Iedereen naar de zin willen maken: waarom doe je dat?
Wil jij het iedereen naar de zin maken? Ben je iemand die ervoor zorgt dat iedereen aan zijn trekken komt? Dan is het goed dat je dit artikel even leest. De vraag is waarom jij dat gedrag voortdurend laat zien. De vraag is ook in hoeverre je er last van hebt en wat je eraan wilt doen. Iedereen naar de zin willen maken heeft veel te maken met pleasegedrag. Je richt je sterk op de wensen, behoeften en reacties van andere mensen. Daardoor loop je het risico dat je jouw eigen behoeften, grenzen en gevoelens steeds minder belangrijk maakt.
Waarom kun je het nooit iedereen naar de zin maken?
Ik val met de deur in huis door te zeggen dat het onzinnig is om het iedereen naar de zin te willen maken. Waarom? Omdat ‘iedereen’ niet bestaat en omdat jij het iedereen niet naar de zin kunt maken. Mensen hebben verschillende wensen, behoeften, verwachtingen en overtuigingen. Wat de één prettig vindt, kan de ander juist vervelend vinden. Wat voor de één goed genoeg is, is voor iemand anders misschien te veel of juist te weinig.
Daar komt nog iets bij. Zodra jij probeert om iedereen tevreden te houden, ga je voortdurend afstemmen op wat anderen van jou willen. Je kijkt naar hun reacties, past je gedrag aan en probeert teleurstelling te voorkomen. Maar terwijl jij bezig bent om de één tevreden te stellen, kun je daarmee een ander juist teleurstellen. En waar blijf jij zelf in dat verhaal? Wanneer je steeds bezig bent met wat anderen nodig hebben, raak je gemakkelijk het zicht kwijt op wat jij zelf wilt, voelt en belangrijk vindt. Je maakt jouw keuzes dan niet meer op basis van jouw eigen behoeften, maar op basis van de mogelijke reactie van de ander. Je zou het daarom niet moeten willen, zeg ik op voorhand. Niet omdat je onverschillig moet worden voor andere mensen, maar omdat het onmogelijk is om voortdurend aan alle verwachtingen te voldoen. Je mag rekening houden met anderen, maar je hoeft jezelf daarbij niet kwijt te raken.
Waarom wil je het iedereen naar de zin maken?
Een goede vraag vind ik de vraag: waarom wil je het iedereen naar de zin maken? Ik ga een poging doen om dat voor jou in kaart te brengen en noem een aantal redenen die je misschien wel herkent, in meer of mindere mate:
- Je bent zorgzaam ingesteld en je voelt je erg verantwoordelijk voor het welbevinden van jouw medemens.
- Je bent sociaal, betrokken en helpend, oftewel: je bent dienstverlenend ingesteld. Maar je herkent ook wel dat je vaak in de valkuil zit van te sociaal, overbetrokken of overbehulpzaam.
- Je bent hoogsensitief en je voelt heel goed aan wat de behoeften van de ander zijn. Het is voor jou moeilijk om de neiging te onderdrukken om voor die ander te gaan zorgen.
- Je kunt er niet tegen dat de ander ontevreden, ongelukkig, slechtgehumeurd, klagerig en mopperig is en jij probeert dat op te lossen.
- Je kunt er niet tegen dat de ander verdrietig is en je probeert dat weg te nemen.
- Je bent bang dat de ander jou niet waardeert of je bent bang voor afwijzing.
Wat zijn de oorzaken van iedereen naar de zin willen maken?
Het ontstaan van dit patroon is vaak verbonden met je achtergrond of eerdere ervaringen. Mogelijke oorzaken zijn:
- Opvoeding: misschien groeide je op in een gezin waar harmonie heilig was. Je leerde al jong dat je pas gewaardeerd werd als je iedereen te vriend hield.
- Angst voor conflicten: als je ooit heftige ruzies of spanning hebt meegemaakt, kun je onbewust alles doen om dat in de toekomst te vermijden. Liever jezelf wegcijferen dan de kans lopen dat de ander boos wordt.
- Perfectionisme: je wilt geen fouten maken en je legt de lat hoog. Daardoor wil je het voor iedereen goed doen en voel je je vaak verantwoordelijk voor hoe de ander zich voelt of reageert.
