Vertrouwen op je gevoel en intuïtie: hoe doe je dat?
Vertrouwen op eigen gevoel en intuïtie is een leerdoel voor veel mensen. Misschien ook wel voor jou. Daarom heb ik deze pagina onder intuïtief gezet. Het gaat hier niet om een nieuwe kwaliteit, maar om de vraag hoe je leert vertrouwen op het intuïtieve vermogen dat je hebt. Hoe serieus neem je wat je innerlijk waarneemt? Wanneer luister je ernaar? En hoe voorkom je dat je jouw gevoel het zwijgen oplegt omdat je alles eerst rationeel wilt verklaren?
Wat betekent intuïtief weten?
Eerst maar eens de vraag: wat is intuïtie eigenlijk? Kort samengevat komt het hierop neer dat jij innerlijk aanvoelt of iets 'klopt' of 'niet klopt'. Jij weet of iets 'goed is' of 'niet deugt'. Je voelt aan waar je wel moet zijn en waar je niet moet zijn. Jij voelt aan je water wanneer je ergens moet zijn of wanneer je ergens moet wegblijven.
Misschien herken jij dat ook wel. Soms neem je een beslissing die niet goed uitpakt. En later zeg je: 'Achteraf had ik er direct al niet zo'n goed gevoel bij.' Dus eigenlijk wist je het al. Maar je ging voorbij aan jouw eigen waarneming. Je doofde de signalen die je binnenkreeg, terwijl je het wel goed had aangevoeld.

Waarom is vertrouwen op intuïtie ook trouw zijn aan jezelf?
Vertrouwen leg ik uit als zijnde 'bekend zijn met'. Ook zelfkennis dus. Wanneer je wilt vertrouwen op jouw intuïtie, moet je bekend zijn met jouw intuïtieve vermogen. Je moet leren herkennen hoe die signalen zich bij jou aandienen. De een voelt letterlijk iets in zijn buik, de ander ervaart onrust, krijgt een bepaald beeld of weet ineens: hier klopt iets niet.
In vertrouwen zit ook het woord trouw. Dat is trouw zijn aan jezelf en aan jouw waarnemingsvermogen. Dat is jezelf niet negeren of jezelf het zwijgen opleggen maar luisteren naar dat innerlijke stemmetje dat zegt: 'Hier moet je niet aan beginnen.' Misschien kun je op dat moment nog niet eens precies uitleggen waarom. Toch is er iets in jou dat reageert.
Dat betekent niet dat je iedere innerlijke reactie onmiddellijk moet uitvoeren. Maar wanneer jij voortdurend voelt dat iets niet klopt en jezelf vervolgens keer op keer vertelt dat je je niet moet aanstellen, leer je jezelf uiteindelijk om jouw eigen signalen niet meer serieus te nemen. Dan wordt het steeds moeilijker om erop te vertrouwen.
Waarom is vertrouwen op eigen gevoel en intuïtie zo lastig?
Vertrouwen op eigen intuïtie is vooral moeilijk omdat wij in een samenleving grootgebracht zijn waar alles verklaard moet worden. Er kan niet iets gebeuren of plaatsvinden of we moeten de oorzaak vinden. We zijn gericht op logica en als er nu iets onlogisch is, dan is dat jouw gevoel. Intuïtie en gevoel zijn niet altijd te onderbouwen en laten zich soms niet in woorden vangen.
Intuïtie is een vorm van gevoelsmatig of innerlijk weten. En juist daar kunnen mensen moeite mee hebben. Want vertel maar eens in een vergadering dat je geen mooi spreadsheet hebt, geen sluitende redenering en geen keiharde feiten, maar dat je er gewoon geen goed gevoel bij hebt. Dan klinkt de vraag al snel: 'Ja, maar waar baseer je dat dan op?'
Dat is natuurlijk niet altijd een verkeerde vraag. Alleen moet je oppassen dat alles wat je niet onmiddellijk rationeel kunt verklaren daarom waardeloos wordt verklaard. Er zijn nu eenmaal dingen die je aanvoelt voordat je ze volledig kunt verwoorden.
