Voel je je bezwaard?
Voel jij je vaak bezwaard? Ik heb dit artikel opgenomen bij schaamte, schuld en zelfbeeld, omdat een bezwaard gevoel vaak samenhangt met jouw geweten, schuldgevoelens en de manier waarop je jouw verantwoordelijkheid beoordeelt. Ik noem het een verzwaring van de gewetensfunctie. Het is een soort schuldgevoel, maar ook een gevoel van bekommernis. Je voelt je gedrukt, bedrukt of onvrij.
Wat betekent je bezwaard voelen?
Je kunt je bezwaard voelen in tal van gradaties, van heel licht tot een zwaar gevoel dat je met je meetorst. Je voelt je licht bezwaard wanneer je net dat koekje hebt opgegeten en erachter komt dat jouw partner het voor de avond had bewaard. Je kunt je ook bezwaard voelen omdat je de muziek harder had gezet in de veronderstelling dat de buren weg waren, terwijl de buurman bleek te slapen. In zulke gevallen is bezwaard vooral een ongemakkelijk gevoel.

Welke gradaties kan een bezwaard gevoel aannemen?
Je bezwaard voelen kan ook zwaardere vormen aannemen. Je kunt er somber, terneergeslagen of bedroefd van worden. Je voelt je bekommerd, beklemd, benard of neerslachtig. Iemand vertelde: ‘Mijn moeder is erg ziek en we hadden een vakantie geboekt. Ik voelde me bezwaard dat wij een weekje gingen genieten terwijl ik wist dat zij pijn had.’ Bezwaard krijgt dan de lading van je schuldig voelen.
Iemand anders vertelde: ‘Ik voelde me zo verantwoordelijk voor het welzijn en levensgeluk van mijn familieleden dat ik mij bezwaard voelde dat ik daaraan niet kon bijdragen.’ Wat hier gebeurt, is dat het bezwaarde gevoel wijst naar een overmatig verantwoordelijkheidsgevoel. Primair ben jij niet verantwoordelijk voor het geluk van jouw familieleden. Dat zijn zij zelf. Oververantwoordelijkheid kan leiden tot schuldgevoel en je bezwaard voelen.
Angela vertelde: ‘Ik voelde me bezwaard omdat ik er was.’ Dat is een heel zwaar gevoel. Bezwaard voelen krijgt dan de betekenis dat je denkt dat jouw aanwezigheid anderen tot last is of dat je er niet zou mogen zijn.
Wat betekent bezwaard zijn in je gemoed?
Je kunt je ook bezwaard voelen in jouw gemoed. Dat duidt erop dat er iets van je wordt gevraagd wat je niet wilt. Er wordt iets van je gevraagd wat tegen jouw geweten ingaat of waarvan je weet dat het niet goed voelt. Ergens blijft het knagen. Je hebt bezwaren en het voldoet niet aan jouw normen of gaat tegen jouw waarden in. Het bezwaarde gevoel vertelt je dan dat je moet onderzoeken of je nog handelt naar wat jij zelf juist vindt.
Wanneer neem je te veel verantwoordelijkheid op je?
Een bezwaard gevoel kan ontstaan wanneer jij jezelf verantwoordelijk maakt voor het welzijn, geluk of verdriet van andere mensen. Je wilt hun pijn wegnemen, problemen oplossen of voorkomen dat zij teleurgesteld zijn. Lukt dat niet, dan concludeer je dat je tekortschiet. Daarmee draag je meer dan werkelijk van jou is. Je mag betrokken zijn en hulp bieden, maar je kunt het leven van een ander niet volledig dragen. Het helpt om te onderzoeken wat jouw aandeel is, wat de ander zelf kan doen en waarop niemand invloed heeft.
Waarom voel je je bezwaard wanneer je voor jezelf kiest?
Je kunt je bezwaard voelen wanneer je rust neemt, iets leuks doet of een grens aangeeft terwijl een ander het moeilijk heeft. Je denkt misschien dat jouw plezier ongepast is of dat je altijd beschikbaar moet zijn. Daardoor voelt zelfzorg als egoïsme en ontspanning als nalatigheid. Toch wordt het leven van de ander niet beter wanneer jij jezelf voortdurend iets ontzegt. De vraag is niet alleen of jij rekening houdt met anderen, maar ook of je jezelf nog toestaat om eigen behoeften, keuzes en grenzen te hebben.
Wat kun je doen wanneer je je bezwaard voelt?
