home / persoonlijke ontwikkeling / kernkwaliteiten / ingetogen / teruggetrokken

Teruggetrokken: ben jij graag op jezelf of houd je je in?

Ben jij teruggetrokken? Of voel je je vaak teruggetrokken? Zeggen mensen in jouw omgeving: 'Ja, jij bent ook zo'n teruggetrokken typetje?' Wanneer ingetogen zijn bij jou past, kan het heel natuurlijk zijn dat je rustiger bent, niet overal vooraan staat en graag jouw eigen gang gaat. Maar je kunt daarin ook doorslaan en jezelf zo sterk terugtrekken dat je nauwelijks nog iets van jezelf laat zien.

In dit artikel ga ik in op teruggetrokkenheid. Wat betekent teruggetrokken zijn? Welke kenmerken horen erbij? Is het eigenlijk wel een probleem? Waar komt het vandaan? En wanneer jij er zelf last van hebt: wat kun je eraan doen?

Is bedeesd hetzelfde als verlegen?

Bedeesd, verlegen en teruggetrokken liggen dicht bij elkaar, maar het zijn voor mij niet precies dezelfde woorden. Op de pagina over bedeesd en timide zijn gaat het sterk over geremdheid en beschroomdheid in het contact met andere mensen. Je voelt een rem en bent schuchter in jouw uiting.

Verlegenheid heeft eveneens te maken met die geremdheid in sociaal contact. Teruggetrokkenheid kan daar het zichtbare gevolg van zijn: je trekt je terug, zegt minder, zoekt minder contact en laat anderen eerder het woord doen. Maar je kunt ook teruggetrokken zijn zonder dat je verlegen of bedeesd bent. Misschien vind je het gewoon heerlijk om op jezelf te zijn en heb je helemaal geen behoefte aan veel sociaal verkeer.

Is teruggetrokken zijn een probleem?

Is het een probleem wanneer je een teruggetrokken persoon bent? Laat ik beginnen door op te merken dat je je vooral geen probleem moet laten aanpraten. Misschien ben je graag op jezelf, leef je graag geïsoleerd of in afzondering. Of wellicht ga je graag jouw eigen gang op een stille en onopvallende wijze. Dan is het geen probleem toch? Gooi de maatschappelijke norm en maatstaf dan maar aan de kant. Je bent gewoon zo! Wellicht introvert van nature. Misschien vinden anderen het een probleem. Omdat we in Nederland geabonneerd zijn op welbespraakte, zichzelf profilerende mensen die ad rem kunnen reageren en extravert zijn. Tweede is: het is wel een vraagstuk wanneer jouw teruggetrokkenheid jou werkelijk belemmert. Bijvoorbeeld wanneer je je geremd voelt om iets van jezelf te laten zien, moeilijk relaties en sociale contacten aangaat, graag vrienden wilt maken maar niet weet hoe, iets te zeggen hebt maar het niet durft of op jouw werk te weinig inbreng hebt waardoor dat nadelig voor je uitpakt.

Wanneer is teruggetrokken zijn gewoon wie je bent?

Wanneer jij graag alleen bent, niet voortdurend behoefte hebt aan mensen om je heen en weinig belangstelling hebt voor het middelpunt van de belangstelling, hoeft daar niets mis mee te zijn. Niet iedereen hoeft uitbundig, luidruchtig of voortdurend zichtbaar te zijn. Misschien laad jij juist op van stilte, rust en afzondering. Misschien denk je eerst na voordat je iets zegt en hoef jij niet bij ieder gesprek onmiddellijk jouw duit in het zakje te doen. Dan zou ik er vooral geen probleem van maken omdat de buitenwereld vindt dat je spontaner, extraverter of aanweziger zou moeten zijn. Zoek jouw eigen aard op. Maar stel jezelf wel de vraag of jij kiest voor die rust en afzondering of dat je ernaartoe vlucht. Dat is een wezenlijk verschil. Graag op jezelf zijn is iets anders dan jezelf verstoppen.

Waar kan teruggetrokkenheid vandaan komen?

Oorzaken kunnen verschillend zijn. Ben je een introvert persoon en ben je bescheiden of nuchter van aard? Dan kan het een valkuil zijn wanneer je daarin doorslaat en je te veel terugtrekt of afsluit van het sociale verkeer. Let op: er liggen wel kwaliteiten aan ten grondslag. Wellicht ben je ingetogen, nuchter, bescheiden of beheerst.

Herken je deze kwaliteiten? Zoek dan je kracht op! En vermijd de valkuil van teruggetrokkenheid. Je hoeft jouw rustige of bescheiden aard niet kwijt te raken. Het wordt pas lastig wanneer je zo ver naar binnen trekt dat jouw kwaliteiten voor anderen nauwelijks meer zichtbaar zijn.

Wanneer spelen schaamte of angst bij teruggetrokkenheid?

