Ruzies in familie- of vriendenkring: rouwproces
Ruzies in familie- of vriendenkring kunnen leiden tot een rouwproces. Ik schrijf dit artikel in de serie over vormen van verlieservaringen. Bij een verjaardag, een uitvaart, een familiediner, een reünie of een jubileum willen we vaak graag onze dierbaren om ons heen hebben. Maar wat als dat niet meer kan door ruzie, verwijdering of een definitieve breuk?
Is de onenigheid onoverbrugbaar?
Maar wat als dat niet lukt door ruzies in de familie- of vriendenkring? De onenigheid is onoverbrugbaar geworden en dus moeten we schipperen bij het kerstdiner, het verjaardagsfeest van oma of het jaarlijkse vriendenuitje. De ene keer is de een aan de beurt en de andere keer de ander. Alles om elkaar maar niet tegen te komen. Herken je dit?
Ooit waren jullie onafscheidelijk. Alles werd samen gedaan, maar ergens ging het fout. Zelfs het programma het Familiediner zou het niet lukken om je weer samen te laten komen om het definitief uit te praten. Maar wat moet je dan? Het verlies van een familielid, of het nu je zus, broer, tante, opa of nichtje is, maar ook een goede vriend of vriendin kan een ingrijpende gebeurtenis zijn. Zeker als je daar nog niet aan toe bent, maar de ander gooit de deur definitief in het slot. Dan zul je er toch mee moeten dealen. Hoe verschrikkelijk en moeilijk je dit ook vindt, want je hebt geen keus.

Waarom raakt ruzie met familie of vrienden zo diep?
Een ruzie in familie- of vriendenkring raakt vaak dieper dan een gewoon meningsverschil. Het gaat niet alleen om wat er gezegd of gedaan is. Het gaat ook om verbondenheid, gedeelde geschiedenis, vertrouwen en de plek die iemand in jouw leven had. Juist daarom kan een breuk zo veel pijn doen.
Bij familie komt daar nog iets bij. Je deelt afkomst, herinneringen, familieverhalen en soms een heel leven met elkaar. Bij vrienden kan het net zo diep gaan, omdat vriendschap vaak gekozen verbondenheid is. Als die band definitief wordt verbroken, verlies je niet alleen contact. Je verliest ook een deel van wat vanzelfsprekend leek. Daarover schreef ik ook bij verlies van een vriendschap.
Wat betekent een definitieve breuk?
De breuk met een dierbare kan een groot verlies betekenen. Een verlies dat grote pijn veroorzaakt. Een vertrouwenspersoon valt weg. Iemand die je kent van haver tot gort. Met wie je lief en leed gedeeld hebt. Die aan een half woord genoeg had. Dat is nogal wat. Bovendien: de wetenschap dat iemand er nog wel is, maar niets met je te maken wil hebben, kan veel met je doen.
Een ongewild verlies, maar je moet wel verder. Het is makkelijk om te zeggen dat je vast genoeg vrienden of familie overhebt, maar zo werkt het natuurlijk niet. Ook het verlies door een ruzie is een rouwproces. De weg naar de ander is definitief afgesneden.
Kun je rouwen om iemand die nog leeft?
Ja, dat kan. Rouw gaat niet alleen over overlijden. Rouw gaat over verlies. Je kunt iemand verliezen terwijl diegene nog leeft, omdat het contact verbroken is, de deur dicht is gegaan of de relatie niet meer hersteld kan worden. Dat maakt het soms extra moeilijk, want de ander is er nog wel, maar niet meer voor jou.
Dat geeft een vreemd soort pijn. Je kunt iemand tegenkomen, over iemand horen of via anderen merken dat die persoon verder leeft, terwijl jij geen toegang meer hebt tot die relatie. Er is geen begrafenis, geen duidelijk afscheid en vaak ook weinig erkenning vanuit de omgeving. Toch kan het verdriet heel echt zijn.