Herken je één of meer van deze oorzaken? Dan snap je misschien ook beter waarom het zo lastig is om dit patroon los te laten.
Wat zijn de gevolgen van iedereen tevreden willen houden?
Wat gebeurt er als je dit gedrag blijft volhouden? Het gaat vaak ongemerkt, maar de impact kan groot zijn:
- Je energie lekt weg: je doet dingen die niet van jou zijn. Je neemt verantwoordelijkheid voor emoties van anderen, terwijl dat niet jouw taak is.
- Je verliest jezelf: eigen behoeften schuif je steeds aan de kant. Uiteindelijk weet je soms niet meer wat je zelf wilt.
- Innerlijke leegte: hoe meer je jezelf altijd aanpast, hoe groter de kans dat je een gevoel van leegte ervaart. Je leeft op de maat van een ander, maar je voelt geen voldoening.
- Risico op burn-out: voortdurend over je grenzen gaan kost enorm veel energie. Pleasers lopen daarom vaak tegen stress of burn-out aan.
- Relaties raken uit balans: je investeert eenzijdig in de ander. Op den duur kan er wrevel ontstaan, juist omdat je jezelf wegcijfert.
Hoe herken je dat je jezelf wegcijfert?
Wanneer je het anderen voortdurend naar de zin wilt maken, merk je soms nauwelijks meer dat je jezelf daarbij tekortdoet. Het gebeurt vaak automatisch. Je stemt je af op de ander, voelt wat die nodig heeft en past jouw gedrag daarop aan.
Je kunt merken dat je jezelf wegcijfert wanneer je:
- Ja zegt terwijl je eigenlijk nee bedoelt.
- Je schuldig voelt wanneer je voor jezelf kiest.
- Jouw mening aanpast om spanning of onenigheid te voorkomen.
- Je verantwoordelijk voelt voor het humeur van andere mensen.
- Jouw eigen behoeften steeds uitstelt.
- Niet goed meer weet wat je zelf wilt.
- Bang bent dat de ander teleurgesteld of boos wordt wanneer jij een grens aangeeft.
Je maakt jezelf dan kleiner om ruimte te geven aan de ander. Op den duur kan dat ervoor zorgen dat je steeds verder verwijderd raakt van wat jij zelf voelt, nodig hebt en belangrijk vindt.
Wat is het verschil tussen zorgzaam zijn en pleasen?
Er is een belangrijk onderscheid tussen zorgzaam zijn en doorschieten in pleasen. Gezonde zorgzaamheid betekent dat je aandacht hebt voor de ander, maar tegelijk je eigen grenzen respecteert. Pleasen betekent dat je jezelf structureel wegcijfert om gewaardeerd te worden of om conflicten te vermijden. In het eerste geval versterk je de relatie, in het tweede geval raak je jezelf kwijt.
Juist dit onderscheid helpt je om eerlijk te kijken: zorg ik voor de ander omdat ik dat echt wil of omdat ik bang ben voor afwijzing?
Iemand vroeg pas: ‘Ja, maar wat is erop tegen?’ Nou, wat mij betreft is er helemaal niets op tegen, maar het gaat wel ten koste van jezelf. Het is negatief voor jouw energiebalans. Je bent bezig met activiteiten die jij niet zou moeten doen en je voelt je verantwoordelijk voor zaken die behoren tot de verantwoordelijkheden van de ander. De kans is groot dat de energie bij jou lekt en wordt weggezogen.
Ben je behaagziek of heb je behoefte aan waardering?
Pleasen kun je ook omschrijven als behaagziek. Je doet dingen die je eigenlijk niet wilt om de ander tevreden te stellen. Het gevaar is dat je jezelf verliest, omdat de ander voortdurend centraal staat.
Daartegenover staat de gezonde behoefte aan waardering. Iedereen wil gezien en erkend worden voor wat hij of zij doet. Dat is normaal en menselijk. Het verschil zit in de balans: laat jij je leiden door angst om afgewezen te worden of kun je genieten van waardering zonder jezelf tekort te doen?
Hoe stop je met iedereen naar de zin willen maken?
Wat eraan te doen is, hangt nauw samen met hoe het bij jou ontstaan is. Oftewel: met de vraag waarom je het doet. In ieder geval zijn bewustwording en inzicht nodig. Maar er is zeker wel wat aan te doen, mits jij het wilt!