Teruggetrokkenheid kan dus te maken hebben met jouw kwaliteiten. Maar dat hoeft niet per se. Je kunt je ook geremd voelen om jezelf te laten zien. Je verschanst je in het bastion van jouw innerlijk. Je trekt je terug in de schulp. Waarom? Misschien ben je bang voor afwijzing of heb je nare ervaringen opgedaan. Misschien ben je vaak afgewezen. Je kunt bang zijn dat jij niet leuk genoeg bent terwijl je diep in jouw hart jezelf ook afwijst. Of je bent bang niet te voldoen aan de maatschappelijke maatstaven.

Ook sociale angst kan maken dat je het sociale verkeer mijdt. Je trekt je terug omdat contact spanning oproept. De schulp wordt dan niet alleen een plek waar je graag verblijft, maar een schuilplaats waar je jezelf veilig probeert te houden.

Waarom voelt jouw schulp zo veilig?

Je bent gaan wonen in de schulp. Daar voel jij je veilig. Je laat jouw kwetsbaarheid niet zien. Je verstopt jouw gedachten. Niemand hoort hoeveel jij te zeggen hebt. Niemand zal horen hoe mooi jij bent. Je leeft in stilte voort. Maar diep van binnen zit een groot verdriet.

De schulp beschermt je tegen afwijzing, tegen ongemakkelijke situaties en tegen het risico dat iemand iets van jou vindt. Maar dezelfde schulp houdt ook contact, erkenning en werkelijke verbinding buiten. Je voorkomt misschien dat iemand jou afwijst, maar je voorkomt tegelijkertijd dat iemand jou werkelijk leert kennen.

Kom! Sta op! Verlaat de schulp en kruip langzaam maar zeker uit die zogenaamde veilige schuilplaats.

Hoe kom je uit jouw schulp zonder iemand anders te worden?

Niet door plotseling het middelpunt van iedere verjaardag te worden. Je hoeft geen extravert toneelstuk op te voeren. Wanneer jij rustig, ingetogen of bescheiden van aard bent, mag je dat gewoon blijven. Uit jouw schulp komen betekent dat je jezelf niet meer automatisch verbergt zodra contact spannend wordt.

Begin klein. Breng jouw mening in wanneer je iets te zeggen hebt. Wacht niet altijd tot iemand jou rechtstreeks iets vraagt. Maak eens zelf contact met iemand. Laat iets van jezelf zien wat je normaal gesproken veilig binnenhoudt. Je hoeft daarbij niet luidruchtig te worden. Je hoeft alleen maar zichtbaar te worden.

Het gaat dus niet over groter worden dan je bent. Het gaat erom dat je niet kleiner wordt dan je bent. Zoek jouw kracht op. Wees ingetogen, nuchter, bescheiden of beheerst wanneer dat bij jou hoort, maar laat die kwaliteiten niet veranderen in een bastion waarin niemand jou meer kan bereiken.

Ontwikkeldoelen wanneer je te teruggetrokken bent

• Meer van jezelf leren laten zien wanneer je iets wilt zeggen, bijdragen of delen.
• Sociale contacten leren aangaan zonder jezelf voortdurend terug te trekken uit angst of onzekerheid.
• Jouw rustige en ingetogen aard behouden zonder jezelf af te sluiten van mensen en mogelijkheden die voor jou belangrijk zijn.

Veelgestelde vragen over teruggetrokken zijn

Teruggetrokken zijn is niet automatisch een probleem. Het verschil zit vooral in de vraag of jouw terughoudendheid bij jou past of dat je jezelf terugtrekt terwijl je eigenlijk graag meer contact, inbreng of zichtbaarheid zou willen.

Wat betekent teruggetrokken zijn?

Teruggetrokken zijn betekent dat je weinig ruimte inneemt in het sociale verkeer, niet snel op onbekenden afstapt, jezelf niet gemakkelijk laat zien en vaak liever op de achtergrond blijft.

Is teruggetrokken hetzelfde als introvert?

Nee. Je kunt introvert zijn en toch gemakkelijk contact maken, jouw mening geven en zichtbaar zijn. Teruggetrokkenheid wordt vooral een vraagstuk wanneer je jezelf zo sterk inhoudt dat je erdoor wordt belemmerd.

Is bedeesd hetzelfde als verlegen?

De woorden liggen dicht bij elkaar. Bedeesd duidt sterk op geremdheid, schuchterheid en beschroomdheid in het contact. Verlegenheid kan dezelfde terughoudendheid oproepen. Teruggetrokkenheid kan vervolgens het gedrag zijn dat zichtbaar wordt: je trekt je terug en laat minder van jezelf zien.

Wanneer is teruggetrokken zijn wél een probleem?

Wanneer jij er zelf door wordt belemmerd. Bijvoorbeeld wanneer je graag vrienden wilt maken maar contacten vermijdt, wanneer je iets te zeggen hebt maar niet durft of wanneer jouw terughoudendheid je belemmert in relaties of op jouw werk.

Hoe word je minder teruggetrokken?

Door stap voor stap meer van jezelf te laten zien zonder jouw eigen aard te verloochenen. Zoek contact, breng jouw mening in en blijf aanwezig wanneer jouw eerste neiging is om je terug te trekken. Je hoeft niet extravert te worden. Je moet alleen niet verdwijnen.