Hoe verwerk je verlies door ruzie?
Wat er ook gebeurd is of wie er ook gelijk heeft: uiteindelijk ben je een verliezer. Natuurlijk zul je ook boos zijn of je onbegrepen voelen, maar het uiteindelijke verlies van een vriend of familielid overstijgt alles. Anders zou je je daar ook niet zo verdrietig door voelen.
Ook hier geldt dat ik je handvatten kan geven om beter te begrijpen waar deze gevoelens vandaan komen en hoe je deze een plek kunt geven. Pas dan kan de verwerking beginnen. Uiteindelijk zul je een weg moeten vinden om door te gaan zonder die ander.
Wat helpt bij het verwerken van een definitieve breuk?
Verwerken begint vaak met erkennen dat dit verlies echt pijn doet. Je hoeft het niet kleiner te maken omdat de ander nog leeft of omdat mensen zeggen dat je er maar overheen moet stappen. Als iemand belangrijk voor je was, mag het verlies ook belangrijk zijn.
Wat kan helpen, is om onder ogen te zien wat je precies kwijt bent. Niet alleen de persoon, maar ook het contact, de vanzelfsprekendheid, de gedeelde momenten en misschien het toekomstbeeld dat je nog had. Soms helpt het om woorden te geven aan wat niet meer gezegd kon worden. Niet om de ander alsnog te overtuigen, maar om zelf losser te komen van wat onaf bleef.
Ik kan je daarbij helpen. Als je voor jezelf op een goede manier afscheid kunt nemen van die ander, heb je daar uiteindelijk ook vrede mee. En kun je eindelijk weer verder.
Rouw- en verlies
Bekijk de mogelijkheden voor rouw- en verliesverwerking.
Veelgestelde vragen over rouw door ruzie of een definitieve breuk
Hieronder beantwoord ik een aantal veelgestelde vragen over ruzie in familie- of vriendenkring, verbroken contact en rouw om iemand die nog leeft.
Kan een ruzie leiden tot een rouwproces?
Ja. Wanneer het contact met een familielid, vriend of vriendin definitief verbroken wordt, kun je rouwen om het verlies van de relatie, de verbondenheid en de gedeelde geschiedenis.
Waarom doet een breuk met familie zoveel pijn?
Omdat familie vaak verbonden is met afkomst, herinneringen, loyaliteit en vanzelfsprekendheid. Als die band wegvalt, verlies je meer dan alleen contact.
Kun je rouwen om iemand die nog leeft?
Ja. Je kunt iemand verliezen terwijl diegene nog leeft. De ander is er nog wel, maar niet meer bereikbaar voor jou. Dat kan een diepe en verwarrende vorm van rouw zijn.
Waarom begrijpt de omgeving dit verdriet soms niet?
Omdat er geen overlijden is. Daardoor denken mensen soms dat het minder erg is. Maar een verbroken relatie kan net zo goed voelen als een ingrijpend verlies.
Wat helpt bij het verwerken van een definitieve breuk?
Erkennen dat het verlies echt pijn doet, woorden geven aan wat je kwijt bent en op jouw manier afscheid nemen van wat niet meer hersteld kan worden.
Omgaan met verandering
Rouw is een ingrijpende verandering. Je moet verder met een werkelijkheid die anders is geworden. Dat vraagt tijd, aandacht en soms ook begeleiding. In de training omgaan met verandering werk je aan bewustwording, veerkracht en het vinden van nieuwe richting na verlies of verandering.
Auteur
Dit artikel is geschreven door Jan Stevens. Jan Stevens is eigenaar en oprichter van De Steven training & coaching (www.desteven.nl). Op deze website tref je meer dan 2000 blogs over persoonlijke ontwikkeling, loopbaan, leiderschap, teamontwikkeling, hoogsensitiviteit en hoogbegaafdheid.

Publicatiedatum: 28-11-2016
Update: 10 juli 2026.


