakkelijk in richting en strategie. Anderen zijn sterk in resultaten, relaties of processen. Je kunt dat zien als vier verschillende aandachtsgebieden: richting bepalen, resultaat realiseren, relaties onderhouden en processen organiseren. De meeste leidinggevenden kunnen al deze gebieden ontwikkelen, maar hebben vaak een of twee natuurlijke voorkeuren.

Dat is belangrijk bij de keuze voor een managementfunctie. Iemand die sterk is in processen en dagelijkse organisatie komt mogelijk in een andere rol beter tot zijn recht dan iemand die vooral bezig is met visie en toekomst. Tegelijk vraagt bijna iedere managementfunctie uiteindelijk om een combinatie van verschillende kwaliteiten.

Vier typen managers

Als we kijken naar de natuurlijke aandacht van een leidinggevende, kunnen we vier typen onderscheiden die ieder vanuit een andere invalshoek naar de organisatie kijken. Zie deze typen niet als hokjes waarin je volledig moet passen. De meeste managers herkennen kenmerken van meerdere typen, maar vaak is er wel een duidelijke voorkeur.

People manager

De people manager heeft veel aandacht voor medewerkers, relaties, motivatie en ontwikkeling. Deze manager voelt vaak goed aan wat er in een team speelt en is sterk in luisteren, verbinden en het opbouwen van vertrouwen. Een valkuil kan zijn dat aandacht voor mensen ten koste gaat van duidelijkheid of resultaatgerichtheid.

Strategisch manager

De strategisch manager kijkt gemakkelijk naar de grote lijn en de langere termijn. Visie, strategie, ontwikkeling en toekomstige mogelijkheden spreken deze manager vaak aan. De valkuil is dat de afstand tot de dagelijkse praktijk te groot wordt of dat ideeën onvoldoende worden vertaald naar concrete uitvoering.

Operationeel manager

De operationeel manager voelt zich thuis bij planning, organisatie, processen en dagelijkse uitvoering. Deze manager ziet snel wat praktisch nodig is en lost problemen vaak gemakkelijk op. Een mogelijk ontwikkelpunt is om regelmatig afstand te nemen van de dagelijkse operatie en meer naar de langere termijn te kijken.

Resultaatgerichte manager

De resultaatgerichte manager heeft veel aandacht voor doelen, voortgang en concrete resultaten. Daadkracht, besluitvaardigheid en vasthoudendheid kunnen sterke kwaliteiten zijn. De valkuil ontstaat wanneer tempo en resultaat zo belangrijk worden dat medewerkers onvoldoende worden meegenomen of dat te veel druk ontstaat.

Welk type leidinggevende functie past bij jou?

Jouw natuurlijke managementkwaliteiten zeggen nog niet automatisch welke functie je moet kiezen. Ook het niveau en de plaats in de organisatie spelen een rol. In een kleine organisatie kan een manager bijvoorbeeld tegelijkertijd strategisch, operationeel en commercieel bezig zijn, terwijl die verantwoordelijkheden in een grotere organisatie over meerdere managementlagen zijn verdeeld.

Een algemene managementfunctie of directiefunctie vraagt meestal om brede verantwoordelijkheid, strategisch inzicht en het vermogen om verschillende disciplines met elkaar te verbinden. Een middle-manager of middenmanager staat juist tussen het hoger management en de werkvloer en moet voortdurend schakelen tussen organisatiebeleid, resultaten en wat medewerkers in de praktijk nodig hebben.

De organisatie bepaalt mede welk type manager nodig is

Je kunt dus niet alleen naar jouw eigen voorkeur kijken. Ook de situatie waarin je terechtkomt is bepalend. Een organisatie in crisis kan tijdelijk behoefte hebben aan veel duidelijkheid, controle en resultaatgerichtheid. Een professioneel team met veel ervaring kan juist beter functioneren wanneer de manager ruimte geeft. Een organisatie die een nieuwe richting zoekt, vraagt mogelijk meer strategische en vernieuwende kwaliteiten.

