Vrijblijvend adviesgesprek
Contact opnemen
Google+ Facebook Twitter Linkedin YouTube
Direct informatie? 0528 23 60 30
Of mail naar: info@desteven.nl
zoeken

Rouw en schuldgevoel

Rouw en schuldgevoelens

Als er in uw leven een verlies heeft plaatsgehad, dan komen allerlei emoties aan de oppervlakte. Van verdriet tot boosheid, van eenzaamheid tot in de steek gelaten voelen. Er is echter nog een emotie die bij rouw vaak de kop op steekt en dat is: schuldgevoel.

Overlijden en schuldgevoel

Na een overlijden kan iemand zich zeer schuldig voelen. Het is de vraag of die schuldgevoelens reëel zijn, maar het is zeker niet ongewoon om deze gevoelens te hebben. Vaak voorkomende vragen zijn: heb ik genoeg voor die ander gedaan of ben ik tekortgeschoten? Feit is dat u niets meer aan de situatie kunt veranderen en dat u met die gevoelen moet leren omgaan.

Zeker als een ouder overlijdt kan er een schuldgevoel ontstaan naar de kinderen toe. U moet nu immers vader en moeder tegelijk zijn. Dit wordt vaak als zwaar ervaren. Ook komt het regelmatig voor dat er vanuit financieel oogpunt meer gewerkt moet worden om het weggevallen inkomen op te vangen. Het idee bestaat dan dat de kinderen al zoveel moeten missen en dat u ze ook nog meer “in de steek” laat.

Echtscheiding en schuldgevoel

Ook na een echtscheiding kan schuldgevoel een emotie zijn. Bijvoorbeeld als uw partner een ander blijkt te hebben. Heb ik niet genoeg mijn best gedaan om het huwelijk in stand te houden? Is het mijn schuld dat mijn partner is gevallen voor een ander? Is het mijn schuld dat we elkaar zijn kwijtgeraakt?

Dat zijn vragen waar partners ten opzichte van elkaar mee kunnen worstelen. Maar net als bij een schuldgevoel bij overlijden kunnen er ook gevoelens van schuld ontstaan ten opzichte van de kinderen. Hadden we voor hun niet beter ons best moeten doen? Nu wonen papa of mama niet meer bij elkaar. Kan ik dat mijn kinderen aandoen? En wat als er nieuwe partners in het spel komen?

Praktijkervaring van Tom

Tom is enige tijd geleden gescheiden. Zijn 3 kinderen wonen bij zijn, inmiddels, ex-vrouw. Tom heeft de scheiding absoluut niet zien aankomen en voelt zich enorm schuldig ten opzichte van zijn kinderen. Hij doet, in de weekenden dat hij de kinderen heeft, enorm zijn best om leuke dingen met ze te doen.

Maar na verloop van maanden gaan de kinderen steeds meer hun eigen weg. Kwamen ze in het begin trouw iedere 2 weken, nu zegt er regelmatig een af. En soms zelfs allemaal. Tom heeft nog steeds een schuldgevoel overgehouden aan zijn scheiding, maar de kinderen hebben hun leven weer opgepakt. Dat maakt het voor Tom niet makkelijk. Hij voelt zich zelfs afgewezen. Tom heeft echt zijn schuldgevoel moeten verwerken. En dat kostte hem veel tijd. Maar hij begreep uiteindelijk dat zijn kinderen hem niet afwezen, maar weer hun eigen weg weer hadden vervolgd.

 

Verlies van gezondheid en schuldgevoel

Ook bij verlies van gezondheid kan schuldgevoel een rol spelen. Ziekte overkomt je toch hoor ik u denken? En dat klopt. Maar de zieke zelf denkt maar al te vaak dat deze een belasting is voor zijn omgeving. Schuldgevoel speelt hier maar al te vaak een rol.

Dat schuldgevoel kan naar zichzelf toe gericht zijn, maar ook ten opzichte van de omgeving.

Het op zichzelf gerichte schuldgevoel kan een rol spelen als de ziekte bijvoorbeeld het gevolg is van een ongezonde levenswijze. U kunt hierbij denken aan de gevolgen van roken of drank.

Bij een schuldgevoel ten opzichte van de omgeving kunt u denken aan de invloed van de ziekte op het gezin. Uitstapjes en vakantie worden moeilijk of onmogelijk. Verminderde inkomsten door een afkeuringssituatie kan een rol spelen, maar ook bijvoorbeeld het niet meer kunnen spelen met de kinderen.

Gevolgen schuldgevoel

Een schuldgevoel valt heel erg zwaar. Niet voor niets luidt het gezegde: gebukt gaan onder een schuldgevoel. Dit gezegde geeft aan dat u een schuldgevoel kunt voelen als een enorme last. Dit kan nogal wat gevolgen hebben. Voor uzelf kunt u dan bijvoorbeeld denken denken aan stress, slapeloosheid, depressie of een gevoel van eenzaamheid omdat u hier in uw eentje mee worstelt.

Maar ook voor uw omgeving kunnen uw gevoelens van schuld een grote rol spelen. Ze voelen zich vaak machteloos, omdat het hun niet lukt uw schuldgevoelens weg te nemen. Zij zien de ander worstelen maar kunnen niets anders doen als toekijken. Op den duur kan die machteloosheid omslaan in boosheid. Maar schuldgevoel laat zich niet zo makkelijk wegredeneren.

Afscheid nemen van schuldgevoel

Uiteindelijk is het de bedoeling dat u niet uw schuldgevoel de regie laat nemen over uw leven, maar dat u zelf weer uw nieuwe koers gaat bepalen. Dat u zelf weer stevig aan het roer gaat staan. Oftewel u neemt afscheid van uw schuldgevoel. En dat is een enorme last minder. Het geeft weer ruimte aan nieuwe inzichten.

Verwerking van verliesgebeurtenissen

Rouwcoaching en verliesbegeleiding kan u helpen tijdens het rouwproces. 

Rouwcoaching

Rouw en verliesverwerking

Lees onze artikelen over rouw en verliesverwerking.

Rouw- en verliesverwerking

Auteur

Dit artikel is geschreven door Gea van der Veen.

Gea van der Veen: presentatietrainer, spreekcoach, verliesexpert