Het is het doorbreken van een vicieuze cirkel en negatieve spiraal waar je voortdurend in zit. Eigenlijk is het ook een gewoonte geworden. Je maakt eigen behoeften ondergeschikt en de behoeften van de ander stel je boven die van jezelf. Dat is het patroon.
Hoe doorbreek je het patroon stap voor stap?
Het patroon doorbreken begint bij herkennen wat je doet. Let eens op de momenten waarop je automatisch meegaat, instemt of verantwoordelijkheid overneemt. Vraag jezelf dan af: wil ik dit werkelijk of ben ik bang voor de reactie van de ander? Sta vervolgens stil bij jouw eigen behoefte. Dat hoeft niet meteen te betekenen dat je grote grenzen stelt of alles anders doet. Begin klein. Neem wat langer de tijd voordat je antwoord geeft, spreek een voorkeur uit of zeg dat je ergens eerst over wilt nadenken. Accepteer ook dat een ander soms teleurgesteld kan zijn. Dat betekent niet automatisch dat jij iets verkeerd doet. De ander mag een andere wens, behoefte of verwachting hebben dan jij. Het vraagt oefening om te verdragen dat niet iedereen jou altijd aardig, behulpzaam of gemakkelijk vindt. Juist door kleine keuzes zelf te maken, ontdek je dat je niet voortdurend hoeft te pleasen om geaccepteerd te worden.
Wat gebeurt er als je het iedereen naar de zin blijft maken?
Weet je wat het gevolg is? Je krijgt de ezel op de rug. Kijk maar even naar onderstaand voorbeeld. Er was eens een man die besloot om samen met zijn zoon een trektocht te maken. Omdat zij lang onderweg zouden zijn, besloten zij een ezel mee te nemen. Ze spraken af dat zij om de beurt op de ezel zouden gaan zitten. Zo gezegd, zo gedaan. De zoon besloot om als eerste plaats te nemen.
- De eerste persoon die zij tegenkwamen zei: ‘Het is toch wat, hè? Waar moet dat heen met die jongelui. Zit daar zelf lekker op de ezel en laat zijn oude vader ernaast lopen.’ Vervolgens herhaalde deze situatie zich steeds maar weer, waardoor de zoon zich daadwerkelijk ging afvragen of hij een slechte zoon was.
- Na onderling overleg besloten zij dat de vader op de ezel zou gaan zitten. Weer kregen zij enorm veel kritiek. ‘Het is toch wat, hè? Zit die man lekker op de ezel en laat zijn zoon ernaast lopen. Zo ben je toch geen goede vader!’
- Na enige tijd waren ze het zat en besloten samen op de ezel te gaan zitten. De eerste de beste persoon die zij tegenkwamen had onmiddellijk commentaar: ‘Dierenbeulen, kunnen jullie wel! Een bepakte ezel en dan ook nog eens met zijn tweeën erop zitten. Bah, wat een nare mensen zijn jullie.’
- Uiteindelijk besloten de vader en zoon dan maar beiden naast de ezel te gaan lopen. Het eerste commentaar dat zij kregen was: ‘Het is toch ongelooflijk! Hebben jullie een ezel om op te gaan zitten, gaan jullie er allebei naast lopen.’
Wanhopig hebben ze uiteindelijk de ezel maar op de rug genomen. Zo gaat het wanneer je het iedereen naar de zin wilt maken.
Iedereen naar de zin maken samengevat
Veel mensen proberen het iedereen naar de zin te maken, maar dat is onmogelijk en kost vooral veel energie. Vaak ligt de oorzaak in opvoeding, perfectionisme, angst voor conflicten of de drang om gewaardeerd te worden. Het gevolg is dat je jezelf kwijtraakt, energie verliest, leegte ervaart en zelfs richting een burn-out kunt gaan.
Het onderscheid tussen gezonde zorgzaamheid en pleasen is belangrijk: bij zorgzaamheid houd je je grenzen in de gaten, bij pleasen cijfer je jezelf structureel weg. Bewustwording is de eerste stap om dit patroon te doorbreken en weer dichter bij jezelf te blijven.
