Overtuigend en krachtig leren adviseren: hoe doe je dat?
Overtuigend adviseren is geen kwestie van een paar tips, tools of trucs. Krachtig adviseren heeft ook niets te maken met dominantie of doorduwen. Dit artikel is onderdeel van mijn serie over adviesvaardigheden. Een leerdoel kan zijn: overtuigend en krachtig adviseren, maar juist daar is nogal eens verwarring over. Soms denkt men dat de training adviesvaardigheden een blik opent met tips, tools en trucs waarna de wereld er een stuk rooskleuriger uitziet voor de adviseur. Toch is dit niet het geval.
Adviseren is geen trucje
Adviseren is geen trucje dat je op school of tijdens de training kunt leren en adviseren is meer dan een vaardigheid. De basis voor iedere adviseur is:
- Wie ben ik?
- Wat voor karaktereigenschappen heb ik?
- Hoe zit het met mijn verwachtingen en zelfperceptie?
- Hoe ga ik om met teleurstellingen?
- Hoe zit het met mijn incasseringsvermogen?
- Hoe reageer ik op weerstanden bij de ander?
- Hoe ga ik om met eigen weerstanden of irritaties?
- Hoe zelfverzekerd voel ik me?
- Hoeveel zelfinzicht heb ik?
Adviseren is meer dan een vaardigheid
Adviseren is ten dele een vaardigheid. Adviseren bestaat voor 30% uit vaardigheid en voor 70% uit bewustwording en inzicht.
- Vaardigheden (30%) zijn te ontwikkelen door training en vooral door ervaring.
- Bewustwording en inzicht (70%) gaat over de persoonlijke ontwikkeling van de adviseur.
Training kan dus zeker helpen, maar niet omdat je een kunstje leert. Training helpt vooral wanneer je oefent met situaties uit jouw praktijk, feedback krijgt op jouw manier van adviseren en zicht krijgt op jouw eigen patronen. Daar liggen vaak ook de belangrijkste leerdoelen voor de adviseur.
Krachtig adviseren
Krachtig adviseren heeft niets te maken met dominantie. Juist niet! Een krachtig adviseur:
- Kent zijn eigen kwaliteiten en valkuilen.
- Weet om te gaan met de eigen grenzen.
- Begrijpt waar hij/zij verantwoordelijk voor is en waar zijn/haar verantwoordelijkheden stoppen.
- Kan reflecteren op eigen gedrag en houding.
- Haakt aan bij de ander, heeft oog voor de ander, zonder de verantwoordelijkheden van de ander over te nemen.
Krachtig adviseren vraagt dus ook om rolzuiverheid. Je bent niet verantwoordelijk voor de keuze van de ander, maar wel voor de kwaliteit van jouw advies, jouw onderbouwing en jouw manier van communiceren. Daarom hangt krachtig adviseren nauw samen met de adviesrol die je inneemt.
Adviesvaardigheden: waar hebben we het over?
De aanduiding adviesvaardigheden is een containerbegrip van andere vaardigheden die uiteindelijk allemaal met elkaar te maken hebben. Adviesvaardigheden verdelen wij in de schijf van 7:
Luistervaardigheden
- Luisteren en horen wat de ander zegt.
- Begrijpen wat de ander bedoelt.
- Begrijpen wat de ander niet zegt en toch bedoelt.
- Doorvragen: de vraag achter de vraag peilen en begrijpen.
Inlevingsvermogen
- Je kunnen verplaatsen in de ander of de situatie van de ander.
- De belangen van de ander begrijpen.
- De behoeften van de ander kunnen peilen.
Analysevaardigheden
- De probleemstelling kunnen analyseren.
- Oorzaken en gevolgen kunnen onderscheiden.
- Verbanden zien.
- Oplossingen zien die aansluiten bij de probleemstelling.
Communicatieve vaardigheden
- Duidelijk uitleggen.
- Argumenteren en onderbouwen.
- Gesprekken voeren.
- Presenteren.
- Beïnvloeden.
- Feedbackvaardigheden.
Conflictvaardigheden
- Inzicht in weerstanden en herkennen van weerstanden bij de ander en bij mezelf.
- Inzicht in conflictstijlen: forceren, sussen, vermijden, problemen oplossen en een compromis sluiten.
Relationele vaardigheden
- Een relatie opbouwen met de ander.
- Vertrouwen winnen bij de ander.
