home / carriere / loopbaan / persoonlijke drijfveren / persoonlijke waarden / vergevingsgezind

Vergevingsgezindheid en vergeving als persoonlijke waarde

Vergevingsgezindheid noem ik een persoonlijke waarde. Op de pagina over persoonlijke waarden en wat jij belangrijk vindt heb ik vergevingsgezindheid ingedeeld bij de waarden die gaan over jouw relatie met andere mensen. Dat past hier omdat deze waarde zichtbaar wordt in de manier waarop je omgaat met schuld, onrecht, boosheid en de mogelijkheid om weer verbinding te zoeken. Enerzijds kan vergevingsgezindheid een kwaliteit zijn die bij je past, anderzijds kan het een richtsnoer zijn voor hoe jij in het leven wilt staan.

Waarom is vergeven geen verplicht nummer?

Het kenmerk van vergeven is juist dat het niet verplicht is. Iemand omschreef vergeving als een kwijtschelding van het kwaad. Dat impliceert dat er werkelijk kwaad in het spel is en dat er schuld of schade is ontstaan. Vergeven gaat dus niet over de aardappels laten aanbranden of vier minuten te laat op een verjaardagsvisite komen. Daar kun je vaak volstaan met sorry of pardon. Van vergeving spreken we wanneer er sprake is van kwaad en van materiële of geestelijke schade.

Wat hebben wrok en haat met vergeving te maken?

Wanneer jou kwaad of onrecht is aangedaan, kun je behoorlijk boos zijn. Wanneer je die boosheid niet kunt uiten, kan dat doorslaan naar haatgevoelens, wrok of rancune. In feite ontstaat er dan een sterke afkeer van degene die jou kwaad heeft aangedaan. Dat kan nog sterker worden wanneer de ander ontkent dat hij of zij jou schade heeft berokkend. Je kunt jouw boosheid dan moeilijk kwijt. Wie vergiffenis vraagt, erkent dat hij of zij fout zat en jou kwaad of schade heeft berokkend. Wie zich verontschuldigt, richt zich meer op het wegnemen of verschonen van het kwaad, alsof het er niet geweest is. Daar zit voor mij een verschil tussen.

Waarom is vergeven een gift?

Vergeven is weggeven of geven. Het is dus een gift. Je geeft of schenkt de ander vergiffenis en daar is geen vanzelfsprekendheid bij. Vaak wordt gezegd: 'Je moet elkaar toch ook kunnen vergeven.' Maar zodra het moet, is het geen gift meer en daarmee eigenlijk ook geen vergeving. Dan is het hooguit opgelegd of gebeurt het onder dwang.

Is vergeven hetzelfde als vergeten?

Nee. Vergeven betekent niet dat je moet vergeten wat er gebeurd is. Het betekent ook niet dat je het kwaad goedpraat of doet alsof de schade er niet geweest is. Juist wanneer er werkelijk iets is gebeurd, mag dat benoemd en erkend worden. Voor mij zit vergeving veel meer in het loslaten van wat jou gevangenhoudt dan in het uitwissen van wat er gebeurd is.

Betekent vergeven dat alles weer wordt zoals vroeger?

Nee. Vergeving betekent ook niet automatisch dat een relatie hersteld moet worden of dat het vertrouwen meteen terug is. Je kunt jouw boosheid loslaten en tegelijkertijd grenzen trekken. Soms is afstand nodig. Soms is een relatie beschadigd en komt die niet meer terug zoals zij was. Vergeven en opnieuw vertrouwen zijn daarom niet hetzelfde.

Wat zijn de valkuilen van vergevingsgezindheid?

Ook bij vergevingsgezindheid zijn er valkuilen. Wanneer harmonie en verbinding voor jou heel belangrijk zijn, kun je te veel gaan vermijden wat eigenlijk uitgesproken moet worden.

• Je wilt de kool en de geit sparen om de lieve vrede te bewaren.
• Je wilt iedereen te vriend houden.
• Je bent onduidelijk in jouw communicatie of conflictmijdend.

Vergevingsgezind zijn betekent dus niet dat je alles maar goed moet vinden of dat je conflicten uit de weg moet gaan. Juist wanneer er werkelijk schade of kwaad is ontstaan, mag dat benoemd worden.

Wat betekent vergevingsgezindheid in jouw werk?

Wanneer vergevingsgezindheid voor jou een belangrijke persoonlijke waarde is, kan dat ook zichtbaar worden in jouw werk. Misschien blijf je na een conflict niet eindeloos hangen in wrok of verwijten en zoek je eerder naar herstel van de samenwerking. Tegelijk betekent vergevingsgezindheid niet dat je alles moet accepteren of iedere grens moet laten overschrijden. Juist daar zit de balans: kunnen loslaten zonder jezelf te verloochenen.

Veelgestelde vragen over vergevingsgezindheid en vergeving

Vergevingsgezindheid gaat over hoe je omgaat met kwaad, schuld, boosheid en herstel. Vergeven is daarbij geen verplichting en ook niet hetzelfde als vergeten, goedpraten of automatisch opnieuw vertrouwen. Hieronder beantwoord ik vijf veelgestelde vragen over vergeving als persoonlijke waarde.

Wat betekent vergevingsgezind zijn?

Vergevingsgezind zijn betekent dat je niet wilt blijven hangen in haat, wrok of verbittering en openstaat voor het loslaten van boosheid en het herstellen van verbinding.

Is vergeving verplicht?

Nee. Vergeving is juist een gift. Zodra iemand verplicht wordt om te vergeven, verdwijnt het vrijwillige karakter ervan.

Is vergeven hetzelfde als vergeten?

Nee. Je kunt vergeven en nog steeds weten wat er gebeurd is. Vergeven betekent niet dat je de schade ontkent, het kwaad goedpraat of doet alsof het verleden niet bestaat.

Betekent vergeven dat je iemand opnieuw moet vertrouwen?

Nee. Vergeven en vertrouwen zijn niet hetzelfde. Vertrouwen kan beschadigd zijn en moet soms opnieuw groeien. Je kunt iemand vergeven en toch besluiten om afstand te houden of duidelijke grenzen te stellen.

Wat is een valkuil van vergevingsgezindheid?

Je kunt te veel gericht raken op harmonie en daardoor conflicten vermijden, iedereen te vriend willen houden of onvoldoende duidelijk zijn over wat jou is aangedaan.