home / persoonlijke ontwikkeling / training softskills / softskills accountancy

Soft skills in de accountancy

Vaktechnische kennis is binnen de accountancy onmisbaar. Maar met kennis alleen ben je er niet. Je moet vragen kunnen stellen, goed luisteren, samenwerken, bevindingen bespreken en jouw advies duidelijk overbrengen. Daarom wordt de ontwikkeling van soft skills binnen accountantskantoren steeds belangrijker. Niet als vervanging van vakkennis, maar als aanvulling daarop.

Waarom worden soft skills belangrijker?

De accountancy verandert. Wet- en regelgeving blijven belangrijk, maar ook digitalisering en automatisering hebben invloed op het werk. Routinematige werkzaamheden worden steeds vaker ondersteund door systemen. Daardoor komt er meer nadruk te liggen op uitleggen, interpreteren, samenwerken en adviseren. Ook ondernemers zijn beter geïnformeerd en stellen gerichtere vragen. Van een accountant wordt daarom niet alleen verwacht dat hij de cijfers begrijpt. Hij moet ook kunnen uitleggen wat die cijfers betekenen en welke aandachtspunten daaruit voortkomen.

Waarom moet de training aansluiten op de functie?

Binnen de accountancy zijn verschillende functies te onderscheiden, zoals assistent-accountant, accountant, registeraccountant, fiscalist, relatiebeheerder en adviseur voor het MKB. Iedere functie vraagt om andere vaardigheden. Een assistent-accountant wil misschien duidelijker leren vragen stellen of bevindingen bespreken. Een relatiebeheerder heeft vaker te maken met luisteren, afstemmen en adviseren. Een accountant of fiscalist moet ingewikkelde informatie begrijpelijk kunnen uitleggen en duidelijk positie kunnen innemen. Daarom stemmen we de training af op de functie, ervaring en leerdoelen van de deelnemer.

Welke soft skills zijn belangrijk binnen de accountancy?

Welke vaardigheden belangrijk zijn, verschilt per functie en situatie. Toch zien we binnen de accountancy een aantal soft skills regelmatig terugkomen:

• Zelfreflectie. Je hebt inzicht in jouw kwaliteiten, communicatiestijl en valkuilen.
• Luisteren en doorvragen. Je onderzoekt wat iemand werkelijk bedoelt en nodig heeft.
• Duidelijk communiceren. Je brengt informatie begrijpelijk en gestructureerd over.
• Samenwerken. Je deelt informatie, stemt werkzaamheden af en maakt duidelijke afspraken.
• Feedback geven. Je maakt gedrag, werkzaamheden en ontwikkelpunten bespreekbaar.
• Feedback ontvangen. Je luistert naar terugkoppeling zonder direct in de verdediging te schieten.
• Zelfstandigheid. Je toont initiatief en neemt verantwoordelijkheid voor jouw werkzaamheden.
• Positief-kritisch handelen. Je stelt vragen en spreekt je uit wanneer iets niet klopt of onduidelijk is.
• Adviesvaardigheden. Je ordent informatie en brengt jouw advies helder en onderbouwd over.
• Omgaan met veranderingen. Je kunt schakelen wanneer regels, werkzaamheden of verantwoordelijkheden veranderen.

Waarom zijn communicatieve vaardigheden belangrijk?

In opleidingen binnen de accountancy wordt veel aandacht besteed aan vakgerichte kennis, verslaglegging, analyse en controle. Dat is terecht. Maar kennis heeft pas waarde wanneer je haar ook kunt delen en toepassen. Je moet vragen kunnen stellen wanneer informatie ontbreekt, duidelijk kunnen aangeven wat je nodig hebt en ingewikkelde onderwerpen begrijpelijk kunnen uitleggen. Ook moet je afspraken kunnen samenvatten en tijdig aangeven wanneer iets niet haalbaar of onduidelijk is. Goede communicatie voorkomt misverstanden, vertraging en onnodige irritatie.

Wat vragen adviesvaardigheden van accountants?

Adviseren betekent meer dan vertellen wat jij weet. Je moet eerst goed begrijpen wat de vraag is. Daarna orden je de informatie, benoem je de mogelijkheden en leg je uit welke aandachtspunten of gevolgen een rol spelen. Je neemt de beslissing van de ondernemer niet over, maar helpt wel om de situatie beter te overzien. Dat vraagt om luisteren, doorvragen, samenvatten en een advies duidelijk formuleren. Een goed advies is niet alleen vaktechnisch juist, maar ook begrijpelijk en bruikbaar.