Zit jouw gevoel altijd goed?
Mensen zeggen soms: vertrouw maar op je gevoel want dat zit altijd goed. Dat is een soort tegenbeweging op ieder die meer rationeel is ingesteld. Maar eerlijk gezegd geloof ik daar ook niet in. Jouw gevoel zit niet altijd goed, net zoals jouw gezonde verstand ook weleens een verkeerde inschatting maakt. Zou dat altijd goed zitten, dan zou je volmaakt zijn.
Enige bescheidenheid versiert de mens. Tussen wat je waarneemt en het begrijpen van de betekenis van wat je hebt waargenomen zit altijd nog het woord 'perceptie'. Je kunt dus werkelijk iets voelen en vervolgens de betekenis daarvan verkeerd uitleggen. Dat is niet erg, maar het zet jou en mij op de plek van bescheidenheid en kwetsbaarheid.
Hoe onderscheid je intuïtief weten van jouw interpretatie?
Dat vind ik een belangrijk onderscheid. Wat je voelt of waarneemt is één ding. De uitleg die je eraan geeft is iets anders. Je kunt bijvoorbeeld onrust voelen wanneer je met iemand spreekt. Die onrust is er. Dat is jouw waarneming. Maar vervolgens kun je concluderen: deze persoon is niet te vertrouwen. En dat is al een interpretatie.
Misschien klopt jouw conclusie. Misschien ook niet. Misschien doet de ander jou onbewust denken aan iemand met wie je ooit een slechte ervaring had. Misschien ben je zelf gespannen. Misschien heb je iets opgepikt wat je nog niet bewust kunt benoemen. Daarom hoef je jouw gevoel niet te negeren, maar je hoeft jouw eerste uitleg ervan ook niet meteen tot waarheid te verklaren.
Je kunt dus zeggen: 'Ik merk dat ik hier geen goed gevoel bij heb. Ik ga eens onderzoeken waar dat vandaan komt.' Dan neem je jouw intuïtie serieus zonder dat je haar meteen promoveert tot onfeilbare waarheidsmachine. Dat vind ik veel sterker dan óf jouw gevoel wegredeneren óf ieder gevoel blindelings volgen.
Hoe breng je verstand en gevoel in balans?
Wanneer het gaat over verstand dan drukken we dat in taal uit als: vertrouw op je gezonde verstand. Of: 'Je moet je boerenverstand gebruiken.' Volgens mij staat dat garant voor: wees nuchter, blijf de logica in ogenschouw nemen en laat je de kop niet gek maken. Rationeel denken heeft dus absoluut zijn waarde.
Dat is één kant van de medaille. Ik zou ook kunnen zeggen: vertrouw op jouw gezonde gevoel. Je moet je boerengevoel gebruiken. En dat staat voor: neem jouw ervaring mee, neem mee wat je hebt meegemaakt en neem op een andere manier waar dan alleen met feiten en logica.
Begrijp je welk punt ik wil maken? Dan begrijp je ook dat ik een komma plaats. Het gaat om hoofd, verstand, hart, gevoel en handen, praktisch. Intuïtie is voor mij ook een mix van kennis, kunde, ervaring, aanvoelen, invoelen en voorvoelen. Zie je dat ik nu al meer komma's gebruik, zonder er een punt van te maken?
Hoe laat je hoofd, hart en handen samenwerken?
Door niet één van de drie tot alleenheerser te maken. Alleen maar denken en analyseren maakt het leven arm. Alleen maar voelen zonder te onderzoeken wat er feitelijk aan de hand is, helpt je evenmin altijd verder. En denken en voelen zonder ooit iets te doen, brengt je natuurlijk ook nergens.
Je hoofd helpt je om informatie te ordenen, logisch na te denken en consequenties te overzien. Jouw hart vertelt je wat iets met je doet, waar je geraakt wordt, wat je aantrekt of juist afstoot. En jouw handen brengen je in beweging. Uiteindelijk moet er vaak gewoon iets gebeuren: een beslissing nemen, een gesprek voeren, ergens naartoe gaan of juist ergens bij wegblijven.