Wanneer jij je bezwaard voelt over het koekje dat je hebt opgegeten, verwijs ik je naar de bakker. Haal een nieuw pak koekjes of trakteer op appelgebak met slagroom. Voel je je echt vaak bezwaard? Kijk dan wat het gevoel voor jou betekent en waar het naar wijst. Heb je werkelijk iets gedaan wat herstel vraagt? Neem dan verantwoordelijkheid. Draag je verantwoordelijkheid die niet van jou is? Geef die dan terug waar die hoort.
Welke gevoelens hangen samen met je bezwaard voelen?
Je bezwaard voelen hangt vaak samen met gevoelens van schuld. Je denkt dat je iemand tekortdoet of onvoldoende verantwoordelijkheid neemt. Wanneer je daadwerkelijk anders had willen handelen, kun je gevoelens van spijt ervaren. Een dieper schuldbesef kan leiden tot diepe gevoelens van berouw. Blijf je jezelf beschuldigen, dan kan het bezwaarde gevoel overgaan in vastlopen in zelfverwijt.
Welke ontwikkeldoelen passen wanneer je je vaak bezwaard voelt?
Een belangrijk ontwikkeldoel kan zijn om oververantwoordelijkheid te leren herkennen. Je onderzoekt waarvoor je werkelijk verantwoordelijk bent en welke zorgen, emoties en keuzes bij de ander horen. Zo voorkom je dat je meer draagt dan redelijk is.
Daarnaast kan het nodig zijn om jouw persoonlijke grenzen aan te geven. Je leert dat een verzoek niet automatisch een verplichting is. Je mag onderzoeken of iets bij jou past en je mag weigeren wanneer iets tegen jouw waarden of mogelijkheden ingaat.
Ook kan het helpen om jouw gevoelens toe te staan en te ervaren. Een bezwaard gevoel hoeft niet onmiddellijk te betekenen dat je fout zit. Door het gevoel eerst te onderzoeken, kun je beter bepalen of het wijst op verantwoordelijkheid, een strenge innerlijke norm of angst om iemand teleur te stellen.
Veelgestelde vragen over je bezwaard voelen
Een bezwaard gevoel roept vaak vragen op over schuld, verantwoordelijkheid en het maken van eigen keuzes. Hieronder beantwoord ik vijf veelgestelde vragen.
Is je bezwaard voelen hetzelfde als schuldgevoel?
Niet helemaal. Een bezwaard gevoel kan op schuld lijken, maar ook ontstaan door zorgen, verplichtingen of de gedachte dat je een ander tot last bent.
Waarom voel ik me bezwaard wanneer ik iets leuks doe?
Misschien vind je dat je niet mag genieten zolang iemand anders pijn, verdriet of zorgen heeft. Je maakt jouw vrijheid dan afhankelijk van de situatie van de ander.
Kan een bezwaard gevoel terecht zijn?
Ja. Je kunt je terecht bezwaard voelen wanneer je iemand hebt benadeeld of een afspraak niet bent nagekomen. Het gevoel kan je dan aanzetten tot herstel.
Wanneer is een bezwaard gevoel onterecht?
Het gevoel is vaak onterecht wanneer je jezelf verantwoordelijk maakt voor omstandigheden, emoties of keuzes waarop jij geen beslissende invloed hebt.
Wanneer is begeleiding verstandig?
Begeleiding kan helpen wanneer je voortdurend verantwoordelijkheid overneemt, moeilijk voor jezelf kiest of je schuldig voelt zodra je een grens aangeeft.
Wat betekent je bezwaard voelen voor jouw persoonlijke ontwikkeling?
Een bezwaard gevoel kan laten zien dat jouw geweten, verantwoordelijkheidsgevoel of angst om anderen teleur te stellen zwaar op je drukt.
Persoonlijke ontwikkeling betekent dat je verantwoordelijkheid neemt voor wat werkelijk van jou is. Tegelijkertijd leer je teruggeven wat bij een ander hoort en jezelf meer vrijheid toestaan.
Auteur en publicatiegegevens
Dit artikel is geschreven door Jan Stevens. Jan Stevens is eigenaar en oprichter van De Steven training & coaching (www.desteven.nl). Op deze website tref je meer dan 2000 blogs over persoonlijke ontwikkeling, loopbaan, leiderschap, teamontwikkeling, hoogsensitiviteit en hoogbegaafdheid.

Publicatiedatum: 17-11-2022
Update: 4 augustus 2026.