Ontdek hoe assertief jij bent
Wil je ontdekken hoe assertief je bent en in welke situaties je jezelf nog duidelijker kunt uitspreken? Doe dan de gratis assertiviteitstest. Je krijgt inzicht in jouw sterke kanten en ontdekt welke persoonlijke ontwikkelpunten jou helpen om steviger te staan.
Doe de assertiviteitstestLeer meer over assertiviteit (webinar)
Wil je beter omgaan met kritiek, duidelijker je grenzen aangeven en steviger voor jezelf opkomen? Met onze assertiviteitskit krijg je praktische uitleg en oefeningen waarmee je direct aan de slag kunt. De kit bestaat uit een e-book en een webinar.
Verdiep je in assertiviteit en zelfvertrouwen
Wil je leren om duidelijker voor jezelf op te komen en beter je grenzen aan te geven? Lees dan het e-book Word assertief: doorbreek de vicieuze cirkel.
Merk je dat kritiek je onzeker maakt of dat je te veel twijfelt aan jezelf? Dan helpt het e-book Mag ik er twee kilo zelfvertrouwen bij? je om meer inzicht te krijgen in zelfvertrouwen en onzekerheid.
Veelgestelde vragen - FAQ
Hier tref je enkele veelgestelde vragen over iedereen naar de zin willen maken.
Waarom wil ik het iedereen naar de zin maken?
Vaak komt dit voort uit onzekerheid, angst voor afwijzing, behoefte aan waardering of de wens om conflicten te voorkomen. Je richt je dan sterk op wat anderen nodig hebben en minder op wat jij zelf wilt.
Waarom lukt het nooit om het iedereen naar de zin te maken?
Omdat mensen verschillende wensen, verwachtingen en behoeften hebben. Wat voor de één goed voelt, kan voor de ander juist niet goed genoeg zijn. Je kunt daarom nooit iedereen tevreden houden.
Hoe merk ik dat ik te veel rekening houd met anderen?
Je merkt dit bijvoorbeeld wanneer je vaak ja zegt terwijl je nee bedoelt, jouw mening aanpast, jezelf schuldig voelt wanneer je voor jezelf kiest of steeds bezig bent met de reactie van anderen.
Wat zijn de gevolgen van iedereen tevreden willen houden?
Je kunt jezelf kwijtraken, vermoeid raken, jouw grenzen overschrijden en steeds minder goed weten wat je zelf wilt. Ook relaties kunnen uit balans raken doordat jij voortdurend geeft en weinig ruimte inneemt.
Hoe leer ik minder afhankelijk te zijn van de goedkeuring van anderen?
Begin met kleine keuzes die je zelf maakt. Sta stil bij jouw eigen behoeften, spreek jouw voorkeur uit en accepteer dat iemand anders soms teleurgesteld kan zijn. Dat betekent niet automatisch dat jij iets verkeerd doet.
Wil jij assertiever worden?
In onze individuele training assertiviteit werk je aan situaties die jij in jouw dagelijks leven of werk tegenkomt. Samen onderzoeken we wat jou belemmert om duidelijk te zijn, grenzen aan te geven en met vertrouwen voor jezelf op te komen. Je krijgt persoonlijke begeleiding, praktische handvatten en gerichte oefeningen die aansluiten bij jouw vragen, leerdoelen, tempo en situatie, zodat je merkbaar steviger staat en met meer vertrouwen handelt.
Online training autonomie
Speciaal voor jou wanneer je assertiever wilt worden, heb ik een online training ontwikkeld over autonomie en persoonlijk leiderschap. Misschien verwacht je bij assertiviteit een training met een andere naam, maar autonomie en persoonlijk leiderschap gaan precies over assertief zijn: luisteren naar jezelf, duidelijke keuzes maken, grenzen aangeven en minder afhankelijk zijn van wat anderen van je vinden.
Met deze training werk je dus rechtstreeks aan jouw assertiviteit.
Auteur
Dit artikel is geschreven door Jan Stevens. Jan Stevens is eigenaar en oprichter van De Steven training & coaching (www.desteven.nl). Op deze website tref je meer dan 2000 blogs over persoonlijke ontwikkeling, loopbaan, leiderschap, teamontwikkeling, hoogsensitiviteit en hoogbegaafdheid.
Publicatiedatum: 14-12-2019
Update: 28 juni 2026.
