home / persoonlijke ontwikkeling / persoonlijke effectiviteit / kwaliteiten / eigenschappen / luchttype

Ben jij een luchttype?

Ben jij een luchttype? Heb jij luchtkwaliteiten in huis? Zijn dat persoonskenmerken die bij jou passen? In dit artikel noem ik een aantal aspecten die horen bij de kwaliteiten van het luchttype. We spreken over een luchttype wanneer luchtkwaliteiten jou sterk karakteriseren. Dat betekent niet dat je alleen luchteigenschappen hebt. Ieder mens heeft ook kenmerken van aarde, water en vuur. Het gaat niet om iemand in een hokje te zetten, maar om herkenning in gedrag, werkstijl en samenwerking.

Op de pagina over persoonlijke eigenschappen en de vier elementen lees je meer over de volledige indeling.

Luchttypen kunnen gemakkelijk gedachten onder woorden brengen. Ze bespreken ideeën, redeneren, analyseren en onderzoeken verschillende gezichtspunten. Ze hebben vaak behoefte aan vrijheid om te denken en bewegen en voelen zich minder prettig wanneer alles vooraf dichtgetimmerd is.

Luchtkwaliteiten: overzicht houden, tactvol of diplomatiek, communicatief, helicopterview, denkers, objectief, oog voor de grote lijn en gericht op de lange termijn. Ik noem nog een aantal kwaliteiten:

• Analyseert en legt verbanden.
• Anticipeert en blikt vooruit.
• Een denker.
• Flexibel.
• Gemakkelijk ingesteld.
• Gericht op feitelijkheden.
• Heeft helicopterview.
• Innovatief.
• Kan goed argumenteren.
• Kan op afstand naar zaken en mensen kijken.
• Optimistisch.
• Welbespraakt.
• Zakelijk.

Waar komt een luchttype in het werk tot zijn recht?

Een luchttype komt vaak goed tot zijn recht in werk waarin analyseren, communiceren, adviseren, vooruitdenken en het bewaken van de grote lijn belangrijk zijn. Denk aan strategie, beleid, advies, onderzoek, innovatie, communicatie of een rol waarin ingewikkelde informatie begrijpelijk moet worden gemaakt. Een luchttype kan snel doorzien hoe verschillende onderdelen met elkaar samenhangen. Het kan informatie ordenen, mogelijkheden benoemen en een plan maken dat richting geeft. Ook in gesprekken kan een luchttype helpen om afstand te nemen van de emotie en opnieuw naar de feiten of het grotere geheel te kijken.

Vrijheid is daarbij belangrijk. Een luchttype werkt vaak minder prettig wanneer het uitsluitend bezig is met herhaling, vaste routines of zeer gedetailleerde uitvoering. Het denken, ontdekken en bespreken van mogelijkheden geeft energie.

Valkuilen en vervormingen

Wanneer een luchttype zijn of haar eigenschappen verkeerd inzet, wordt het gebakken lucht. Wel de ideeën, maar niet tot uitvoering komen, te weinig concreet, te veel praten en te weinig doen. Vervormingen of valkuilen die bij het luchttype horen zijn: details over het hoofd zien, structuur verliezen, wel ideeën hebben maar niet afmaken, luchtfietserij, om de brij heen draaien, koel of gevoelloos overkomen en beredeneerd of theoretisch overkomen. De valkuil ligt dicht bij de kwaliteit. Goed kunnen denken kan doorslaan in te veel denken. Welbespraaktheid kan veranderen in veel woorden en weinig duidelijkheid. Flexibiliteit kan leiden tot gebrek aan structuur en optimisme kan doorslaan in een te rooskleurige kijk op de werkelijkheid. Een luchttype kan enthousiast worden van een nieuw idee, maar de belangstelling verliezen wanneer het idee concreet moet worden uitgewerkt. Het bedenken en bespreken geeft dan meer energie dan het uitvoeren, controleren en afronden.

Lees meer over valkuilen als doorgeslagen kwaliteiten.

Wanneer blijven ideeën in de lucht hangen?

Ideeën zijn waardevol wanneer ze richting geven of leiden tot vernieuwing. Maar een idee krijgt pas betekenis wanneer duidelijk wordt wat ermee moet gebeuren. Een luchttype kan veel mogelijkheden zien en daardoor moeite hebben om te kiezen. Er ontstaat steeds een nieuw gezichtspunt, een andere invalshoek of een nog aantrekkelijker plan. Daardoor blijft het oude idee liggen voordat het werkelijk is uitgevoerd. Het helpt om een gedachte terug te brengen tot een concrete eerste stap. Wat ga je doen, wanneer doe je dat en wat moet er daarna zichtbaar zijn? Zo blijft het denken een kracht en wordt het geen vlucht uit de uitvoering.

Waar ergert een luchttype zich aan?

Wanneer kom je in de irritatiezone bij een luchttype? Ik noem wat voorbeelden:

• Wanneer je te direct communiceert.
• Wanneer je te uitvoerig en te gedetailleerd bent.
• Wanneer je te praktisch bent.
• Wanneer je sentimenteel of te close bent met elkaar.
• Wanneer je overgevoelig bent en zaken niet kunt onderbouwen.
• Wanneer je dingen gaat doen zonder een plan.

Een luchttype kan zich vooral ergeren wanneer er weinig ruimte is voor nuance, afstand of een rationele afweging. Een zeer directe of emotionele benadering kan benauwend voelen, zeker wanneer er geen mogelijkheid lijkt om eerst na te denken. Ook veel details kunnen irritatie oproepen wanneer het luchttype de grote lijn al ziet. Wat voor een ander zorgvuldigheid is, kan voor een luchttype voelen als onnodig lang stilstaan bij bijzaken. Irritatie zegt niet alleen iets over de ander. Het laat ook zien welke eigenschappen en waarden je zelf belangrijk vindt.

