Zelfverzekerd netwerken bij het zoeken naar een baan
Zelfverzekerd netwerken kan een groot verschil maken wanneer je op zoek bent naar ander werk. Binnen onze training effectief netwerken merken we dat veel mensen best begrijpen dat hun netwerk waardevol kan zijn, maar het lastig vinden om daadwerkelijk iemand te benaderen. Wat moet ik zeggen? Kom ik niet opdringerig over? Waarom zou iemand tijd voor mij maken? Juist die drempel zorgt ervoor dat mensen vaak blijven hangen bij vacaturesites terwijl hun netwerk nauwelijks wordt benut.
Binnen outplacement komt deze vraag regelmatig voorbij. Niet iedereen heeft een training nodig, maar wanneer onzekerheid je ervan weerhoudt om mensen te bellen, een afspraak te maken of om een introductie te vragen, kan individuele begeleiding helpen. Het doel is niet om van jou een gladde netwerker te maken. Het doel is dat je op een manier die bij jou past contact durft te leggen met mensen die jou verder kunnen helpen bij het vinden van een baan.
Waarom vinden zoveel mensen netwerken moeilijk?
Veel mensen koppelen netwerken aan jezelf verkopen. Ze denken dat ze een sterk verhaal moeten houden, onmiddellijk indruk moeten maken of direct om een baan moeten vragen. Als dat jouw beeld is, begrijp ik goed dat je er tegenop ziet. Zeker wanneer jouw zelfvertrouwen na ontslag of een moeizame periode op het werk al een deuk heeft opgelopen.
Netwerken hoeft echter veel eenvoudiger te zijn. Je hoeft niet te beginnen met een zaal vol onbekenden. Een gesprek met een oud-collega, een voormalige klant of iemand die je via een vriend leert kennen, is ook netwerken. Vaak begint het gewoon met nieuwsgierig zijn en vragen stellen.

Je hoeft jezelf niet te verkopen
Ik hoor regelmatig: "Ik kan mezelf niet goed verkopen." Maar netwerken is wat mij betreft geen verkoopgesprek. Je hoeft iemand niet te overtuigen dat hij jou een baan moet bezorgen. Veel nuttiger is om informatie en advies te vragen. Waar zie jij mogelijkheden voor iemand met mijn achtergrond? Welke organisaties zou ik eens moeten bekijken? Wie zou interessant zijn om mee te praten?
Dat maakt het gesprek meteen anders. Je vraagt iemand niet om jouw probleem op te lossen, maar om met je mee te denken. Voor veel mensen haalt dat al een groot deel van de spanning weg.
Begin klein als de drempel hoog is
Wanneer netwerken spannend voelt, hoef je niet meteen naar een grote bijeenkomst. Begin met mensen bij wie de drempel laag is. Denk aan een oud-collega die je goed kende, iemand met wie je vroeger prettig samenwerkte of een vriend die werkzaam is in een interessante sector. Vraag gewoon of iemand tijd heeft om eens bij te praten.
Vanuit zo'n gesprek kun je vervolgens een stap verder gaan. Vraag bijvoorbeeld of die persoon iemand kent met wie jij ook eens zou kunnen praten. Zo groeit jouw netwerk via-via zonder dat je iedere keer volledig koud op een onbekende hoeft af te stappen.
Via-via wordt netwerken gemakkelijker
Een introductie via iemand die je kent, voelt vaak veel natuurlijker dan zelf zomaar een onbekende benaderen. De ander weet al waarom jij contact zoekt en er is een gezamenlijke verbinding. Daardoor ontstaat meestal sneller een open gesprek.
Dat is ook een belangrijke reden waarom netwerken tijdens het solliciteren zo waardevol kan zijn. Eén gesprek hoeft niet direct een baan op te leveren. Het kan wel leiden tot een volgende persoon, een interessant bedrijf of informatie waar je zelf nog niet aan had gedacht.
Bereid een netwerkgesprek goed voor
Zelfvertrouwen ontstaat niet alleen doordat je jezelf moed inspreekt. Voorbereiding helpt minstens zo veel. Bedenk vooraf waarom je iemand wilt spreken, wat je over jezelf wilt vertellen en welke vragen je wilt stellen. Je hoeft geen heel verhaal uit je hoofd te leren, maar het helpt wanneer je in een paar zinnen kunt uitleggen wat je kunt en waar je naar op zoek bent.
