Vrijblijvend adviesgesprek
Contact opnemen
Google+ Facebook Twitter Linkedin YouTube
Direct informatie? 0528 23 60 30
Of mail naar: info@desteven.nl
zoeken

Dwarsligger: bent u dat?

Bent u een dwarsligger? Of zeggen anderen dat u dat bent? Bent u zo of doet u zo? Of betreft het een valkuil waar u af en toe in stapt?

Dwarsliggen: waarom doe je dat?

Het juiste spoor

In goede zin hebben dwarsliggers een positieve functie. Ze zorgen ervoor dat u, het team of de organisatie op het juiste spoor komt. Daarbij kunt denken aan aspecten als:

  • ze geven tegenspraak
  • ze durven een afwijkende mening te hebben
  • ze bewaren de organisatie voor doldrieste veranderingen
  • ze weerhouden de manager van impulsieve besluiten
  • ze zijn kritisch en halen de zwakke punten uit een voorstel of idee

Maar mocht het zo functioneren dan is er sprake van een zeer functionele dwarsligger. Wees er in dat geval maar zuinig op. Vaak gaat het anders. Daarom gaan we nader in op de betekenis en definitie.

Betekenis en definitie

Natuurlijk komt het woord dwarsligger van de spoorwegen. Een dwarsligger is een dwars liggende balk onder de spoorrails. Daarom wordt ook gezegd: ‘zoek jij maar een baan de NS, dan kun je solliciteren als dwarsligger’. De naam dwarsligger wordt gebruikt wanneer:

  • u tegenwerkt bijvoorbeeld bij bepaalde veranderingen
  • u niet wil meewerken aan de totstandkoming van bepaalde ideeën
  • u bewust verzet toont tegen bepaalde zaken en daar ook niet mee stopt
  • u een sterke tegenstrever bent en een andere mening toegedaan bent dan de rest (van het team of van de vergadering)
  • u altijd een afwijkende mening heeft van de rest
  • u niet constructief meewerkt aan bepaalde veranderingen
  • u altijd een weerwoord, tegenargument of weerstand toont
  • u een negatieve houding aanneemt

Oordelen van de omgeving

Dwarsliggers zullen niet ontkomen aan sterke veroordeling van de omgeving. Daarbij kunt u voorbeelden bedenken zoals:

  • hij zal het er wel weer niet mee eens zijn
  • hij/zij heeft altijd wat te zeuren
  • het is ook nooit goed, hij/zij blijft ontevreden
  • je kunt het hem/haar toch nooit naar de zin maken
  • hij/zij is een rotte appel in het team
  • hij/zij stikt in de negativiteit
  • hij/zij is een betweter of hij/zij is eigenwijs

Ligt u dwars of bent u klokkenluider?

Soms is het oordeel van de omgeving onterecht en blijkt dat de zogenaamde dwarsligger eigenlijk klokkenluider is. In het artikel ‘voorkom het klokkenluiden, word een dwarsligger’ op managementsite.nl treft u daar de nodige uitleg over. Hebt u interesse in dit onderwerp? Lees dan ook het boek Dwarsliggers: tegenspraak onder schaamteloos leiderschap een pleidooi van Aart. G. Broek (verkrijgbaar bij o.a. Bol.com).

Waarom?

Waarom liggen mensen dwars? Daar kunnen tal van redenen voor zijn.

  • Positieve aspecten

    We beginnen bij een paar positieve aspecten:

    • u ziet de zaken nu eenmaal anders dan anderen en u wenst zich niet te conformeren aan uw omgeving
    • u hebt een eigen mening en zienswijze en wellicht moet u oppassen om niet betweterig over te komen
    • de rest huilt met de wolven mee: u staat tenminste voor uw mening

    U ziet dat dit positieve elementen zijn wanneer u niet doorslaat. Ook kan het zo zijn dat u in een cultuur verkeert waar u de aansluiting mist. Voor uzelf en voor anderen kan dat lastig zijn.

