Vrijblijvend adviesgesprek
Contact opnemen
Google+ Facebook Twitter Linkedin YouTube
Direct informatie? 0528 23 60 30
Of mail naar: info@desteven.nl
zoeken

Zelfkennis en zelfinzicht

Zelfkennis en zelfinzicht

Zelfkennis en zelfinzicht is een basis voor persoonlijke ontwikkeling. Trouwens ook een basis voor succes in alle opzichten. Of het nu om jouw privé-situatie gaat of om je werk. Zelfkennis is een must. In dit artikel ga ik in op:

Wat is het precies?

Zelfkennis is inzicht in jouw eigen mogelijkheden en onmogelijkheden. Gemakshalve vergelijk ik het met een machine. Dat is niet helemaal op zijn plaats maar het gaat om het voorbeeld. Wanneer je een machine aanschaft kun je op de specificaties lezen wat de machine kan, hoe je de machine moet gebruiken, waar je de machine voor kunt gebruiken en waarschijnlijk ook wat je niet moet doen. Dat is met zelfkennis niet anders. Wanneer je jezelf kent dan weet je:

  • wat jouw kwaliteiten zijn
  • wat jouw valkuilen zijn en wanneer je de neiging hebt om in deze valkuil te stappen
  • wat jouw ontwikkelpunten of leerdoelen zijn
  • wat jouw irritaties zijn oftewel: wat je irriteert en wat dat over jezelf zegt
  • wanneer je terecht komt in zelfbeschermingsmechanismen zoals bijvoorbeeld allergiegedrag
  • wat jouw energiegevers en energievreters zijn
  • wat jouw vaardigheden zijn
  • wat je wel wilt en wat niet
  • waar jouw interesse en belangstelling naar uit gaat
  • wat jouw kennisgebied of expertise is
  • waar jouw grenzen en jouw mogelijkheden liggen
  • waar je het beste functioneert en in welke omgeving je het beste past
  • welke bedrijfscultuur voor je het beste is en waar je je het meest fijn bij voelt
  • welke klanttypen het beste bij je passen
  • wat je in onbalans zou kunnen brengen en hoe je dat zou kunnen voorkomen
  • wat jouw stijl van communicatie is en wat voor invloed dat op anderen kan hebben
  • wat de communicatiestijl van anderen is en wat voor invloed dat op je kan hebben
  • wat voor conflictstijl je van nature hebt
  • wat jouw invloedzone is waar je je druk om moet maken of wat je kunt loslaten
  • hoe je kunt reageren op veranderingen
  • wat je stress kan brengen of wat je kan ontspannen
  • wat jouw persoonlijke waarden en normen zijn
  • wat jouw persoonlijke drijfveren zijn: wat je motiveert of demotiveert!

Hoe leer je jezelf kennen?

Een mooie vraag: hoe leer je jezelf dan kennen? Vooropgesteld: je kent jezelf vast wel al een beetje. Misschien ken je jezelf ook wel aardig goed. In ieder geval: je leert jezelf niet kennen met een boek op de schoot waarbij je beschouwt over jouw identiteit. Dat mag wel een keer maar uiteindelijk leidt het tot niets! Er zijn andere manieren voor zoals:

  • Feedback vragen aan anderen: hoe kom je over, wat vinden zij sterk aan je en wat vinden ze minder sterk?
  • Doen en ervaren: door te ervaren, iets te beginnen en te bekijken hoe dat voelt
  • Tegenslagen: door tegenslag kom je jezelf soms in scherpe vormen tegen maar leer je ook veel over jezelf
  • Ziekte en rouw: wanneer je ziek wordt leer je jezelf ook vaak beter kennen, dat geldt ook wanneer er rouw in jouw leven komt
  • Zelfreflectie

Lees ook:

Relatie met zelfvertrouwen en zelfverzekerd

Er ligt een duidelijke relatie tussen zelfkennis, zelfvertrouwen en zelfverzekerd overkomen. Hoe kun je zelfvertrouwen krijgen zonder dat je jezelf kent? Hoe zou je je zelfverzekerd moeten voelen zonder dat je goed weet wie je bent? Kortom: gebrek aan zelfkennis bevordert onzekerheid.

  • je doet dingen die niet bij je passen
  • je overschat jouw mogelijkheden of je onderschat eigen kunnen
  • je overvraagt jezelf of je stelt te weinig uitdagende doelen
  • je solliciteert op functies die niet of amper bij je passen
  • je krijgt geen waardering of onvoldoende waardering omdat je niet die dingen doet die bij je passen
  • jouw functioneren staat soms onder druk omdat de zaken die je goed kunt zijn maar een gedeelte van jouw functie en de zaken die je niet zo goed kunt, moet je voortdurend uitvoeren
  • je gaat de verkeerde relaties aan en iedere keer loopt het stuk
  • je profileert je op een manier die niet bij je past en daardoor komt je niet over

Zelfaanvaarding en zelfacceptatie

Zelfkennis heeft een directe relatie met zelfaanvaarding en zelfacceptatie. Hoe zou je jezelf kunnen aanvaarden wanneer je onvoldoende weet wie je bent? Dat gaat immers niet! je zou zaken aanvaarden die er niet zijn. Bij zelfaanvaarding hoort ook: jezelf durven zijn! Wie zichzelf niet kan aanvaarden heeft sowieso moeite om zichzelf te zijn.

Doe de test!

Bij De Steven kun je een uitgebreide analyse doen om inzicht te krijgen in jouw kwaliteiten, eigenschappen,  persoonskenmerken en valkuilen.

Zo krijg je inzicht in jouw ontwikkeldoelen.

