home / persoonlijke ontwikkeling / kernkwaliteiten / introvert extravert / ondoorgrondelijk

Ondoorgrondelijk: van jou kan ik moeilijk hoogte krijgen

Kunnen mensen jou moeilijk peilen? Krijgen ze geen hoogte van je? Ben je voor anderen enigszins ondoorgrondelijk? Ik heb deze pagina als verdieping onder introvert en extravert gezet omdat mensen die meer naar binnen gericht zijn soms minder direct laten zien wat ze denken of voelen. Maar ondoorgrondelijk zijn is niet hetzelfde als introvert zijn. Het kan bij jouw natuurlijke stijl passen, maar het kan ook ontstaan doordat je hebt geleerd weinig van jezelf te laten zien. Hoe kan dat toch?

Waarom is ondoorgrondelijk niet hetzelfde als introvert?

Dat onderscheid vind ik belangrijk. Een introvert persoon hoeft helemaal niet ondoorgrondelijk te zijn. Je kunt rustig, bedachtzaam en naar binnen gericht zijn en tegelijkertijd heel duidelijk vertellen wat je vindt, voelt en nodig hebt. Misschien doe je dat niet tegen iedereen en ook niet onmiddellijk, maar mensen die jou kennen weten prima wie je bent.

Hetzelfde geldt voor een binnenvetter. Een binnenvetter houdt gemakkelijk gedachten en gevoelens voor zichzelf. Dat kan ervoor zorgen dat iemand moeilijker te peilen wordt, maar ook deze begrippen betekenen niet precies hetzelfde. Bij ondoorgrondelijkheid ligt de nadruk vooral op de ervaring van de ander: ik krijg geen hoogte van jou. Ik weet niet goed wat er in jou omgaat of waar ik bij jou aan toe ben.

En ook rustig en stil zijn is weer iets anders. Je kunt weinig zeggen en toch volkomen duidelijk zijn. Misschien heb je niet veel woorden nodig, maar klopt wat je zegt met wat je uitstraalt. Ondoorgrondelijk wordt het vooral wanneer anderen moeilijk kunnen verbinden wat ze horen, zien en aanvoelen.

Wanneer is geslotenheid jouw aard en wanneer zelfbescherming?

Daar zit voor mij de interessante vraag. Sommige mensen zijn van nature gereserveerder. Ze leggen hun hele ziel en zaligheid niet bij de eerste kennismaking op tafel. Prima. Niet iedereen hoeft een open boek te zijn en je hoeft jouw binnenwereld niet voor iedereen toegankelijk te maken.

Maar misschien ben je niet alleen gereserveerd. Misschien heb je geleerd om niets te laten zien omdat zichtbaar zijn ooit onveilig voelde. Dan kan bijvoorbeeld bevriezen een rol spelen. Je trekt als het ware de stekker uit jouw expressie. Je gezicht blijft rustig, jouw stem blijft vlak en je doet net alsof alles aan jou voorbijgaat, terwijl er vanbinnen wel degelijk van alles gebeurt.

Dan lijkt het aan de buitenkant misschien op karakter, maar er zit een andere geschiedenis onder. Je hebt jezelf beschermd. Dat kan ooit nodig of functioneel zijn geweest. Alleen kan zo'n beschermingsmechanisme blijven draaien op momenten waarop het helemaal niet meer nodig is. Mensen die dichtbij je willen komen botsen dan nog steeds tegen een gesloten deur.

Wat betekent open communicatie als je moeilijk te peilen bent?

Wees jezelf maar laat meer van jezelf zien! Er zijn soms dingen waar je niet zoveel aan kunt doen. Een gesloten gezichtsuitdrukking verander je niet zomaar en aan jouw stem kun je ook niet meteen iets veranderen. Maar weet je wat open communicatie is? Dat mensen zien dat wat jij zegt in overeenstemming is met wat jij voelt. Dat mensen aanvoelen dat wat jij te vertellen hebt klopt met wie je bent.

Open communicatie betekent dus niet dat je jouw hele ziel en zaligheid op tafel moet leggen. Je hoeft niet ieder gevoel met iedereen te bespreken en je hoeft van jouw privéleven geen openbaar archief te maken. Het gaat veel meer om overeenstemming. Wanneer jij zegt dat iets je raakt, mag daar iets van zichtbaar zijn. Wanneer je ergens enthousiast over bent, hoef je dat niet onmiddellijk weer glad te strijken. En wanneer je ergens niet achter staat, helpt het wanneer de ander dat niet uitsluitend uit rooksignalen hoeft af te leiden.

