home / persoonlijke ontwikkeling / communicatie / te direct / uitgesproken

Uitgesproken communiceren: kracht en valkuil

Ben jij uitgesproken in jouw mening en zienswijze? Dan heb je op veel fronten een overduidelijk standpunt en schuw je niet om dat standpunt uit te spreken en kenbaar te maken. Ik noem het een kwaliteit. In dit artikel ga ik in op de positieve kant van een uitgesproken mening en op de bijbehorende valkuil. Dit artikel over uitgesproken communiceren hoort bij de serie over te direct communiceren.

Wat is de kracht van uitgesproken communiceren?

Wat is de kracht van uitgesprokenheid? Je bent helder over jouw standpunt. Je bent ronduit en beslist. Je staat ergens voor en je gaat ergens voor. Anderen weten wat ze aan je hebben. Je laat zien waar jij voor staat en je bent niet bang om jouw mening kenbaar te maken, ook wanneer anderen daar anders over denken.

Wat is het verschil tussen uitgesproken, stellig en te direct communiceren?

Uitgesproken communiceren betekent dat je een duidelijke mening hebt en die openlijk uitspreekt. Je laat weten wat je vindt, waar je voor staat en welke richting jij voor ogen hebt. Dat hoeft op zichzelf niet hard of dwingend te zijn. Bij stellig communiceren presenteer je jouw mening met veel zekerheid en weinig twijfel. Je woorden klinken beslist en laten soms weinig ruimte voor een andere uitleg. Bij te direct communiceren gaat het vooral om de manier waarop jouw boodschap bij de ander binnenkomt. Jouw toon, formulering of timing kan dan te scherp zijn, waardoor je hard overkomt in jouw communicatie.

Je kunt dus uitgesproken zijn zonder te stellig of te direct te worden. Het verschil zit niet alleen in wat je zegt, maar ook in hoeveel ruimte je laat voor de mening en reactie van de ander.

Wanneer wordt uitgesprokenheid een valkuil?

Ik kan meerdere valkuilen benoemen die bij de kwaliteit uitgesproken horen. In communicatieve zin kan het zijn dat je soms:

• Te direct bent.
• Te stellig bent.
• Geen tegenspraak duldt.
• Te sturend wordt.

Anderen ervaren dan te weinig ruimte. Jouw duidelijke mening kan overkomen als de enige mogelijke waarheid. Mensen kunnen stilvallen, zich terugtrekken of besluiten hun mening niet meer te geven. Wanneer dat vaker gebeurt, kan onveiligheid in de communicatie ontstaan.

Hoe blijf je uitgesproken zonder anderen te overrulen?

Je hoeft jouw uitgesprokenheid niet af te zwakken. Je mag duidelijk zeggen wat je vindt en ergens voor staan. De kunst is dat je jouw mening presenteert als jouw zienswijze en niet als de enige mogelijke waarheid. Daarmee blijf je helder en laat je tegelijk ruimte voor de ander. Je kunt bijvoorbeeld vertellen: ‘Zo kijk ik ernaar’ of: ‘Dit is mijn standpunt.’ Daarna kun je vragen hoe de ander ertegenaan kijkt. Je kunt ook toelichten waarom iets voor jou belangrijk is, zonder meteen te oordelen over de mening van de ander. Zo blijf je uitgesproken, maar voorkom je dat jouw duidelijkheid verandert in druk. Ruimte geven betekent niet dat je jouw mening moet loslaten. Het betekent dat je kunt luisteren naar een andere zienswijze zonder direct in de overtuigingsstand te schieten. Je blijft staan voor jouw standpunt en houdt het gesprek tegelijk open.

Waar erger je je aan als je uitgesproken bent?

Ik noem als irritatie: grijze muis of kleurloos. Je kunt je ergeren aan mensen die met iedereen meepraten, geen duidelijk standpunt innemen of volgens jou geen ruggengraat tonen. Het gevaar is dat je daardoor nog stelliger of scherper reageert. Dan helpt het om te onderzoeken of de ander werkelijk geen mening heeft, of meer tijd, nuance of veiligheid nodig heeft om die mening uit te spreken.

Veelgestelde vragen over uitgesproken communiceren

Hieronder lees je aanvullende antwoorden over uitgesprokenheid, duidelijkheid en ruimte geven aan de ander.

Is uitgesproken communiceren hetzelfde als dominant communiceren?

Nee. Uitgesproken communiceren betekent dat je duidelijk laat weten wat je vindt. Dominant communiceren ontstaat wanneer je de ander weinig ruimte geeft en vooral jouw eigen visie of wil laat gelden.

Is een uitgesproken mening altijd positief?

Nee. Uitgesprokenheid is een kwaliteit wanneer je helder en eerlijk bent. Het wordt een valkuil wanneer je te stellig, te direct of te sturend wordt.

Hoe weet je of je anderen overrulet?

Let op reacties van anderen. Mensen kunnen stilvallen, minder tegenspraak geven, zich terugtrekken of jouw woorden als hard ervaren. Dat kan een signaal zijn dat jouw uitgesprokenheid te weinig ruimte laat.

Moet je jouw mening voorzichtiger formuleren?

Niet per se. Je mag duidelijk zijn. Het helpt wel om jouw mening als jouw zienswijze te presenteren en de ander uit te nodigen om ook een standpunt te geven.

Kun je uitgesproken en genuanceerd tegelijk zijn?

Ja. Je kunt een duidelijk standpunt hebben en tegelijk erkennen dat een ander de situatie anders kan bekijken. Nuance maakt jouw mening niet minder krachtig.