Ook de omvang van de organisatie, de fase waarin zij zich bevindt en het soort medewerkers dat je aanstuurt spelen mee. Dezelfde manager kan daardoor in de ene organisatie uitstekend tot zijn recht komen en in een andere omgeving voortdurend tegen de eigen grenzen aanlopen.

Moet je één type manager zijn?

Nee. De typen helpen vooral om natuurlijke voorkeuren zichtbaar te maken. Een sterke manager kan bijvoorbeeld strategisch denken en tegelijkertijd resultaatgericht zijn. Een people manager kan prima besluitvaardig zijn en een operationeel manager kan uitstekend oog hebben voor mensen. Juist de combinatie van kwaliteiten maakt iemand vaak effectief.

Interessanter dan jezelf in één hokje plaatsen is daarom de vraag: waar ligt mijn natuurlijke kracht, waar schiet die kracht soms in door en welke andere kwaliteiten moet ik bewust ontwikkelen? Dat geeft veel meer informatie over jouw ontwikkeling als leidinggevende.

Ontwikkeling van de manager of leidinggevende

Wat voor type manager of leidinggevende jij bent, is belangrijk bij training, coaching en persoonlijke ontwikkeling. Als je jouw natuurlijke kwaliteiten kent, kun je gerichter bepalen welke leerdoelen werkelijk iets toevoegen. Iemand die van nature veel controle houdt, heeft andere ontwikkelvragen dan iemand die juist moeite heeft om richting te geven. En iemand die sterk mensgericht is, hoeft niet nog meer te leren luisteren wanneer zijn grootste ontwikkelpunt juist besluitvaardigheid is.

Mijn uitgangspunt is daarbij dat managementvaardigheden te leren zijn, terwijl karaktereigenschappen vooral te ontwikkelen zijn. Je kunt dus veel bijleren en jouw gedrag aanpassen, maar het is verstandig om ook rekening te houden met jouw natuurlijke voorkeuren en kwaliteiten.

Veelgestelde vragen over typen managers en leidinggevenden

Hieronder beantwoorden we vijf veelgestelde vragen over managementtypen, leiderschapsstijlen en de vraag welke leidinggevende functie het beste bij jou kan passen.

Welke typen managers zijn er?

Je kunt managers op verschillende manieren indelen. Op deze pagina onderscheiden we onder andere de people manager, strategisch manager, operationeel manager en resultaatgerichte manager. Daarnaast kun je kijken naar de mate waarin iemand sterk controleert of juist veel vrijheid geeft, zoals bij micromanagement en laissez-faire leiderschap.

Wat is het verschil tussen een managementtype en een leiderschapsstijl?

Een managementtype zegt vooral iets over waar jouw natuurlijke aandacht en kwaliteiten liggen, bijvoorbeeld bij mensen, processen, strategie of resultaat. Een leiderschapsstijl gaat meer over de manier waarop je medewerkers aanstuurt en hoeveel richting, ondersteuning of vrijheid je geeft.

Kun je meerdere typen manager tegelijk zijn?

Ja. De meeste leidinggevenden herkennen zichzelf in meerdere typen. Vaak zijn een of twee voorkeuren sterker ontwikkeld, maar dat betekent niet dat andere kwaliteiten ontbreken. Juist een goede combinatie kan ervoor zorgen dat je in verschillende situaties effectief kunt handelen.

Welk type manager past het beste bij een middle-managementfunctie?

Dat hangt af van de organisatie en de functie. Operationele kwaliteiten passen vaak goed bij het middenkader omdat je dicht bij de dagelijkse uitvoering staat. Tegelijk zijn resultaatgerichtheid en aandacht voor medewerkers belangrijk omdat je tussen het hoger management en de werkvloer functioneert.

Kun je jouw managementstijl veranderen?

Je kunt vaardigheden en gedrag zeker ontwikkelen. Je kunt bijvoorbeeld leren beter te delegeren, duidelijker te sturen of meer aandacht te geven aan medewerkers. Jouw natuurlijke voorkeur verandert niet altijd volledig, maar je kunt wel leren om bewuster te schakelen wanneer een situatie iets anders van jou vraagt.