Hoe belangrijk zijn feedbackvaardigheden?

Binnen een accountantskantoor worden dossiers beoordeeld, werkzaamheden overgedragen en bevindingen besproken. Feedback hoort daar vanzelfsprekend bij. Toch vinden veel mensen het lastig om feedback duidelijk te geven of rustig te ontvangen. De één draait lang om de boodschap heen. De ander wordt te direct. Weer een ander hoort in iedere opmerking meteen een persoonlijke afwijzing. Feedbackvaardigheden helpen om gedrag en werkzaamheden bespreekbaar te maken zonder onnodig vaag of hard te worden.

Wat betekent samenwerken binnen een accountantskantoor?

Samenwerken betekent dat je niet alleen jouw eigen taken uitvoert, maar ook rekening houdt met het werk van anderen. Je deelt informatie, maakt afspraken en geeft tijdig aan wanneer iets niet lukt. Ook betekent samenwerken dat je vragen durft te stellen en collega’s aanspreekt wanneer iets onduidelijk blijft. Veel problemen ontstaan niet door een gebrek aan kennis, maar doordat informatie te laat wordt gedeeld of iedereen ervan uitgaat dat de ander het wel zal begrijpen.

Welke persoonlijke leerdoelen komen vaak voor?

Een leerdoel als ‘beter communiceren’ is vaak te algemeen. Het helpt om het leerdoel te verbinden aan een herkenbare situatie. Binnen de accountancy komen bijvoorbeeld de volgende leerdoelen voor:

• Duidelijker vragen stellen.
• Beter luisteren en doorvragen.
• Ingewikkelde informatie eenvoudiger uitleggen.
• Een advies kort en duidelijk formuleren.
• Bevindingen eerder bespreekbaar maken.
• Feedback geven zonder om de boodschap heen te draaien.
• Feedback ontvangen zonder direct in de verdediging te schieten.
• Mijn mening duidelijker uitspreken.
• Beter samenwerken en afspraken bewaken.
• Zelfstandiger werken en meer initiatief nemen.
• Rustiger reageren op kritiek of weerstand.

Bekijk ook andere persoonlijke leerdoelen. 

Hoe verzorgt De Steven de training?

De Steven verzorgt training en coaching individueel, in een groep of incompany. We beginnen bij de functie, de werksituatie en de leerdoelen van de deelnemers. Welke situaties komen regelmatig voor? Wat gaat al goed? Waar loopt iemand steeds opnieuw tegenaan? Op basis daarvan bepalen we de inhoud van de training. We combineren leerdoelen wanneer die met elkaar samenhangen. Zo kan een training bijvoorbeeld aandacht besteden aan communicatie, feedback en adviesvaardigheden zonder dat daarvoor drie losse trainingen nodig zijn.

Individuele training of een groepstraining?

Individuele training biedt ruimte voor persoonlijke leerdoelen en situaties uit het eigen werk. Een groepstraining is passend wanneer meerdere collega’s aan vergelijkbare vaardigheden willen werken. Tijdens een incompany training stemmen we de oefeningen en voorbeelden af op de functies en werkomgeving binnen het accountantskantoor. Welke vorm het beste past, hangt af van de vraag en het gewenste resultaat.

Veelgestelde vragen over soft skills in de accountancy

Hieronder beantwoord ik vijf praktische vragen over training en coaching binnen de accountancy.

Heeft iedere functie dezelfde soft skills nodig?

Nee. De basisvaardigheden overlappen, maar de toepassing verschilt per functie. Een assistent-accountant heeft andere verantwoordelijkheden en praktijksituaties dan een accountant, fiscalist, adviseur of relatiebeheerder.

Kan de training individueel worden gevolgd?

Ja. Individuele training of coaching biedt ruimte voor persoonlijke leerdoelen en situaties uit het eigen werk.

Verzorgt De Steven ook incompany trainingen?

Ja. Bij een incompany training stemmen we de inhoud af op de organisatie, functies en gemeenschappelijke leerdoelen van de deelnemers.

Kunnen verschillende leerdoelen worden gecombineerd?

Ja. Communicatie, feedback, samenwerken en adviseren hangen vaak met elkaar samen. We combineren leerdoelen wanneer dat inhoudelijk logisch is.

Hoe maak je ontwikkeling zichtbaar?

Door leerdoelen te koppelen aan concreet gedrag. Denk aan beter doorvragen, duidelijker samenvatten, eerder feedback geven of een advies begrijpelijker formuleren.