- De ander aanvoelen en begrijpen.
- De ander respecteren.
- De ander positief benaderen.
- Oprechte interesse in de ander tonen.
- Samenwerken.
- Begrijpen waar de ander verantwoordelijk voor is en begrijpen waar ik verantwoordelijk voor ben.
Persoonlijke vaardigheden of inzichten
- Incasseringsvermogen en relativeringsvermogen.
- Zelfreflecterend vermogen: niet alles op mezelf betrekken c.q. de ander niet overal verantwoordelijk voor stellen.
- Kunnen schakelen.
- Keuzes maken.
- Loslaten.
- Inzicht in eigen kwaliteiten, valkuilen en irritaties.
Hoe ontwikkel je overtuigend adviseren?
Overtuigend adviseren ontwikkel je door te oefenen met echte situaties. Niet door een standaardzinnetje uit je hoofd te leren, maar door te onderzoeken wat er gebeurt wanneer jouw advies niet vanzelf wordt overgenomen.
Daarbij gaat het om vragen als: hoe breng ik mijn advies over? Hoe onderbouw ik mijn advies? Hoe sluit ik aan bij de ander? Hoe ga ik om met weerstand? En hoe blijf ik professioneel wanneer mijn advies wordt genegeerd?
Een overtuigend adviseur heeft dus niet alleen kennis van zaken, maar ook zelfinzicht. Je moet weten welke competenties je als adviseur nodig hebt, hoe jouw persoonlijke stijl doorwerkt in het adviesgesprek en wat je doet wanneer jouw advies niet landt. Daar raakt deze pagina ook aan de vraag waarom adviezen soms worden genegeerd.
Heb je vragen over de training adviesvaardigheden?
Heb je vragen of interesse in de training adviesvaardigheden?
Veelgestelde vragen over overtuigend en krachtig adviseren
Hieronder beantwoord ik een aantal veelgestelde vragen over overtuigend en krachtig adviseren.
Wat betekent overtuigend adviseren?
Overtuigend adviseren betekent dat je jouw advies helder, onderbouwd en passend overbrengt. Het gaat niet om doorduwen, maar om aansluiten, uitleggen, onderbouwen en verantwoordelijkheid laten waar die hoort.
Is krachtig adviseren hetzelfde als dominant adviseren?
Nee. Krachtig adviseren heeft niets te maken met dominantie. Een krachtig adviseur kent zijn grenzen, weet wat zijn verantwoordelijkheid is en kan duidelijk zijn zonder de ander te overrulen.
Kun je overtuigend adviseren leren?
Ja, maar niet als trucje. Je kunt vaardigheden ontwikkelen, oefenen met praktijksituaties en feedback krijgen. Tegelijk vraagt overtuigend adviseren vooral om bewustwording, zelfinzicht en persoonlijke ontwikkeling.
Welke vaardigheden heb je nodig om krachtig te adviseren?
Je hebt onder andere luistervaardigheden, analysevaardigheden, communicatieve vaardigheden, conflictvaardigheden, relationele vaardigheden en persoonlijke inzichten nodig. Die vaardigheden versterken elkaar in het adviesgesprek.
Wat doe je als jouw advies weerstand oproept?
Wanneer jouw advies weerstand oproept, is het belangrijk om niet direct harder te gaan duwen. Onderzoek eerst wat er achter de weerstand zit. Soms gaat het om belangen, verwachtingen, onzekerheid, eerdere ervaringen of een andere kijk op het vraagstuk.
Training Adviesvaardigheden
Wil je sterker worden in professioneel adviseren? In de training adviesvaardigheden leer je hoe je jouw advies helder overbrengt, beter aansluit bij de ander en meer invloed krijgt zonder te duwen. Je werkt aan jouw rol als adviseur, jouw persoonlijke adviesstijl en de manier waarop je draagvlak creëert voor jouw advies. We verzorgen de training individueel en ook incompany wanneer je de training met meerdere collega’s wilt organiseren.
Auteur
Dit artikel is geschreven door Jan Stevens. Jan Stevens is eigenaar en oprichter van De Steven training & coaching (www.desteven.nl). Op deze website tref je meer dan 2000 blogs over persoonlijke ontwikkeling, loopbaan, leiderschap, teamontwikkeling, hoogsensitiviteit en hoogbegaafdheid.
Publicatiedatum: 09-10-2015
Update: 5 juli 2026.
