Zijn we verwend of ben je verwend?
Het wordt snel veroordelend gezegd: ‘hij is verwend’ of ‘zij is een verwend nest’. Of nog een uitspraak: ‘jongeren zijn in deze tijd verwend’. De vraag is echter: wat is verwend?
Kenmerken en aanduiding
Ik noem een paar zaken die vaak aangeduid worden als kenmerkend voor iemand die verwend is:
- Hij/zij wordt in de watten gelegd door anderen
- Hij/zij wordt vertroeteld
- Hij/zij wordt verzorgd door anderen (verwennerij dus)
- Hij/zij krijgt altijd zijn zin
- Er komt niets van hem/haar terecht want anderen doen alles voor hem/haar
Gemak dient de mens
Iemand die verwend is leeft vaak van het motto ‘gemak dient de mens’. Hij/zij wordt in de watten gelegd door anderen en is blijkbaar van alle gemakken voorzien. Wat er in zit is: ‘iemand krijgt maar zo van alles zonder er iets voor hoeven te doen’. Het vliegt hem/haar dan ook erg gemakkelijk aan. Het gevaar van verwennen zit niet in wat de ander ontvangt of ‘zomaar’ krijgt. Het zit vooral in: de gewenning dat het allemaal vanzelf gaat of vertrouwd worden met dat het weinig moeite kost en het gewoon gaan vinden om van alles te krijgen. Met als consequentie: niet begrijpen of zich niet meer kunnen of willen inspannen om iets te verkrijgen. In een artikel over de comfortzone introduceer ik de term ´gewenning en vanzelfsprekend als des duivels oorkussen´.
Training en coaching
Bekijk onze trainingen gericht op:
- autonomie
- persoonlijk leiderschap
- persoonlijke ontwikkeling
Leerdoelen autonomie
Wat zijn de leerdoelen gericht op autonomie of persoonlijk leiderschap?
Bekijk ze hier!
Verwennen en behoeften
Er ligt een verbinding tussen verwend worden en persoonlijke behoeften. Ik haal verwennen even uit de zone van iemand die van alles in de schoot geworpen wordt. In onze welvaartsstaat zijn we allemaal wel een beetje verwend wellicht. Vroeger moesten mensen zich inspannen om hun persoonlijke basisbehoeften te vervullen. Ze gingen op jacht en zochten eten. Ze moesten een vuur maken om zich warm te houden en gingen hout kloven in het bos. Kortom: voor het vervullen van de behoeften moest men moeite doen. Tegenwoordig is dat anders. In Nederland is alles aanwezig en is alles in de buurt! De schappen in de winkels liggen vol, de kroket trek je zo uit de muur en wie ongemak voelt kan naar de huisarts voor een pilletje of zalfje. We hebben overal iets voor in de aanbieding.
In feite hoeft iemand die verwend wordt, weinig of geen moeite te doen om zijn behoeften te vervullen. Anders gezegd: de strijd voor de basisbehoeften in dit leven hoeven we niet meer te voeren.
Gewend aan gemak
Ik maak nogal eens mee dat mensen gewend kunnen raken aan gemak. Nogmaals: bij verwennen wordt vaak gedacht aan van alles krijgen (veel cadeaus op de verjaardag, een mooie scooter, rijbewijs of auto). Maar het zit soms in heel andere dingen. Ik noem even een voorbeeld van Rogier.
Rogier kon gemakkelijk studeren. Lagere school: een eitje, allemaal achten en negens. Daarna het VWO en ook dat was een peuleschil. Rogier deed een HBO-opleiding en wederom was hij de beste van de klas. Hoe dat zo gekomen is? Rogier heeft een scherp verstand, kan goed studeren en heeft geen moeite om een opleiding te volgen.
Totdat hij ging werken. Opeens kwam hij in de problemen. Zijn baas was niet zo tevreden over zijn prestaties. Weinig structuur, slechte planning, weinig proactief. Hoe dat kwam? Rogier heeft nooit leren knokken. Het ging allemaal gemakkelijk en vanzelf. En in de werksituatie kon hij het blijkbaar niet meer doen met de competentie ‘we zien wel’ of ‘laat het er maar op aankomen’.
Zie je dat verwend zijn niet altijd met materiële zaken te maken hoeft te hebben? Zie je ook dat Rogier hier niets te verwijten valt? Maar zie je ook dat Rogier zodanig gewend geraakt is aan gemak dat hij gemakzuchtig is geworden?
De rekening wordt gepresenteerd
Zo langzamerhand wordt de rekening van de welvaart gepresenteerd. Er is een duidelijke onbalans tussen ontspanning en inspanning. We zijn ontwend geraakt om met tegenslagen om te gaan en we menen dat de wereld en ook ons leven maakbaar is. We zijn gewend geraakt aan een bepaalde luxe of welvaart. Het aantal burn-outs is gestegen tot een absolute top. We zijn opgegroeid als een goudvis en wanneer we moeten zwemmen in zee dan lukt dat niet meer. Niet meer opgewassen tegen het leven.
Training en coaching
Bekijk onze trainingen gericht op autonomie of bestel het e-book: persoonlijke ontwikkeling dat doe jezelf!
Bestel de online training: autonomie en persoonlijk leiderschap!
In onze webshop kun je de training autonomie en persoonlijk leiderschap aanschaffen!
Auteur
Dit artikel is geschreven door Jan Stevens. Jan Stevens is eigenaar en oprichter van De Steven training & coaching (www.desteven.nl). Op deze website tref je meer dan 2000 blogs over persoonlijke ontwikkeling, loopbaan, leiderschap, teamontwikkeling, hoogsensitiviteit en hoogbegaafdheid.
