home / persoonlijke ontwikkeling / persoonlijk ontwikkeltraject / willen kunnen zijn / kunnen / hbo denkniveau

Je krijgt geen HBO-denkniveau op de HBO-opleiding

Deze stelling gooi ik er even strak in: je krijgt geen HBO-denkniveau op de HBO-opleiding. Je krijgt geen academisch denkniveau op de universiteit.

Wat dan wel?

Nou, heel eenvoudig: als het goed is, is het andersom!

• Je gaat naar de HBO-opleiding omdat je een HBO-denkniveau hebt. Je gaat naar de universiteit omdat je een academisch denkniveau hebt. Wat dat betekent weet ik niet altijd, maar het is 50 meter boven NAP. En ik ga door:
• Je zou naar de lerarenopleiding moeten gaan omdat jij de kwaliteiten en talenten van een leraar in je hebt.
• Je zou coach moeten worden omdat dit jouw talent is.
• Je gaat naar het conservatorium omdat je muzikaal bent.
• Je gaat naar de TU Delft omdat je technisch bent.
• Je gaat naar de business school omdat je ondernemersbloed in je hebt.
• Je gaat naar de kunstacademie omdat je creatief bent.
• Je gaat naar de managementcursus om jouw leiderschapskwaliteiten te ontwikkelen.

Error in het systeem!

Wat mij betreft zit hier een error in ons Nederlandse schoolsysteem. Is dat in Duitsland anders dan? Of in Brazilië? Dat weet ik niet. En dat doet er ook niet toe wat mij betreft. Ik ben er niet op uit om de failure in het systeem te bekritiseren. Het gaat om bewustwording. Wat is de kern?

Stel, je bent een handige Henkie. Je hebt de havo op je sloffen doorlopen en daarna ging je de lerarenopleiding volgen. Waarom deed je dat? Ach, wel een leuk beroep misschien. Zes weken vakantie in de zomer. Redelijk betaald. Oneindige zekerheid. En jij, handige Henkie, was slim genoeg om de opleiding te halen. Toen ging je werken op een school. Maar eerlijk is eerlijk: het bekoorde je weinig. Je draaide je lesje op de automatische piloot en er viel je weinig te verwijten. Maar jouw hart klopt niet in dit vak. De bezieling mist, de passie ontbreekt en bevlogenheid voor dit vak staat niet in jouw woordenboek.

Stel, je bent een slimme Truus. Ach wat mooi! Academisch afgestudeerd, Nyenrode gevolgd voor een masterclass en je kwam in aanmerking voor een leiderschapsfunctie. Je moest autoriteit en gezag afdwingen door jouw Dr.Ir.-titel. Maar dat was niet het vraagstuk. Leiderschap paste niet bij jou. Je wordt geen aanvoerder in het voetbalteam omdat je de aanvoerdersopleiding voor voetballers hebt behaald. Je bent het, of je bent het niet!

Wat is het probleem?

Vooropgesteld: er is geen probleem! Er ontstaat een probleem. Als een medewerker niet functioneert, is er een probleem. Maar ik zeg: als de leiding niet functioneert is er een probleem vermenigvuldigd met het aantal medewerkers. Dan disfunctioneer je. En disfunctioneren zit niet altijd in gebrek aan kennis of opleiding. Het zit ook soms in de combinatie:

• Je hebt wel de kennis en soms de vaardigheid maar het past gewoon niet bij je.
• Wat je wilt en wat je kunt is niet op elkaar afgestemd.
• Wie je bent en jouw talent ligt ergens anders: je zit op de verkeerde plek.

Gevolg?

Ik noem wat gevolgen:

• Je draait op automatische piloot.
• Je hebt er geen zin in of je bent weinig enthousiast.
• Je communiceert als een MP3-speler.
• Je droogt op en je droogt uit.
• Je wordt rebels en je gaat in de vakgroep ‘onenigheid organiseren’.

Hoe moet het dan?

Wat ze op het conservatorium doen spreekt mij aan. Wil je toegelaten worden dan heb je minimaal een bepaalde vooropleiding nodig. Ze laten jou voorspelen om te bekijken of jij muzikaal bent. Misschien krijg je nog solfège en wordt je muzikale gehoor getest. Maar je zou kunnen zeggen: je gaat naar het conservatorium omdat je muzikaal bent. En niet omdat je de havo met zes achten hebt gehaald.