Lees wat irritatie over jouw eigen kwaliteiten kan zeggen.

Leerdoelen van een luchttype

Mogelijke persoonlijke leerdoelen voor een luchttype zijn:

• Je wilt kernachtig leren communiceren.
• Je bent een denker, maar je wilt werken aan de valkuil te veel denken en te weinig doen.
• Je bent te snel tevreden en je wilt werken aan de valkuil te gemakkelijk ingesteld zijn en meer inzet tonen.
• Je bent zakelijk en objectief ingesteld, maar soms kom je te afstandelijk en gevoelloos over.
• Je ziet het altijd rooskleurig in, maar je wilt werken aan de valkuil te optimistisch ingesteld zijn.

Het leerdoel is niet om minder analytisch, flexibel of communicatief te worden. Het gaat erom deze kwaliteiten zo in te zetten dat ideeën ook leiden tot duidelijke keuzes, concrete acties en afgeronde resultaten. Kernachtig communiceren is daarbij belangrijk. Een luchttype kan zoveel toelichting, argumenten en invalshoeken geven dat de ander niet meer weet wat de kern is. Eerst de boodschap geven en daarna pas de uitleg kan helpen.

Ook contact maken met gevoel is een mogelijk leerdoel. Afstand nemen en objectief kijken zijn kwaliteiten, maar de ander wil soms niet alleen een analyse. Soms is erkenning van wat iets met iemand doet belangrijker dan een rationele oplossing.

Samenwerken met een luchttype

Een luchttype kan in de samenwerking overzicht brengen, verbanden leggen en nieuwe mogelijkheden zichtbaar maken. Het kan ingewikkelde situaties analyseren en de grote lijn benoemen. In samenwerking kan een luchttype:

• Overzicht houden.
• Verbanden leggen.
• Nieuwe ideeën aandragen.
• Vooruitdenken.
• Een situatie objectief bekijken.
• Argumenten en informatie ordenen.
• Een plan of richting neerzetten.

Samenwerking wordt moeilijker wanneer het luchttype blijft praten en analyseren, maar geen keuze maakt of verantwoordelijkheid neemt voor de uitvoering. Ook kan afstandelijkheid ontstaan wanneer gevoelens alleen worden beredeneerd. Andere werkstijlen kunnen waardevol tegenwicht bieden:

• Aarde kan lucht helpen ideeën concreet, zorgvuldig en uitvoerbaar te maken.
• Vuur kan lucht helpen om sneller een besluit te nemen en tot actie over te gaan.
• Water kan lucht helpen letten op gevoel, sfeer en onderlinge verhoudingen.
• Lucht kan de andere typen helpen om afstand te nemen, verbanden te zien en vooruit te kijken.

Lucht en aarde kunnen elkaar bijvoorbeeld goed aanvullen. Lucht ziet mogelijkheden en maakt plannen. Aarde kijkt wat praktisch uitvoerbaar is en welke stappen nodig zijn. Ook lucht en vuur kunnen samen veel beweging veroorzaken. Lucht brengt ideeën en vuur zet ze in gang. De uitdaging is om voldoende aandacht te houden voor uitvoering, structuur en afronding.

Veelgestelde vragen over het luchttype

Hieronder vind je antwoorden op veelgestelde vragen over luchtkwaliteiten, valkuilen, werk en samenwerking.

Wat is een luchttype?

Een luchttype is iemand bij wie luchtkwaliteiten duidelijk op de voorgrond staan. Denk aan analytisch vermogen, overzicht, communicatieve vaardigheden, flexibiliteit en gerichtheid op ideeën en de grote lijn.

Welke kwaliteiten horen bij een luchttype?

Bij een luchttype horen onder andere analyseren, verbanden leggen, vooruitdenken, argumenteren, overzicht houden, objectief kijken en gemakkelijk communiceren.

Wat zijn de valkuilen van een luchttype?

Denken kan doorslaan in te veel analyseren, flexibiliteit in gebrek aan structuur en welbespraaktheid in te veel praten. Ook afstandelijk overkomen, details missen en ideeën niet afmaken kunnen valkuilen zijn.

Waar komt een luchttype in het werk goed tot zijn recht?

Een luchttype komt vaak goed tot zijn recht in werk waarin analyse, communicatie, strategie, advies, innovatie en vooruitdenken belangrijk zijn.

Waarom heeft een luchttype behoefte aan vrijheid?

Vrijheid geeft ruimte om na te denken, mogelijkheden te onderzoeken en verbanden te leggen. Een volledig dichtgetimmerde werkwijze kan daardoor beperkend voelen.

Waarom komt een luchttype soms afstandelijk over?

Een luchttype kijkt vaak rationeel en van een afstand naar situaties. Dat helpt bij analyse en overzicht, maar kan voor anderen koel of weinig invoelend overkomen.

Hoe werk je goed samen met een luchttype?

Geef ruimte voor ideeën en een inhoudelijke gedachtewisseling, maar maak ook duidelijke afspraken over keuzes, uitvoering en afronding. Vraag om de kern wanneer een uitleg te breed wordt.

Kan iemand ook eigenschappen van andere typen hebben?

Ja. Niemand is uitsluitend een luchttype. Ieder mens heeft ook kenmerken van aarde, water en vuur. We spreken over een luchttype wanneer luchtkwaliteiten het sterkst op de voorgrond staan.