Hoofd, hart en handen hoeven dus helemaal geen concurrenten van elkaar te zijn. Ze geven verschillende informatie. Wanneer je ze met elkaar laat samenwerken, hoef je jouw gevoel niet uit te schakelen om verstandig te zijn en hoef je jouw verstand niet weg te gooien om intuïtief te kunnen leven.
Wat gebeurt er als je jouw intuïtie hebt gedoofd?
Dit artikel schrijf ik ook voor jou wanneer jouw intuïtie is gedoofd. Je hebt jouw gevoel op slot gezet. Waarom? De pijn in jouw leven is zo groot dat jij niet meer wenst te voelen. Je bent er klaar mee. En daarom kocht je morfinetabletten bij een fabrikant die 'rationalisatie' heet.
Wellicht doe je je voor alsof je alleen maar argumenteert, onderbouwt, redeneert en lijstjes maakt met voor- en nadelen. Maar jij weet ook wel dat je innerlijk slaaf bent aan al dat geredeneer. Redeneren is de rede, het verstand, eren en dat betekent: jouw intuïtie en gevoel onteren.
Dan is jouw leerdoel niet dat je nóg beter leert analyseren. Voor jou is het leerdoel: laat de vlam van gevoel en intuïtie weer branden. Begin opnieuw waar te nemen wat er vanbinnen gebeurt. Niet om ieder gevoel onmiddellijk te volgen, maar om jezelf niet langer voor de helft buiten spel te zetten.
Wanneer slaat vertrouwen op je gevoel door?
De valkuil van vertrouwen op je gevoel is er ook. Dat is de doorgeslagen variant. Geestdrijverij noem ik dat. Alsof er niets anders dan gevoel is. Anders gezegd: alsof het gevoel het enige is wat ertoe doet.
Jij kreeg zintuigen, ik ook trouwens, om waar te nemen. Dus vergeet jouw ogen, zien, oren, horen, neus, reuk, handen en voeten, tasten, en tong, smaak, niet. Jij kreeg hersenen om waarnemingen te interpreteren. Kortom: vertrouw op jouw gevoel maar vergeet niet om jouw verstand te gebruiken.
En wanneer je gevoel en verstand gebruikt: ga niet met de handen in de zakken toekijken! Het gaat om hoofd, hart en handen. Voelen zonder denken kan je op het verkeerde been zetten. Denken zonder voelen kan je afsluiten van belangrijke informatie. En beide zonder handelen blijven uiteindelijk binnenwerk.
Waarom spreek ik liever over gevoelens in meervoud?
De uitdrukking 'vertrouw op jouw gevoel' pas ik aan: vertrouw op jouw gevoelens. Je hebt er heel veel namelijk. Daarom kies ik voor meervoud. Angst, verdriet, boosheid, vreugde, teleurstelling, opluchting, schaamte, onrust en blijdschap vertellen niet allemaal hetzelfde verhaal.
Gevoelens wijzen jou de weg naar jouw behoeften. Ze geven informatie over wat jou raakt, waar jouw grenzen liggen en wat voor jou betekenis heeft. Wie zich verder wil verdiepen in die binnenwereld kan daarom ook kijken naar voelen en gevoelens. Niet om ieder gevoel de baas te laten spelen, maar om beter te begrijpen wat er in jou gebeurt.
Ontwikkeldoelen als je meer op jouw gevoel en intuïtie wilt vertrouwen
- Jouw intuïtieve signalen leren herkennen en serieus nemen zonder ze onmiddellijk weg te redeneren.
- Onderscheid leren maken tussen wat je waarneemt en de betekenis die jij aan die waarneming geeft.
- Hoofd, hart en handen leren combineren zodat verstand, gevoel en handelen elkaar aanvullen.
Eigenschappenanalyse
Wil je beter zicht krijgen op jouw kwaliteiten, eigenschappen en persoonlijke patronen? Met de eigenschappenanalyse krijg je inzicht in jouw sterke kanten en persoonlijke ontwikkeldoelen.
