Vrijblijvend adviesgesprek
Contact opnemen
Google+ Facebook Twitter Linkedin YouTube
Direct informatie? 0528 23 60 30
Of mail naar: info@desteven.nl
zoeken

Willen en kunnen

Onze maatschappij is gericht op kunnen. Of anders gezegd: meer op kunnen dan op willen. Dit artikel gaat over willen en kunnen. Wat is het verschil? Wat is de kracht van willen en hoe ontwikkelt u dat?

Waar een wil is, is een weg

Willen of kunnenWaar een wil is, is een weg; tenminste dat zegt de volksmond. Wij draaien de uitspraak ook wel eens om: altijd is er een weg maar wilt u die weg ook gaan?

Kunnen

We vinden het in onze cultuur heel belangrijk om te laten zien wat we kunnen in die zin:

  • Wat voor opleiding we hebben genoten
  • Wat voor diploma’s we hebben behaald
  • Wat voor titels we hebben verworven
  • Wat ons carrièrepad is tot nu toe
  • Wat voor ervaring we hebben
  • Wat voor competenties we in huis hebben
  • Over welke vaardigheden we beschikken

De vraag: ‘wat is jouw achtergrond’ wordt vaak bedoeld als: wat voor opleiding en werkervaring heb je?  Overigens willen hier geen lans breken om ‘kunnen’ maar aan de kant te schuiven. Wij begrijpen zeer dat het handig is dat uw huisarts gediplomeerd is en ook wel dat de chirurg niet kan volstaan met een lasdiploma. Het gaat er ons hier om dat kunnen en willen in onbalans is geraakt.

Willen is vaag

Willen is wat minder inzichtelijk te maken. Willen gaat over de dromen die u had als kind, wat je altijd al graag had willen worden, over uw wensen, verlangens en eventuele verwachtingen. Op de één of andere manier is willen een beetje in de vergetelheid geraakt. Wellicht niet concreet genoeg. Toch wordt naar onze idee de kracht van de wil sterk onderschat. Willen heeft te maken met uw persoonlijke waarden en persoonlijke drijfveren. Willen heeft met uw persoonlijke behoeften te maken. En persoonlijke behoeften toestaan en ervaren is iets wat we eerder afgeleerd dan geleerd hebben. In onze cultuur is het belangrijker welke diploma’s je hebt gehaald en of je wel een Hbo-opleiding hebt genoten.

De kracht van de wil

Wilskracht is van onschatbare waarde. Maar het maakt een groot verschil hoe we dat inzetten: Gebruikt u uw wilskracht om te bereiken wat u wel wilt of gebruikt u uw wilskracht om af te leren wat u niet meer wilt? Dat geldt trouwens ook voor woorden als discipline of zelfdiscipline. Ook deze woorden worden vaak uitgelegd als zijnde een kracht om te bereiken wat je moeite kost of om te overwinnen waar je van af wilt.

Wilskracht

Ongeloof en twijfel over eigen kunnen

Ongeloof, twijfel of belemmerende overtuigingen kunnen een rol spelen bij kunnen en willen. Er ontstaat dan ruis op de lijn.Wanneer u meent dat u iets niet kunt, zal u dat belemmeren. Wanneer u denkt dat u het ook niet kunt leren, zal de belemmering nog groter worden. Het kan zo sterk zijn dat u ervan overtuigd bent dat u het ook niet wilt. Als dat het geval is, belemmert u uzelf en loopt u uzelf voor de voeten. Overtuigingen kunnen echter sterk zijn en grote invloed hebben.

Waarheidspredikers: the sky is the limit

De andere kant is ook waar.  Zo aan de taal te zien komt de slogan niet uit Nederland maar een goeie vraag is het wel: is the sky the limit in de zin dat u maar bereiken kunt wat u wilt? Wij menen van niet. Weet u hoe onbegrensd de sky is? Zoals gezegd: de mate waarin u overtuigd bent van uw kunnen speelt ongetwijfeld een rol bij het bereiken van wat u wilt, maar ook daar zit een beperking aan. Enig realisme is wel op zijn plek. Een mens kan niet alles en een mens kan ook niet alles leren. Er zijn dingen die we gewoon niet kunnen. Punt!

Waarden en kernwaarden

Waarden zijn begrippen die beschrijven waar u naar toe of vanaf beweegt en waar u bereid bent tijd, geld en/of energie in te steken om ze te bereiken of te vermijden. Waarden zijn begrippen waarmee we onze drijfveren in het dagelijks taalgebruik onder woorden brengen. Keuzes en beslissingen worden gedreven door waarden. Waarden zijn gebaseerd op emoties en zitten op gevoelsniveau. (dus u voelt of bepaalde waarde belangrijk voor u is) Mensen nemen beslissingen op basis van hun emoties/gevoel en rationaliseren achteraf hun beslissingen met hun verstand. Waarden zijn de sleutel tot motivatie en energie. Motivatie is de energie waarmee talent aan het werk wordt gezet.

Persoonlijke waarden

Kan en wil

Wilskracht ontwikkelenWe maken een vierdeling:

  • Ik kan en ik wil

    Wat u wilt bereiken, kunt u bereiken. Dat is keuze 1. Kortom: het ligt binnen uw mogelijkheden, u hebt bijpassende vaardigheden, competenties, kwaliteiten en zo nodig diploma’s of werkervaring. Hebt u die niet, dan is er de mogelijkheid om de juiste opleiding te behalen en benodigde diploma’s te verwerven. U kent uzelf! U weet waar uw mogelijkheden liggen en u weet waar de begrenzing is. U hebt een realistisch zelfbeeld!

  • Ik kan maar ik wil niet

    De tweede keuze gaat over: u kunt het wel of het ligt wel binnen uw bereik maar u wilt niet. De vraag is hoe kan dat? We noemen een paar opties:

    • U hebt het wel gezien op dit punt, u bent voldoende uitgegroeid in die taak of rol en er zit nog onvoldoende uitdaging voor u in
    • U kunt het wel in de zin dat u over de vaardigheden beschikt maar het heeft minder uw interesse
    • U wilt niet vanwege specifieke omstandigheden (arbeidsomstandigheden) die niet passen of niet meer passen
  • Ik wil wel maar ik kan niet

    De derde keuze gaat over: wel willen maar niet kunnen. De vraag is: ligt dit binnen uw bereik? Kunt u het leren? Is het realistisch wat u wilt? Onderzoek is nodig. Wellicht is loopbaanreflectie een toegevoegde waarde voor u!

  • Ik wil niet en ik kan niet

    De vierde keuze heet: ”Ik kan niet” ligt op het kerkhof en ”Ik wil niet” ligt er naast. Als u iets niet kunt en iets niet wilt: waarom zou u er moeite voor doen?

Leren willen

Eigenlijk is het zaak om te leren willen.

Persoonlijke drijfveren

Dit artikel is geschreven in de serie: persoonlijke drijfveren.

Persoonlijke drijfveren

Carrière en werk

Training en coaching gericht op carrière en werk o.a. loopbaancoaching.

Carrière en werk

Auteur

Dit artikel is geschreven door Jan Stevens.

Coach Jan Stevens