home / persoonlijke ontwikkeling / kernkwaliteiten / idealistisch / zweverig

Zweverig: wat betekent het en wanneer is het een valkuil?

Het woord "zweverig" wordt vaak snel gebruikt. Iemand zegt bijvoorbeeld: "Dat is mij te zweverig." Wat grappig is, is dat ik nooit precies begrijp wat men bedoelt als ze dat zeggen. Waarom niet? Het is mij vaak te zweverig en dus niet duidelijk. Zweverigheid kan een valkuil zijn wanneer idealistisch zijn doorschiet, maar het woord wordt ook gebruikt voor van alles waar mensen geen gevoel bij hebben, wat ze vaag vinden of waar ze liever niet te diep op ingaan.

Wat is het verschil tussen idealistisch en zweverig zijn?

Idealistisch zijn betekent dat je een beeld hebt van hoe iets mooier, beter of anders zou kunnen. Je hebt idealen, dromen of overtuigingen en je kunt verder kijken dan alleen naar wat vandaag al bestaat. Daar is niets zweverigs aan. Sterker nog: zonder mensen met idealen zou er weinig veranderen.

Zweverig wordt het wanneer jouw ideaal geen verbinding meer heeft met de werkelijkheid. Je droomt wel, maar je kunt niet meer uitleggen hoe jouw droom ooit werkelijkheid zou kunnen worden. Bezwaren worden weggewuifd, praktische vragen blijven onbeantwoord en zodra iemand vraagt hoe het precies zit, wordt het verhaal nog vager.

Je hoeft jouw idealisme dus niet kwijt te raken. De vraag is of jouw ideaal voldoende grond onder de voeten krijgt. Kun je uitleggen wat je bedoelt? Is jouw gedachte uitvoerbaar? En kun je een eerste stap aanwijzen waarmee jouw ideaal iets meer wordt dan alleen een mooi verhaal?

Waarom betekent "daar heb ik niks mee" niet automatisch dat iets zweverig is?

Vaak duiden mensen met het woord "zweverigheid" aan dat ze zich niet verwant voelen met iets. Onlangs zei iemand: "Je moet met mij niet over gevoelens praten, dat vind ik zweverig." Maar persoonlijke ontwikkeling gaat ook over gevoelens, behoeften, idealen en over veel dingen die niet tastbaar zijn. Veel zaken zijn nu eenmaal niet tastbaar.

Ik vroeg: "Kun je mij concreet maken waarom je van je partner houdt?" Ze zei: "Nee, dat lukt me niet", waarop ik zei: "Dat vind ik wel wat zweverig." Ik bedoel te zeggen: niet alles is tastbaar en concreet. Neem bijvoorbeeld spiritualiteit, bezieling, hoop of verwachting. Het leven bestaat nu eenmaal niet uit Excel-modellen!

Dat iets niet meetbaar of tastbaar is, maakt het dus nog niet zweverig. Liefde kun je niet op tafel leggen. Hoop kun je niet wegen. Bezieling past niet in een spreadsheet. Toch weten we allemaal dat deze zaken een enorme invloed kunnen hebben op ons leven.

Wanneer gebruik je het woord zweverig als weerstand?

Soms is het ook wel wat gemakkelijk om iets als zweverig aan te duiden. Dan ben je er immers mooi vanaf. Het lijkt dan een manier om te zeggen: "Daar heb ik niks mee hoor!" Zo hoef je er ook niet verder over na te denken. Ik wil maar zeggen: zweverigheid moet geen taal worden om zaken te vermijden of te ontwijken. Dat zou jammer zijn.

Sterker nog: dan is het weerstand. Dan wordt het woord zweverig als wapen in de strijd gegooid om:

• Diepgang in het gesprek te vermijden.
• Jezelf te beschermen tegen een emotionele confrontatie.
• Verwarring te zaaien omdat je een stevige muur om jezelf hebt gebouwd.
• Eigen onzekerheid te maskeren.
• Jezelf te verbergen in een gesprek.

Kortom, het label zweverig kan fungeren als een manier om confrontatie of een diepgaand gesprek te vermijden. Dit kan zowel een manier zijn om ongemak te verbergen als een strategie om de eigen opvattingen te beschermen. Dan zegt het woord misschien meer over jouw weerstand dan over degene die jij zweverig noemt.

Wat is het verschil tussen zweverig en luchtfietserij?

De woorden liggen dicht bij elkaar en kunnen elkaar overlappen. Toch leg ik bij zweverigheid iets meer nadruk op vaagheid, gebrek aan concreetheid en ideeën die onvoldoende verbinding hebben met de werkelijkheid. Bij luchtfietserij en gebakken lucht gaat het nog sterker om verhalen, plannen en ideeën waar uiteindelijk te weinig inhoud of uitvoerbaarheid onder zit.

Iemand kan dus zweverig communiceren zonder onmiddellijk gebakken lucht te verkopen. Misschien heeft die persoon een zinnig idee maar lukt het hem niet om het helder te verwoorden. Andersom kan iemand heel overtuigend en concreet klinken terwijl het plan bij nader onderzoek alsnog luchtfietserij blijkt te zijn.

Daarom moet je niet alleen luisteren naar hoe iets klinkt. Vraag ook wat iemand precies bedoelt, waarop het gebaseerd is en wat er concreet mee gedaan kan worden. Dan wordt vanzelf duidelijk of er werkelijk iets achter het verhaal zit.

Wanneer is zweverigheid jouw valkuil?

