home / persoonlijke ontwikkeling / kernkwaliteiten / toegankelijk benaderbaar

Toegankelijk en benaderbaar: mensen stappen gemakkelijk op je af

Toegankelijk en benaderbaar zijn is een kernkwaliteit. Ben je toegankelijk en benaderbaar? Dan zullen mensen gemakkelijk op jou afstappen en met je praten. Je stelt je open voor contacten met andere mensen en je bent een gemakkelijke gesprekspartner die geen drempel opwerpt in het sociale contact. Het is echt een kwaliteit in hoe je met mensen omgaat. Binnen de persoonlijke kernkwaliteiten gaat toegankelijkheid over de ruimte die jij andere mensen geeft om jou te benaderen.

Wat is het verschil tussen toegankelijk en openhartig?

Toegankelijk en open en openhartig liggen dicht bij elkaar, maar ze betekenen niet hetzelfde. Toegankelijk betekent vooral dat een ander gemakkelijk bij jou terechtkan. Je komt benaderbaar over en werpt weinig drempels op in het contact. Openhartig gaat meer over wat jij vervolgens van jezelf laat zien en vertelt: wat je werkelijk denkt, voelt of ervaart.

Je kunt dus heel toegankelijk zijn zonder meteen jouw hele binnenwereld op tafel te leggen. Andersom kan iemand openhartig vertellen wat er van binnen speelt, maar in het eerste contact toch wat gereserveerd overkomen.

Wat kun je met toegankelijkheid in werk en contact?

Weet je hoe gaaf het is wanneer jij toegankelijk en benaderbaar bent? Met deze kwaliteit kun je deuren openen, kloven overbruggen en verbinding maken overal waar jij met mensen te maken krijgt. Mensen durven gemakkelijker een vraag te stellen, iets met je te bespreken of naar je toe te komen wanneer er iets speelt.

Dat kun je goed gebruiken in tal van functies. Ik denk aan leidinggevende functies, maar ook aan adviesfuncties of salesfuncties. Eigenlijk in iedere functie waarin je veel met mensen te maken hebt, kan het waardevol zijn wanneer anderen niet eerst over een enorme drempel heen hoeven voordat ze met jou in gesprek durven.

Waarom hoort aanspreekbaar zijn bij benaderbaarheid?

Benaderbaar zijn betekent ook dat je bereikbaar en aanspreekbaar bent voor anderen. Dat geldt niet alleen wanneer iemand met een compliment of een gezellig verhaal komt. Juist ook wanneer iemand een kritische opmerking heeft, is het belangrijk dat diegene het gevoel heeft daarmee bij jou terecht te kunnen.

• Je bent bereikbaar voor anderen.
• Je bent aanspreekbaar, ook wanneer iemand een kritische opmerking maakt.

Dat maakt deze kwaliteit bijvoorbeeld waardevol in leiderschap. Wanneer medewerkers alleen bij je binnenstappen wanneer alles goed gaat, ben je misschien vriendelijk maar nog niet werkelijk benaderbaar. Toegankelijkheid wordt juist zichtbaar wanneer mensen ook met twijfel, kritiek of een lastige boodschap naar je toe durven komen.

Wat is het verschil tussen toegankelijk en vertrouwenwekkend?

Toegankelijkheid kan snel een sfeer van vertrouwen en veiligheid creëren, maar dat maakt de kwaliteit nog niet hetzelfde als vertrouwenwekkend overkomen. Toegankelijk gaat vooral over de drempel om jou te benaderen. Vertrouwenwekkend gaat over het vertrouwen dat jouw houding en gedrag bij de ander oproepen.

Iemand kan dus gemakkelijk aanspreekbaar zijn terwijl het vertrouwen nog moet groeien. Andersom kan iemand heel betrouwbaar en vertrouwenwekkend overkomen, maar toch wat afstandelijk zijn in het eerste contact. Wanneer beide kwaliteiten samengaan, durven mensen gemakkelijk op je af te stappen én voelen ze zich veilig genoeg om werkelijk iets met je te delen.

Wanneer ben je te toegankelijk en te benaderbaar?

Iedere kwaliteit kent een valkuil. Dat geldt ook voor deze kwaliteit. De vraag is: wanneer ben je te toegankelijk? Dat gebeurt zodra andere mensen zoveel gebruik gaan maken van jouw openheid dat jij jouw eigen grenzen uit het oog verliest. Mensen gaan je claimen, leggen te veel beslag op jouw tijd of fluisteren je in vertrouwen van alles in het oor waardoor je betrokken raakt bij conflicten die eigenlijk niet bij jou horen.

Wanneer je te benaderbaar wordt, kan jouw kwaliteit daardoor tegen je gaan werken:

• Je verliest te veel tijd aan social talk doordat anderen jou als een soort praatpaal gebruiken.
• Je kunt in een conflict worden gezogen doordat je tussen partijen terechtkomt: partij A praat tegen je aan en partij B ook al.
• Je cijfert jezelf weg en maakt je ondergeschikt wanneer anderen een beroep op je doen.
• Je gaat over jouw eigen grenzen omdat je voor iedereen beschikbaar probeert te blijven.

Het probleem is dus niet dat mensen graag naar je toe komen. Dat is juist de kracht. Het probleem ontstaat wanneer jij denkt dat je vervolgens ook altijd beschikbaar moet zijn, ieder verhaal moet aanhoren of ieder probleem moet helpen oplossen.

Kun je toegankelijk zijn zonder altijd beschikbaar te zijn?