Schrijf bijvoorbeeld drie vragen op die je zeker wilt stellen. Daarmee voorkom je dat het gesprek stilvalt omdat je zenuwachtig bent. Bovendien verschuift jouw aandacht van "hoe kom ik over?" naar "wat wil ik hier te weten komen?" Dat geeft vaak veel meer rust.
Netwerken is ook gewoon een kop koffie drinken
Een netwerkgesprek hoeft niet zwaar of formeel te zijn. Soms is het letterlijk een kop koffie drinken met iemand die je al lang niet hebt gesproken. Even horen hoe het met die ander gaat, vertellen waar jij staat en onderzoeken of iemand ideeën voor je heeft.
Juist wanneer je al meerdere afwijzingen hebt ontvangen, kan zo'n gesprek prettig zijn. Je zit niet tegenover iemand die jou moet selecteren of afwijzen. Je voert een gesprek met iemand die informatie kan delen en misschien met je mee wil denken.
Wat als je bang bent om iemand lastig te vallen?
Dat is misschien wel een van de meest voorkomende drempels. Je denkt dat iemand druk is, geen zin heeft of zich verplicht zal voelen iets voor jou te regelen. Maar je kunt de ander altijd de ruimte geven om nee te zeggen. Vraag bijvoorbeeld of iemand twintig minuten tijd heeft omdat je graag iets wilt weten over zijn vakgebied of organisatie.
Daarmee houd je de vraag klein en duidelijk. Bovendien vinden veel mensen het helemaal niet vervelend om hun ervaring te delen of iemand op weg te helpen. Jij hoeft alleen niet te verwachten dat ieder gesprek onmiddellijk resultaat oplevert.
Zelfvertrouwen groeit door te doen
Je kunt lang nadenken over netwerken, maar uiteindelijk groeit jouw vertrouwen vooral doordat je ervaring opdoet. Het eerste telefoontje voelt misschien ongemakkelijk. Het derde gesprek gaat al gemakkelijker. Na verloop van tijd merk je welke vragen werken, hoe jij jouw verhaal prettig vertelt en welk type contact bij jou past.
Maak het daarom niet groter dan nodig. Stel bijvoorbeeld als doel om deze week twee mensen te benaderen. Niet vijftien, niet iedereen in jouw adressenlijst, maar twee contacten. Daarna kijk je wat er gebeurt en zet je een volgende stap.
Gebruik online contact als dat de eerste stap gemakkelijker maakt
Sommige mensen vinden een bericht sturen gemakkelijker dan iemand direct bellen. Dan kun je social media gebruiken om opnieuw contact te leggen met een oud-collega of om iemand te benaderen die in een interessante organisatie werkt. Daarna kan het contact altijd persoonlijker worden.
Op de pagina over netwerken via social media gaan we uitgebreider in op die online route. Ook daar geldt dat het niet gaat om zoveel mogelijk connecties verzamelen, maar om relevante contacten daadwerkelijk te gebruiken.
Hoe voorkom je dat afwijzing jouw zelfvertrouwen ondermijnt?
Niet iedereen zal reageren en niet ieder gesprek levert iets op. Dat hoort erbij. Probeer een afwijzing daarom niet meteen te vertalen naar een oordeel over jou. Misschien heeft iemand geen tijd, kent hij niemand die relevant is of komt het moment gewoon niet goed uit.
Kijk liever naar wat je zelf kunt beïnvloeden. Heb ik een duidelijke vraag gesteld? Was mijn doel helder? Heb ik na het gesprek gevraagd of iemand nog een ander contact voor mij weet? Zo blijft netwerken iets waarin je kunt leren en verbeteren in plaats van een voortdurende beoordeling van jouw waarde.
Van zelfverzekerd netwerken naar een baan
Netwerken is uiteindelijk geen doel op zichzelf. Je wilt dichter bij passend werk komen. Mensen uit jouw netwerk kunnen je wijzen op organisaties, je introduceren bij andere contacten, informatie geven over een vakgebied of je helpen scherper te krijgen waar jouw kansen liggen.