Ondoorgrondelijkheid ontstaat gemakkelijk wanneer woorden en zichtbare signalen weinig informatie geven. Je zegt bijvoorbeeld: 'Het maakt mij niets uit', terwijl de ander voelt dat het je wel degelijk iets doet. Of je zegt dat alles prima gaat terwijl jouw hele houding op slot staat. Dan ontstaat twijfel: wat is hier werkelijk aan de hand?

Hoe laat je meer van jezelf zien zonder alles prijs te geven?

Door niet van nul naar honderd te hoeven. Meer van jezelf laten zien betekent niet dat je morgen in de kantine jouw volledige levensverhaal moet vertellen. Begin klein. Geef eens aan wat je ergens van vindt. Vertel wanneer iets jou raakt. Zeg dat je ergens enthousiast of juist teleurgesteld over bent. Laat merken wat jij belangrijk vindt.

Je kunt ook woorden geven aan jouw stijl. Misschien heb je tijd nodig voordat je iets deelt. Zeg dat dan. 'Ik moet hier even over nadenken.' Of: 'Ik vind het lastig om dit meteen onder woorden te brengen.' Dat is al open communicatie. De ander hoeft dan niet meer te raden of jouw stilte betekent dat je boos bent, niets voelt of gewoon tijd nodig hebt.

Daarmee houd je zelf de regie. Jij bepaalt wat je deelt en met wie. Maar je voorkomt dat jouw omgeving alleen een ondoordringbare buitenkant ziet. Openheid heeft dus niets te maken met grenzeloosheid. Je kunt heel duidelijk zijn over jezelf zonder jouw hele binnenwereld openbaar te maken.

Wat kun je ontwikkelen als mensen moeilijk hoogte van je krijgen?

Wanneer je merkt dat jouw ondoorgrondelijkheid relaties of samenwerking in de weg zit, hoef je geen compleet ander mens te worden. Het gaat er vooral om dat je beter zichtbaar maakt wat relevant is. Je kunt jouw karakter behouden en toch opener communiceren.

Misschien begint dat met ontdekken wat er eigenlijk achter jouw geslotenheid zit. Ben je gewoon gereserveerd? Heb je tijd nodig om iets te verwerken? Ben je bang voor de reactie van anderen? Heb je geleerd dat kwetsbaarheid gevaarlijk is? Of ben je zo lang bezig geweest met aanpassen dat je zelf niet meer goed voelt wat jij vindt of nodig hebt? Het antwoord maakt nogal verschil voor wat jij te leren hebt.

Ontwikkeldoelen wanneer je ondoorgrondelijk overkomt

• Leren onderscheiden wat bij jouw rustige of gereserveerde aard hoort en wat voortkomt uit zelfbescherming.
• Gedachten, gevoelens en grenzen eerder zichtbaar maken wanneer die voor de relatie of samenwerking belangrijk zijn.
• Open communiceren zonder het gevoel te hebben dat je jouw hele persoonlijke binnenwereld prijs moet geven.

Veelgestelde vragen over ondoorgrondelijk zijn

Ondoorgrondelijk overkomen hoeft niet te betekenen dat er iets mis met je is. De interessante vraag is vooral waarom anderen moeilijk hoogte van je krijgen en of jouw manier van jezelf laten zien jou en jouw relaties nog dient.

Wat betekent het als iemand ondoorgrondelijk is?

Het betekent dat anderen moeilijk kunnen inschatten wat iemand denkt, voelt, bedoelt of nodig heeft. De persoon geeft weinig zichtbare of verbale informatie waaruit de ander dat kan opmaken.

Is ondoorgrondelijk zijn hetzelfde als introvert zijn?

Nee. Een introvert persoon kan heel open en duidelijk communiceren. Ondoorgrondelijkheid gaat vooral over de mate waarin anderen kunnen zien of begrijpen wat er in jou omgaat.

Waarom kan iemand moeilijk te peilen zijn?

Dat kan bij iemands natuurlijke gereserveerde stijl passen, maar ook samenhangen met weinig expressie, gevoelens binnenhouden, zelfbescherming of jezelf in de loop van de tijd steeds minder laten zien.

Moet je alles vertellen om minder ondoorgrondelijk te zijn?

Nee. Open communicatie betekent niet dat iedereen recht heeft op jouw hele binnenwereld. Het betekent dat je relevante gedachten, gevoelens en grenzen voldoende zichtbaar maakt zodat anderen niet voortdurend hoeven te raden.

Kun je leren om meer van jezelf te laten zien?

Ja. Je kunt oefenen met eerder vertellen wat je denkt, voelt of nodig hebt en met duidelijker reageren op wat er gebeurt. Dat kan zonder dat je jouw rustige of gereserveerde karakter hoeft te veranderen.