Jazeker. Toegankelijk zijn en altijd beschikbaar zijn zijn twee heel verschillende dingen. Je kunt vriendelijk en benaderbaar zijn en toch zeggen: "Dit komt nu niet uit", "Hier wil ik niet tussen zitten" of "Dit moet je met de betreffende persoon bespreken." Daarmee zet je geen muur neer. Je maakt alleen duidelijk waar jouw verantwoordelijkheid ophoudt.

Dat is vooral belangrijk wanneer mensen jou gemakkelijk in vertrouwen nemen. Je hoeft niet automatisch een praatpaal, vertrouwenspersoon, bemiddelaar en probleemoplosser tegelijk te worden. Je mag toegankelijk blijven en tegelijkertijd bepalen hoeveel tijd, aandacht en verantwoordelijkheid je werkelijk kunt geven.

Hoe bewaak je jouw grenzen zonder ontoegankelijk te worden?

Jouw leerdoel is begrenzen en jouw eigen grenzen bewaken. Dat betekent niet dat je nors, afstandelijk of moeilijk bereikbaar moet worden. De kunst is juist om jouw toegankelijkheid te behouden terwijl je duidelijker wordt over wat wel en niet bij jou hoort.

Je kunt bijvoorbeeld vriendelijk luisteren zonder een probleem over te nemen. Je kunt iemand serieus nemen zonder partij te kiezen. En je kunt een gesprek beëindigen wanneer je merkt dat iemand steeds opnieuw beslag legt op jouw tijd. Grenzen aangeven maakt jouw kwaliteit niet kleiner. Het voorkomt juist dat je op een dag zo volloopt dat je niemand meer wilt spreken.

Waar erger je je aan als je toegankelijk bent?

Jouw irritatie zal waarschijnlijk liggen bij mensen die ontoegankelijk, nors of kortaf zijn. Wanneer jij gemakkelijk contact maakt, kan het lastig zijn wanneer je tegenover iemand staat die nauwelijks reageert, een afstandelijke houding aanneemt of het gevoel geeft dat je vooral niet te dichtbij moet komen.

Toch hoeft een gereserveerde houding niet meteen te betekenen dat iemand jou afwijst. Sommige mensen hebben meer tijd nodig voordat ze zich openen. Waar jij de deur van nature gemakkelijk openzet, doet een ander dat misschien pas wanneer er eerst wat vertrouwen is ontstaan.

Is toegankelijk zijn voor jou een uitdaging?

Misschien herken je jezelf juist aan de andere kant. Mensen zeggen dat ze niet goed weten wanneer ze bij je terechtkunnen, je komt wat gesloten of afstandelijk over of anderen denken al snel dat ze je storen. Dan kan toegankelijkheid voor jou een uitdaging zijn.

Je hoeft daarvoor niet ineens iedereen binnen te laten of voortdurend beschikbaar te zijn. Vaak begint het klein: iemand aankijken, tijd maken voor een vraag, laten merken dat een gesprek welkom is of duidelijk zeggen dat iemand bij je mag aankloppen. Soms zit de drempel niet in wat je zegt, maar in wat jouw houding uitstraalt.

Welke ontwikkeldoelen passen bij toegankelijk en benaderbaar zijn?

Wanneer toegankelijkheid sterk bij jou past, hoef je jouw open en uitnodigende houding niet kleiner te maken. De ontwikkeling zit vooral in bereikbaar blijven zonder dat iedereen onbeperkt beslag op jou kan leggen.

• Jouw grenzen duidelijk aangeven terwijl je vriendelijk en benaderbaar blijft.
• Luisteren naar anderen zonder automatisch hun problemen of conflicten over te nemen.
• Onderscheiden wanneer iemand werkelijk contact zoekt en wanneer jij als praatpaal wordt gebruikt.

Veelgestelde vragen over toegankelijk en benaderbaar zijn

Toegankelijkheid lijkt vanzelfsprekend, maar in de praktijk gaat het om een subtiele balans tussen openstaan voor mensen en voldoende ruimte voor jezelf houden. Daarom nog vijf aanvullende vragen.

Moet een toegankelijk persoon altijd tijd hebben voor anderen?

Nee. Benaderbaar zijn betekent dat mensen gemakkelijk contact met je kunnen maken. Het betekent niet dat jij op ieder moment tijd moet vrijmaken. Je kunt toegankelijk zijn en tegelijkertijd duidelijk aangeven wanneer iets wel of niet uitkomt.

Kan een introvert persoon heel toegankelijk zijn?

Zeker. Toegankelijkheid heeft weinig te maken met hoeveel je praat of hoeveel mensen je om je heen wilt hebben. Ook een rustig of introvert persoon kan warm, uitnodigend en gemakkelijk benaderbaar zijn.

Is toegankelijk zijn hetzelfde als geen grenzen hebben?

Nee. Juist goede grenzen helpen om toegankelijk te blijven. Wanneer je iedereen voortdurend ruimte geeft en jezelf vergeet, raak je uiteindelijk overbelast en neemt jouw beschikbaarheid vanzelf af.

Waarom vertellen mensen een toegankelijk persoon snel persoonlijke dingen?

Omdat ze weinig drempel ervaren om contact te maken en zich vaak snel op hun gemak voelen. Dat kan een mooie kwaliteit zijn, maar het vraagt ook dat je zorgvuldig omgaat met wat anderen jou toevertrouwen.

Kun je te benaderbaar zijn als leidinggevende?

Ja. Een leidinggevende kan zo toegankelijk worden dat medewerkers voor ieder klein probleem aankloppen of de leidinggevende voortdurend in onderlinge conflicten trekken. Benaderbaarheid blijft sterker wanneer duidelijk is welke verantwoordelijkheid bij de medewerker zelf hoort.