Meer informatie

Training en coaching

Wil je een training volgen om te ontdekken waar jouw kwaliteiten liggen? Dat kan! Bekijk de mogelijkheden: 

  • individuele training: spelen vanuit jouw kwaliteiten
  • teamtraining kernkwaliteiten

Training kwaliteiten ontdekken

Zelfinzicht en zelfkennis: een must voor leidinggevenden

Zelfreflectie en zelfinzicht leidinggevenden

Zelfinzicht en zelfkennis is een must voor leidinggevende en managers. Het ontwikkelen van de competentie zelfinzicht voor leidinggevenden en managers is essentieel in een leidinggevende functie. Waar liggen jouw kwaliteiten? Wat zijn jouw valkuilen of tekortkomingen? Wie ben je? Ben je geschikt als leidinggevende? Zo ja: wat voor soort leidinggevende past bij je en in welke omgeving.

  • Betekenis en definitie

    Zelfinzicht heeft alles te maken met zelfreflectie. Ik omschrijf een aantal factoren:

    • je kunt als leidinggevende kijken naar jezelf, jouw gedrag, jouw kwaliteiten en valkuilen
    • je weet wat voor type manager of leidinggevende je bent
    • je weet welke natuurlijke leiderschapsstijl het beste bij je past
    • je hebt een goed beeld hoe jouw medewerkers tegen je aan kijken
    • je weet waar jouw kwaliteiten liggen maar je kunt ook begrenzen omdat je weet waar jouw kwaliteiten niet liggen
    • je weet waar jouw kwaliteiten inzetbaar zijn en waar dat niet het geval is
    • je hebt zicht op jouw tekortkomingen en valkuilen oftewel: je kent ook jouw minder ontwikkelde competenties
    • je hebt een realistisch zelfbeeld: je overschat of onderschat jezelf niet
    • je staat open voor kritiek en feedback zonder dat je dit bedreigend vindt
    • je weet wat voor soort leidinggevende functie bij je past
    • je weet in welke omgeving je het beste zou passen
    • je begrijpt de impact van jouw gedrag op anderen
    • je kunt jouw eigen gedrag spiegelen
    • je hebt niet de neiging om fouten af te zwakken, te ontkennen of te bagatelliseren maar wanneer je iets verkeerd hebt ingeschat durft je het ruiterlijk toe te geven
    • je draait niet om eigen tekortkomingen heen
  • Waarom is het belangrijk?

    Zelfinzicht is doorslaggevend bij een succesvolle interactie tussen jou en jouw omgeving. je weet wat je wel kunt en wat je goed kunt. je weet ook wat je minder goed kunt of wat je niet kunt. Waarom belangrijk?

    • je laat je niet verleiden tot uitdagingen, taken of projecten die niet bij je passen en je stapt niet in een leidinggevende functie die niet bij je past.
    • andersom is ook waar: je pakt die projecten, functies en taken aan die passen bij jouw kwaliteiten en competenties.
    • je hebt een beeld wat jouw gedrag kan oproepen bij medewerkers en je durft daar open over te zijn. Dit draagt bij aan vertrouwen op de werkvloer.
  • Inzicht in de eigen kwaliteiten en valkuilen is een must

    Inzicht in de eigen leiderschapskwaliteiten is een must en inzicht in de eigen valkuilen is ook een voorwaarde om te slagen in een managementfunctie. Daarna kunt je werken aan een traject gericht op de persoonlijke ontwikkeling van de leidinggevende.  Juist ook in situaties bij disfunctioneren van de leidinggevende of manager komen wij zo vaak tegen dat men te weinig zicht heeft op de eigen ontwikkeling, kwaliteiten en valkuilen. Ook voor beginners en startende leidinggevenden hebben wij ontwikkeltrajecten. Essentieel is dat je dan jouw leerdoelen helder hebt geformuleerd waar wij je uiteraard bij helpen.

  • De balk en de splinter

    Is zelfinzicht te ontwikkelen? De vraag stellen is gemakkelijker dan antwoord geven op deze vraag. Wie naar zichzelf durft te kijken, hoeft het niet te ontwikkelen. En wie weigert om naar zichzelf te kijken, zal het niet ontwikkelen. Kortom: je moet er open voor staan! Er zijn nogal wat blokkades wanneer er gebrek aan zelfinzicht is:

    • blinde vlekken: ontkennen, omzeilen, ontwijken, wegkijken van jezelf!
    • hullie en zullie: het ligt aan iedereen, anderen beschuldigen.
    • belemmerende overtuigingen: ze moeten mij maar nemen zoals ik ben of ik ben nu eenmaal zo
    • externe factoren: omstandigheden waardoor iets ontstaan is
  • Methoden

    Als er gebrek aan zelfinzicht is: wat dan? Kort gezegd: dan hebben we een vraagstuk. Als situaties die zich voordoen alleen maar worden veroorzaakt door gedrag van anderen, gebrek aan inzicht van anderen, externe omstandigheden etc. dan krijgt de leidinggevende het bijzonder moeilijk en is de houdbaarheidsdatum beperkt. Zijn er dan methoden om de leiding tot andere inzichten te brengen?

    • Een vriendelijke manier is om een 360-graden feedbackvaardigheidsmeter te gebruiken. Wanneer de respondenten bereid zijn om deze eerlijk in te vullen en wanneer er een omgeving is waar dat mogelijk wordt gemaakt, dan kan dit nog wel eens helpen.
    • Uiteindelijk blijft er een weg over van confronteren en bespreekbaar maken. Hoe lastig het ook is!

Persoonlijk ontwikkeltraject

Wil je aan de slag met jouw leerdoelen? Volg een persoonlijk ontwikkeltraject. Meer informatie? Bel ons of klik op onderstaande link.

Persoonlijk ontwikkeltraject

 

Auteur

Dit artikel is geschreven door Jan Stevens.

Coach Jan Stevens