home / persoonlijke ontwikkeling / kernkwaliteiten / ordelijk

Ordenend is een kwaliteit

Ordelijk, systematisch en gestructureerd zijn kwaliteiten. Ben jij ordenend of geordend? Dan werk je volgens een bepaald patroon of stramien. Je werkt systematisch en je hebt nagedacht over de vraag hoe je werkzaamheden het beste kunt organiseren. Je hebt regelmaat aangebracht in jouw werk en je zult daar niet snel van afwijken. Het is echt een kwaliteit in hoe je op situaties reageert. Binnen de persoonlijke kernkwaliteiten gaat ordenend vermogen over structuur aanbrengen, overzicht bewaren en een werkwijze ontwikkelen waarmee je jouw werk georganiseerd kunt uitvoeren.

In welk werk zijn orde en structuur belangrijk?

In veel beroepen zijn orde en structuur van belang. Bijvoorbeeld in organisaties waar met veel gegevens wordt gewerkt of waar op de millimeter nauwkeurig alles moet worden opgeslagen in dossiers. Maar denk ook eens aan organisaties waar veiligheid of hygiëne van belang zijn. Of aan ziekenhuizen of verzorgingshuizen.

Kortom: het is een gewilde eigenschap. Of je nu in de techniek werkt, op de administratie of voor de klas staat, ordelijkheid is vaak een belangrijke voorwaarde om goed werk af te kunnen leveren. Een goed systeem helpt om informatie terug te vinden, afspraken na te komen, werkzaamheden logisch op elkaar te laten aansluiten en te voorkomen dat belangrijke zaken tussen wal en schip raken.

Wat is het verschil tussen ordelijk en accuraat werken?

Ordelijk en accuraat werken liggen dicht bij elkaar, maar zijn niet hetzelfde. Wanneer je ordelijk bent, zorg je voor structuur, overzicht en een vaste werkwijze. Je bedenkt bijvoorbeeld hoe je bestanden bewaart, hoe je taken ordent of in welke volgorde je werkzaamheden uitvoert.

Accuraat werken gaat sterker over de nauwkeurigheid waarmee je die werkzaamheden uitvoert. Je werkt precies, zorgvuldig en maakt zo weinig mogelijk fouten. Je kunt dus een uitstekend systeem hebben en toch een fout maken. Andersom kun je zeer nauwkeurig werken zonder dat jouw bureau, mailbox of planning bijzonder systematisch georganiseerd is. In de praktijk gaan beide kwaliteiten natuurlijk vaak goed samen.

Wat is het verschil tussen ordenen en controleren?

Ordenen is ook iets anders dan controleren en bewaken. Wanneer je ordent, breng je structuur aan. Je bepaalt waar iets hoort, hoe werkzaamheden worden gerangschikt en volgens welk systeem je wilt werken. Bij controleren en bewaken ga je vervolgens na of iets klopt, volgens afspraak verloopt of aan de gestelde norm voldoet.

Een goed systeem kan controleren natuurlijk gemakkelijker maken. Wanneer alles logisch is opgeslagen en werkzaamheden overzichtelijk zijn georganiseerd, zie je sneller of iets ontbreekt of niet goed verloopt. Toch hoef je niet voortdurend alles te controleren om ordelijk te zijn. Jouw kwaliteit zit in de structuur die ervoor zorgt dat je weet waar je bent en wat de volgende stap is.

Wanneer wordt ordelijk zijn star of rigide?

Wat is de valkuil? De valkuil is dat je te gericht raakt op orde en structuur. In een lichte vorm noem ik dat star of rigide worden. In een zwaardere vorm wordt het krampachtig, dwangmatig of zelfs obsessief. Dat betekent dat het precies moet verlopen zoals jij het had bedacht. Je wordt onrustig wanneer dat niet het geval is.

Je kunt bijvoorbeeld perfectionistisch worden in het werken volgens een bepaald systeem. Dan is het systeem er niet meer om jou te helpen, maar moet jij je voortdurend aanpassen aan het systeem. Een onverwachte wijziging, een collega die iets anders organiseert of een taak die ineens tussendoor komt, kan dan veel meer onrust oproepen dan nodig is.

Een leerdoel is daarom om flexibel te blijven, waardoor je starheid vermijdt. Ordelijk is een kwaliteit, mits je maar flexibel blijft. Een ander leerdoel kan zijn om de zaken te blijven relativeren. Niet ieder onderdeel hoeft altijd volgens precies dezelfde methode te verlopen wanneer de situatie om iets anders vraagt.

Waar erger je je aan als je ordelijk bent?