Zweverigheid is ook een valkuil. Er ligt dan een kwaliteit aan ten grondslag. Het is de valkuil van idealisme wanneer je dromen wilt realiseren die niet te realiseren zijn. Het kan ook samenhangen met optimistisch zijn, wanneer je zaken te rooskleurig voorstelt.

Je ziet mogelijkheden, gelooft ergens in en wilt misschien anderen meenemen in jouw beeld. Daar zit kracht in. Maar wanneer je niet meer toetst wat werkelijk kan, wanneer jouw taal steeds vager wordt of wanneer iedere kritische vraag wordt afgedaan als gebrek aan begrip, zit je niet meer in jouw kracht.

Wat is jouw leerdoel wanneer je te zweverig bent?

Het leerdoel dat bij zweverigheid hoort is realisme en nuchterheid. Zeg maar: terugbrengen naar de werkelijkheid.

Dat betekent niet dat je jouw dromen moet inleveren of alleen nog maar over tastbare dingen mag praten. Het betekent dat je leert schakelen tussen wat je voelt, ziet of voor je ziet en wat een ander nodig heeft om jou te kunnen volgen. Maak duidelijk wat je bedoelt. Toets jouw ideeën. Geef voorbeelden. Laat zien waar de verbinding met de werkelijkheid zit.

Hoe maak je een zweverig idee concreet zonder het plat te slaan?

Door niet meteen afscheid te nemen van het idee, maar het beter uit te werken. Stel jezelf eenvoudige vragen. Wat bedoel ik precies? Wat wil ik bereiken? Waar merk ik aan dat het werkt? Wat moet er gebeuren om hier een eerste stap in te zetten? Welke bezwaren zijn terecht en welke niet?

Dat is iets anders dan alles in cijfers willen vangen. Sommige onderwerpen laten zich niet volledig meten. Liefde, hoop, idealen en bezieling worden niet waardeloos omdat er geen Excel-model voor bestaat. Maar je kunt er wel helder over praten. Je kunt voorbeelden geven, verbanden leggen en uitleggen wat een gedachte voor jou betekent.

Zo houd je ruimte voor verbeelding en diepgang zonder dat jouw verhaal vervliegt. Een idee mag groot zijn. Een gedachte mag nieuw zijn. Een gesprek mag zelfs gaan over iets wat niet tastbaar is. Maar zorg dat de ander ergens houvast krijgt. Anders wordt het inderdaad te zweverig.

Wanneer is zweverigheid juist jouw allergie?

Zweverigheid is de allergie van mensen die realistisch zijn. Wanneer jij graag weet waar je aan toe bent, behoefte hebt aan duidelijke taal en een sterke voorkeur hebt voor wat aantoonbaar of uitvoerbaar is, kun je behoorlijk afhaken op wolligheid, vaagheid en verhalen zonder zichtbare grond.

Daar zit ook jouw eigen leerpunt. Niet alles wat je niet onmiddellijk kunt vastpakken is onzin. Niet iedere gedachte hoeft bij de eerste zin al volledig uitgewerkt te zijn. Soms moet je iemand wat ruimte geven om te zoeken, voelen of verkennen voordat het verhaal concreet wordt. Anders kan jouw behoefte aan realisme ertoe leiden dat je waardevolle zaken te snel afserveert als zweverig.

Ontwikkeldoelen bij zweverigheid

• Jouw ideeën en idealen leren verbinden met wat realistisch en uitvoerbaar is.
• Vage of abstracte gedachten leren vertalen naar duidelijke taal, voorbeelden en concrete stappen.
• Wanneer zweverigheid jouw allergie is, leren onderscheiden tussen echte vaagheid en onderwerpen die nu eenmaal niet volledig tastbaar of meetbaar zijn.

Veelgestelde vragen over zweverig zijn

Zweverig is een woord dat voor allerlei situaties wordt gebruikt. Daardoor is het verstandig om eerst te onderzoeken wat iemand ermee bedoelt. Gaat het om onrealistische ideeën, vage communicatie, een rookgordijn of simpelweg om een onderwerp waar iemand zelf weinig mee heeft?

Wat betekent zweverig?

Zweverig kan betekenen dat ideeën onrealistisch of niet uitvoerbaar zijn, dat communicatie vaag en ongestructureerd is of dat iemand ingewikkelde woorden gebruikt zonder voldoende duidelijk te maken wat hij bedoelt.

Is iets automatisch zweverig als het niet tastbaar is?

Nee. Gevoelens, liefde, bezieling, hoop en idealen zijn niet tastbaar maar daarom nog niet zweverig. Het leven bestaat nu eenmaal niet uit Excel-modellen.

Is idealisme hetzelfde als zweverigheid?

Nee. Idealisme kan een sterke kwaliteit zijn. Zweverigheid ontstaat wanneer jouw idealen onvoldoende verbinding houden met de werkelijkheid of wanneer je niet meer duidelijk kunt maken hoe jouw ideeën uitvoerbaar zouden kunnen zijn.

Waarom noemen mensen iets soms te snel zweverig?

Omdat het ook een gemakkelijke manier kan zijn om een onderwerp af te wijzen. Je hoeft er dan niet verder over na te denken of een gesprek aan te gaan dat misschien ongemakkelijk, persoonlijk of diepgaand wordt.

Wat is het belangrijkste leerdoel bij zweverigheid?

Jouw ideeën terugbrengen naar de werkelijkheid zonder jouw idealisme kwijt te raken. Wees helder, geef voorbeelden, maak gedachten concreter en blijf toetsen of wat je voor je ziet ook uitvoerbaar is.