home / leiderschapsontwikkeling / persoonlijke ontwikkeling leidinggevende / onzeker leidinggevende

Onzeker als leidinggevende: oorzaken en wat je eraan kunt doen

Voel jij je onzeker in je rol als leidinggevende? Vraag je je soms af of deze functie eigenlijk wel bij je past? Dan ben je niet de enige. Veel leidinggevenden worstelen met twijfel, angst om fouten te maken of het gevoel dat zij niet stevig genoeg staan. Binnen de persoonlijke ontwikkeling van de leidinggevende kun je leren om jouw onzekerheid beter te begrijpen, je positie in te nemen en met meer vertrouwen leiding te geven.

Een voorbeeld uit de praktijk

Angela, 34 jaar, vertelde me: "Ik slaap slecht sinds ik leidinggevende ben. Ik ben bang voor de grote mond van sommige teamleden. Alles trek ik me persoonlijk aan. Ik ben constant bezig met wat anderen van me vinden."

Ik voelde meteen hoe zwaar dat voor haar was. Misschien herken jij dat ook. Wanneer onzekerheid jouw functioneren als leider in de weg zit, is er werk aan de winkel. Niet omdat je ongeschikt bent, maar omdat jouw onzekerheid steeds meer bepaalt hoe jij reageert.

Waar komt onzekerheid als leidinggevende vandaan?

Onzekerheid komt vaak voort uit diepere patronen. Misschien herken je een of meer van deze oorzaken:

• Je bent slim en gevoelig. Je denkt veel, voelt veel en analyseert eindeloos. Daardoor kun je ook veel piekeren.
• Je hebt geleerd om vooral rekening te houden met anderen.
• De leidinggevende rol is nieuw voor je en je moet nog ervaring opdoen.
• Je hebt last van faalangst en bent bang om fouten te maken.
• Je stelt zeer hoge eisen aan jezelf.
• Je betrekt kritiek snel op jezelf.
• Je bent bang dat medewerkers jou afwijzen als je duidelijker wordt.

Het zijn innerlijke dynamieken die jouw onzekerheid versterken. Ze zorgen ervoor dat je gaat twijfelen, jezelf inhoudt en te veel bevestiging zoekt bij anderen.

Wanneer je veel waarneemt en sterk reageert op de sfeer in een team, kan de combinatie van slim en gevoelig leidinggeven zowel een kracht als een valkuil zijn. Je ziet veel, maar kunt jezelf ook verliezen in alles wat je ziet en voelt.

Hoe beïnvloedt onzekerheid jouw leiderschap?

Onzekerheid blijft niet alleen in jouw hoofd zitten. Ze wordt zichtbaar in jouw gedrag. Je stelt beslissingen uit, vermijdt gesprekken en probeert onrust te voorkomen. Medewerkers merken dat.

Dat kan ertoe leiden dat:

• Je te veel uitlegt en te weinig beslist.
• Je steeds opnieuw terugkomt op gemaakte afspraken.
• Je grenzen niet duidelijk bewaakt.
• Je conflicten uit de weg gaat.
• Je medewerkers te veel ruimte geeft.
• Je jezelf kleiner maakt dan nodig is.

Wanneer je jezelf niet serieus neemt, wordt het voor anderen ook moeilijker om jouw positie serieus te nemen. Soms ontstaat dan het gevoel dat je niet opgewassen bent tegen je personeel.

Wat kun je doen om sterker te worden?

Onzekerheid betekent niet dat je ongeschikt bent. Het vraagt wel dat je investeert in jezelf. De volgende stappen kunnen je helpen om steviger in jouw rol te staan.

1. Werk aan jouw zelfvertrouwen als leider

Je hoeft niet van de ene op de andere dag een zelfverzekerde leider te zijn. Zelfvertrouwen groeit door ervaring, reflectie en oefenen met situaties die je lastig vindt. Begin met het herkennen van de momenten waarop je jezelf kleiner maakt of te snel toegeeft.