Daarom moet je ook niet eindeloos blijven netwerken zonder richting. Wanneer je weet wat je zoekt en jouw contacten gericht inzet, ontstaat er een veel duidelijkere route naar de arbeidsmarkt. Op de pagina over een baan vinden via jouw netwerk gaan we verder in op die stap van contacten naar concreet nieuw werk.
Zelf verder aan de slag met jouw loopbaan
Netwerken werkt beter wanneer je zelf duidelijk hebt wat je zoekt. Wil je eerst verder onderzoeken wat je kunt, wat je wilt en wat voor jou belangrijk is in jouw loopbaan? Dan kun je kiezen voor een online training, een loopbaantest of verdere verdieping in het e-book over jouw loopbaan.
Online training loopbaanontwikkeling
Wil je zelfstandig jouw loopbaan onderzoeken? Met deze online training krijg je meer zicht op wat je kunt, wat je wilt en welke richting bij jou past.
Loopbaantest
Wat vind jij belangrijk in jouw werk? De loopbaanwaardentest geeft inzicht in jouw waarden en helpt je bepalen wat je nodig hebt in een werkomgeving.
E-book over jouw loopbaan
Wil je verder nadenken over jouw loopbaan en toekomst? Het e-book helpt je stilstaan bij keuzes, richting en wat voor jou belangrijk is.
Veelgestelde vragen over zelfverzekerd netwerken
Wanneer je netwerken spannend vindt, gaat het vaak niet alleen over wat je moet doen, maar vooral over de drempel om werkelijk contact te leggen. Dit zijn vijf vragen die daarbij vaak spelen.
Wat als ik helemaal geen netwerker ben?
Dan hoef je er ook geen traditionele netwerker van te maken. Kijk welke vorm bij jou past. Misschien voer je liever één-op-ééngesprekken dan dat je grote bijeenkomsten bezoekt. Ook daarmee kun je een uitstekend netwerk opbouwen.
Hoe begin ik als ik niemand durf te bellen?
Begin bij iemand die je al goed kent. Stuur eventueel eerst een bericht en vraag of die persoon tijd heeft om eens bij te praten. Wanneer de eerste stap klein is, wordt het gemakkelijker om daarna nieuwe contacten te benaderen.
Moet ik mezelf goed kunnen verkopen om te netwerken?
Nee. Je moet vooral helder kunnen vertellen wie je bent, wat je kunt en welke richting je zoekt. Daarna draait een netwerkgesprek vooral om vragen stellen, luisteren en informatie verzamelen.
Wat als iemand mij afwijst of niet reageert?
Probeer dat niet direct persoonlijk te maken. Niet iedereen heeft tijd of kan iets voor je betekenen. Richt je aandacht op de mensen die wel willen meedenken en blijf jouw netwerk stap voor stap uitbreiden.
Wanneer is begeleiding bij netwerken zinvol?
Vooral wanneer je weet dat netwerken nuttig kan zijn, maar merkt dat onzekerheid of drempelvrees je tegenhoudt. Binnen outplacement kunnen we dan individueel oefenen met jouw verhaal, het benaderen van contacten en het voeren van netwerkgesprekken.
Vind je netwerken belangrijk maar blijf je het uitstellen?
Misschien weet je precies dat jouw netwerk je kan helpen, maar komt het er steeds niet van. Je stelt het telefoontje uit, weet niet wat je moet vragen of bent bang dat je jezelf moet verkopen. Daardoor blijf je zoeken via de routes die vertrouwd voelen, terwijl contacten die jou verder kunnen helpen nauwelijks worden benut.
Binnen outplacement kunnen we daar individueel mee aan de slag. We kijken welke mensen voor jouw zoektocht relevant zijn, hoe jij hen op een natuurlijke manier benadert en hoe je jouw verhaal helder vertelt zonder een verkooppraatje te houden. Zo groeit niet alleen jouw netwerk, maar vooral jouw vertrouwen om het daadwerkelijk te gebruiken bij het vinden van een nieuwe baan.
Auteur en publicatiegegevens
Dit artikel is geschreven door Jan Stevens. Jan Stevens is eigenaar en oprichter van De Steven training & coaching (www.desteven.nl). Op deze website tref je meer dan 2000 blogs over persoonlijke ontwikkeling, loopbaan, leiderschap, teamontwikkeling, hoogsensitiviteit en hoogbegaafdheid.

Publicatiedatum: 15-07-2017
Update: 15 augustus 2026.