E-books
Wil je je verder verdiepen in talenten, kwaliteiten en valkuilen? In mijn e-books krijg je meer inzicht in wat jou van nature typeert, waar jouw kracht ligt en wat er gebeurt wanneer een kwaliteit doorschiet.
Veelgestelde vragen over vertrouwen op je gevoel en intuïtie
Vertrouwen op jouw gevoel betekent niet dat je jouw verstand moet uitschakelen. Het gaat erom dat je leert luisteren naar wat je innerlijk waarneemt en die informatie meeneemt naast feiten, logica en ervaring.
Wat betekent vertrouwen op je intuïtie?
Het betekent dat je jouw innerlijke waarneming serieus neemt. Je merkt bijvoorbeeld dat iets klopt of juist niet klopt, ook wanneer je nog niet precies kunt uitleggen waarom. Je negeert dat signaal niet maar neemt het mee in jouw afweging.
Zit je gevoel altijd goed?
Nee. Jouw gevoel zit niet altijd goed, net zoals jouw verstand niet altijd de juiste conclusie trekt. Je kunt iets werkelijk voelen en vervolgens de betekenis van dat gevoel verkeerd interpreteren. Daarom zijn bescheidenheid en onderzoek belangrijk.
Wat is het verschil tussen gevoel en intuïtie?
Gevoelens zijn er in allerlei soorten en vertellen iets over wat jij ervaart en nodig hebt. Intuïtie beschrijf ik meer als een innerlijk weten of aanvoelen dat iets klopt, niet klopt, goed zit of juist niet deugt, zonder dat je daar onmiddellijk een sluitende redenering voor hebt.
Waarom vertrouw ik mijn intuïtie niet?
Misschien ben je sterk opgevoed vanuit logica, verklaren en onderbouwen. Misschien heb je geleerd dat gevoel onbetrouwbaar of zwak is. Het kan ook zijn dat je jouw gevoel hebt afgesloten omdat voelen ooit te pijnlijk werd. Dan vraagt vertrouwen opnieuw leren luisteren naar jouw eigen signalen.
Moet je kiezen tussen verstand en gevoel?
Nee. Juist niet. Gebruik jouw gezonde verstand en jouw gezonde gevoel. Neem waar, denk na, voel wat iets met je doet en kom vervolgens in beweging. Het gaat om hoofd, hart en handen.
Wat vertelt jouw onderbuikgevoel?
Soms weet je nog voordat je het kunt uitleggen dat er iets speelt. Je komt ergens binnen en voelt onmiddellijk spanning. Je spreekt iemand en denkt: hier klopt iets niet. Of juist andersom: alles in jou zegt dat je deze stap moet zetten terwijl je nog niet ieder argument op papier hebt. In de volksmond zeggen we dan vaak dat jouw onderbuikgevoel spreekt.
Dat onderbuikgevoel is interessant omdat het precies laat zien dat waarnemen niet alleen via een rationele redenering verloopt. Je lijf reageert ook. Soms voel je spanning, ontspanning, onrust of juist een merkwaardige zekerheid. De kunst is niet om ieder lichamelijk signaal blindelings te volgen, maar wel om nieuwsgierig te worden naar wat het jou vertelt.
Wanneer je meer wilt leren vertrouwen op intuïtie, is het daarom de moeite waard om ook jouw onderbuikgevoel beter te leren herkennen. Niet als vervanging van jouw verstand, maar als een andere bron van informatie die je kunt meenemen voordat je een besluit neemt.
Auteur en publicatiegegevens
Dit artikel is geschreven door Jan Stevens. Jan Stevens is eigenaar en oprichter van De Steven training & coaching (www.desteven.nl). Op deze website tref je meer dan 2000 blogs over persoonlijke ontwikkeling, loopbaan, leiderschap, teamontwikkeling, hoogsensitiviteit en hoogbegaafdheid.

Publicatiedatum: 05-11-2016
Update: 14 augustus 2026.