Wat is jouw irritatiezone? Dat is vaak het tegenovergestelde van ordenend. Je kunt je ergeren aan mensen die maar zo wat raak doen of wat aanmodderen, aan een janboel of rommeltje en aan situaties waarin je voortdurend moet zoeken naar spullen omdat er geen logisch opbergsysteem is.

Ook voortdurend gestoord worden in jouw werk kan lastig zijn. Hetzelfde geldt voor tal van ad-hoczaken waarmee je wordt lastiggevallen of onverwachte problemen die eigenlijk te voorzien waren geweest. Wanneer jij graag volgens een duidelijke structuur werkt, kan het behoorlijk frustreren wanneer anderen voortdurend gaten in die structuur schieten.

Toch is ad hoc werken niet altijd verkeerd. Soms gebeurt er werkelijk iets onverwachts en vraagt de situatie om improvisatie. De kunst is dat jij jouw structuur gebruikt als houvast zonder dat iedere afwijking daarvan meteen voelt alsof alles in het honderd loopt.

Is ordenend vermogen voor jou een uitdaging?

Ordenend kan ook een leerdoel voor jou zijn wanneer je soms te flexibel en daardoor ongestructureerd bent. Misschien laat je werkzaamheden gemakkelijk door elkaar lopen, werk je vooral vanuit wat zich op dat moment aandient of ben je regelmatig bestanden, spullen of informatie kwijt. Misschien heb je genoeg ideeën en energie, maar ontbreekt een systeem waarmee je overzicht houdt.

Dan helpt het om niet meteen een ingewikkeld systeem te bedenken. Begin eenvoudig. Bepaal waar informatie hoort, werk met een vaste takenlijst, maak afspraken over naamgeving van bestanden en ruim regelmatig op. Een systeem moet jou helpen en niet andersom. Wanneer je merkt dat je minder hoeft te zoeken, minder vergeet en makkelijker kunt bepalen wat eerst moet gebeuren, begint ordenend vermogen voor je te werken.

Welke ontwikkeldoelen passen bij ordelijk en gestructureerd werken?

Wanneer ordelijkheid sterk bij jou past, hoef je jouw behoefte aan structuur en overzicht niet af te zwakken. De ontwikkeling zit vooral in zorgen dat jouw systeem ondersteunend blijft en je niet gevangen raakt in jouw eigen werkwijze.

• Structuur aanbrengen zonder star vast te houden aan één werkwijze.
• Flexibel omgaan met veranderingen zonder overzicht en regelmaat kwijt te raken.
• Blijven relativeren wanneer iets anders loopt dan gepland en bepalen wat werkelijk belangrijk is.

Veelgestelde vragen over ordelijk en gestructureerd werken

Ordelijkheid helpt om overzicht te houden, maar een systeem moet wel in dienst blijven staan van jouw werk. Daarom nog vijf vragen die bij deze kwaliteit passen.

Is ordelijk hetzelfde als netjes?

Nee. Netjes zijn kan een kenmerk zijn van ordelijkheid, maar ordenend vermogen gaat verder. Het gaat om structuur aanbrengen, weten waar informatie hoort, werkzaamheden logisch organiseren en werken volgens een systeem dat overzicht geeft. Een bureau kan er keurig uitzien terwijl er achter de schermen nauwelijks structuur is.

Kun je ordelijk zijn zonder van vaste routines te houden?

Ja. Je kunt een duidelijke structuur hebben en toch regelmatig van aanpak veranderen. Het belangrijkste is dat jij overzicht houdt en weet waarom je iets op een bepaalde manier organiseert. Een systeem hoeft niet altijd hetzelfde te blijven wanneer een andere werkwijze beter blijkt te functioneren.

Waarom geeft wanorde soms zoveel onrust?

Omdat wanorde jouw overzicht aantast. Wanneer je moet zoeken, niet weet wat de laatste versie is of steeds opnieuw moet bedenken waar iets hoort, kost dat tijd en aandacht. Voor iemand die van nature ordenend is, kan zo'n omgeving daardoor veel onnodige onrust geven.

Wanneer wordt een systeem te belangrijk?

Wanneer je meer bezig bent met het systeem dan met het doel waarvoor je het hebt gemaakt. Als iedere afwijking spanning oproept, collega's zich voortdurend aan jouw methode moeten aanpassen of een eenvoudig klusje ingewikkeld wordt doordat alle stappen precies volgens de procedure moeten, kan ordelijkheid zijn doorgeschoten.

Kun je leren om meer structuur aan te brengen?

Zeker. Begin klein en praktisch. Geef spullen en bestanden een vaste plek, werk met een overzichtelijke takenlijst en kies een eenvoudige methode die je daadwerkelijk kunt volhouden. Structuur ontstaat niet door zoveel mogelijk regels te maken, maar door een werkwijze te kiezen die overzicht geeft en consequent bruikbaar blijft.