  • Negatief

    Het wordt negatief wanneer u dwars ligt doordat:

    • u bij voorbaat uit bent op tegenwerking omdat u gewoon de ander een hak wil zetten of omdat u de ander te wijs af wilt zijn
    • u dwars ligt uit haatgevoelens of gevoelens van rancune
    • u een behagen hebt in strijd en woordenwisselingen
    • u uw positie inzet als vorm van machtsstrijd tegenover anderen

Pubers en jongeren: altijd dwars?

Pubers en jongeren kunnen ook behoorlijk dwarsliggen. Hoe dat komt? Daarover heeft onze jongerencoach een artikel geschreven. Meer weten?

Altijd dwars

Hoe ga je als leidinggevende met dwarsliggers om binnen het team?

Is er binnen uw team een dwarsligger? Of ervaart u het zo dat iemand altijd dwarsligt? De vraag is: hoe gaat u ermee om? We gaan in een paar stappen in op deze vraag.

  • Wat is er aan de hand?

    • Het eerste punt is: is iemand een dwarsligger of heeft de persoon in kwestie een afwijkende mening? Te gemakkelijk wordt naar onze mening soms gezegd dat iemand dwars ligt of negatief is. De vraag is ook of er voldoende veiligheid binnen het team is om een afwijkende mening te hebben. Duldt de leiding voldoende tegenspraak of weet men daarmee moeilijk om te gaan? Heeft iemand terechte punten die de kop in gedrukt worden?
    • Een andere invalshoek: past het betreffende teamlid binnen uw organisatie of is er onvoldoende match tussen de bedrijfscultuur en persoonlijke waarden en normen van de persoon in kwestie?
    • Het derde punt: hebt u inderdaad een rotte appel in uw team die voortdurend anderen negatief beïnvloedt en zorgt voor stemmingmakerij binnen uw team of organisatie? Is er geen constructieve communicatie mogelijk?
  • En dan?

    Kortom: eerst vaststellen wat er aan de hand is. Niet meteen oordelen, niet de psycholoog gaan uithangen en proberen te achterhalen hoe dat gedrag bij u zo overkomt.

    • is er onvrede bij de betreffende persoon?
    • is er sprake van zelfbescherming en allergiegedrag?
    • voelt hij/zij zich gekwetst of gepasseerd?
    • is er sprake van oud zeer binnen de organisatie?
    • is er op zijn/haar ziel getrapt in het verleden?
    • is er sprake van bepaalde problemen bijvoorbeeld in privé?
    • zit de medewerker wel op de juiste plek?
    • is er sprake van disfunctioneren? Dat kan ook omdat de medewerker een negatieve attitude heeft!
  • Enkele tips

    We kennen u niet en ook niet het teamlid die ervaren wordt als een dwarsligger. Daarom kunnen we u geen tips op maat geven. Maar om er een paar te noemen:

    • wanneer de persoon in kwestie een afwijkende mening heeft maar toch een positieve bijdrage dan is het zaak de persoon te waarderen en met de persoon in kwestie in gesprek te gaan om het toch constructief te houden
    • wanneer de persoon de zaak stagneert en fungeert als een luis in de pels dan is allereerst duidelijkheid geboden en dient u te communiceren dat een negatieve attitude niet op zijn plek is

Leerdoelen Persoonlijke Effectiviteit

De Steven heeft  leerdoelen ontwikkeld voor de training Persoonlijke effectiviteit. U kunt ook het overzicht bekijken met alle persoonlijke leerdoelen.

Leerdoelen Persoonlijke effectiviteit

Training Persoonlijke Effectiviteit

Wilt u een training Persoonlijke Effectiviteit volgen? Aarzel niet! Neem meteen contact op. Bekijk de mogelijkheden voor training en coaching.

Training persoonlijke effectiviteit

Auteur

Dit artikel is geschreven door Jan Stevens.

Coach Jan Stevens