Je kunt leren om zelfverzekerder leiding te geven zonder te doen alsof je nooit twijfelt. Het gaat erom dat je ondanks jouw twijfel jouw rol blijft innemen.

2. Leer assertief leidinggeven

Assertief leidinggeven betekent dat je duidelijk bent zonder hard te worden. Je spreekt uit wat je verwacht, geeft grenzen aan en houdt de regie in moeilijke gesprekken.

Je leert onder andere om:

• Grenzen te stellen zonder schuldgevoel.
• In gesprekken krachtiger en duidelijker te worden.
• De regie te houden in moeilijke situaties.
• Minder over te nemen van jouw team.
• Weerstand te verdragen zonder direct terug te deinzen.

3. Onderzoek of je deze rol werkelijk wilt

Soms blijkt uit gesprekken dat leidinggeven niet goed bij iemand past. Dat is ook een legitieme conclusie. Ga dan terug naar drie vragen: wat wil ik, wat kan ik en wie ben ik?

4. Laat je coachen

Soms kom je er zelf niet uit. Een individueel coachingstraject kan je helpen om jouw patronen te begrijpen en nieuw gedrag te ontwikkelen. Je onderzoekt welke situaties jou onzeker maken, wat je dan doet en wat een effectievere reactie zou zijn.

Coaching gaat niet alleen over praten. Je oefent met concrete situaties uit jouw werk, past nieuw gedrag toe en bespreekt wat het effect daarvan is.

Wat moet je in elk geval onthouden?

• Je hoeft niet perfect te zijn om goed leiding te geven.
• Je hoeft niet iedereen tevreden te houden.
• Je mag jezelf serieus nemen.
• Je mag ruimte innemen.
• Je mag fouten maken en daarvan leren.
• Je hoeft niet alles direct te kunnen.
• Zelfvertrouwen groeit door ervaring.
• Je mag kwetsbaar zijn en toch duidelijk leidinggeven.
• Het is niet beschamend als een leidinggevende functie niet bij je past.

Jezelf ontwikkelen betekent niet dat je een ander mens moet worden. Het betekent dat je jouw kwaliteiten beter leert gebruiken en voorkomt dat onzekerheid, faalangst of de mening van anderen jouw leiderschap blijven bepalen.

Veelgestelde vragen

Hieronder vind je antwoorden op veelgestelde vragen over onzekerheid, zelfvertrouwen en jouw geschiktheid als leidinggevende.

Wat als ik te gevoelig ben voor een leidinggevende functie?

Gevoeligheid hoeft geen zwakte te zijn. In combinatie met reflectievermogen en empathie kan het juist een kracht zijn. Je moet wel leren om grenzen te stellen en niet alles persoonlijk te maken.

Kan ik stoppen met leidinggeven als het niet bij mij past?

Ja. Leidinggeven is een functie, geen verplichting. Als deze rol niet bij je past, kan het juist moedig zijn om dat te erkennen.

Helpt een leiderschapstest om meer duidelijkheid te krijgen?

Een leiderschapstest kan een begin zijn van bewustwording. De test geeft inzicht in jouw natuurlijke stijl, kwaliteiten, valkuilen en ontwikkelpunten.

Wat kan coaching mij opleveren?

Coaching geeft inzicht in de oorsprong van jouw onzekerheid, helpt je nieuwe vaardigheden te ontwikkelen en versterkt jouw vertrouwen in de praktijk.

Wanneer weet ik of ik geschikt ben als leidinggevende?

Je hoeft niet alles al te kunnen. Belangrijker is dat je bereid bent om te leren, te reflecteren, verantwoordelijkheid te nemen en jouw plek in te nemen.

Hoe voorkom ik dat ik alles persoonlijk neem?

Maak onderscheid tussen kritiek op jouw aanpak en afwijzing van jou als persoon. Onderzoek wat je van feedback kunt leren, maar neem niet automatisch alle onvrede van anderen op jouw schouders.